Göz Ağrısı Neden Olur? Hangi Belirtiler Acil Uyarıdır?
Göz ağrısı; göz yüzeyinde batma, yanma, kum kaçmış hissi ya da gözün içinde derin bir sızı şeklinde ortaya çıkabilir. Çoğu neden basit olsa da ani başlayan şiddetli ağrı, görme bulanıklığı, ışığa hassasiyet, bulantı, kusma, göz çevresinde şişlik veya ışıkların etrafında halka görme acil değerlendirme gerektirir.
Özellikle kontakt lens kullananlarda göz ağrısı daha dikkatli ele alınmalıdır. Lensle birlikte kızarıklık, akıntı, ışık hassasiyeti veya görme azalması varsa kornea enfeksiyonu riski nedeniyle beklemek doğru değildir.
Göz ağrısının en sık nedenlerinden biri göz kuruluğudur. Göz kuruluğu, gözyaşının miktarının ya da kalitesinin yetersiz kalmasıyla gelişir; yanma, batma, sulanma ve bulanık görme yapabilir. Uzun ekran kullanımı, kuru hava, bazı ilaçlar ve yaşla birlikte göz kuruluğu artabilir.
Göze toz, kirpik, makyaj kalıntısı veya küçük bir yabancı cisim kaçması da ağrıya yol açabilir. Korneada, yani gözün önündeki saydam tabakada çizik oluşursa batma hissi belirginleşir, göz sulanır ve ışığa bakmak zorlaşabilir.
Konjonktivit, halk arasında göz iltihabı olarak bilinen tablonun sık nedenlerinden biridir. Viral, bakteriyel veya alerjik olabilir. Kızarıklık, sulanma, çapaklanma, kaşıntı ve yanma eşlik edebilir. Kalın akıntı, tek gözde belirgin ağrı veya görme azalması varsa muayene geciktirilmemelidir.
Arpacık ve şalazyon da göz kapağında ağrılı ya da hassas şişlik yapabilir. Arpacık genellikle kirpik diplerindeki bezlerin iltihaplanmasıyla oluşur. Şalazyon ise yağ bezinin tıkanmasıyla gelişir ve bazen daha yavaş büyüyen bir kapak şişliği şeklinde fark edilir.
Gözün daha derin dokularını etkileyen üveit, sklerit ve optik nörit gibi durumlar daha ciddi nedenler arasındadır. Üveit, gözün orta tabakasındaki iltihaplanmadır; ağrı, kızarıklık, ışığa hassasiyet ve bulanık görme yapabilir. Optik nörit ise görme sinirinin iltihaplanmasıdır ve özellikle göz hareketleriyle artan ağrı ve görme değişikliğiyle gündeme gelebilir.
Glokomun bazı türleri sessiz ilerlerken, akut açı kapanması glokomu ani ve şiddetli tabloya neden olabilir. Göz ağrısına baş ağrısı, bulantı, kusma, bulanık görme ve ışıkların etrafında renkli halkalar eşlik ediyorsa zaman kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Gözün arkasında hissedilen ağrı bazen migren, küme tipi baş ağrısı, sinüzit veya göz kaslarını zorlayan uzun süreli odaklanmayla ilişkili olabilir. Ancak ağrı tek taraflı, yeni başlamış, çok şiddetli veya nörolojik belirtilerle birlikteyse başka hastalıkların dışlanması gerekir.
Evde yapılabilecek ilk adımlar, yalnızca hafif ve kısa süreli şikayetler için düşünülmelidir. Gözü ovuşturmamak, kontakt lensi çıkarmak, ekran molası vermek, suni gözyaşı kullanmak ve temiz hijyen sağlamak rahatlatıcı olabilir. Kimyasal temas varsa göz bol temiz suyla yıkanmalı ve acil yardım alınmalıdır.
Gözde saplanmış yabancı cisim varsa kişi bunu çıkarmaya çalışmamalıdır. Travma, kimyasal temas, kanama, irinli akıntı, ani görme kaybı, çift görme, göz hareketinde kısıtlılık veya son haftalarda geçirilmiş göz ameliyatı varsa durum acil kabul edilmelidir.
Göz ağrısında tedavi, nedenin ne olduğuna göre değişir. Enfeksiyonda uygun damla veya ilaçlar, kurulukta gözyaşı desteği, alerjide tetikleyiciden uzak durma ve gerekli tedaviler, glokom gibi basınç artışlarında ise hızlı uzman müdahalesi gerekebilir. Antibiyotik, kortizonlu damla veya uyuşturucu damlalar hekim önerisi olmadan kullanılmamalıdır.
Kaynaklar
1. WebMD, Eye Pain: Causes and Treatment
2. Mayo Clinic, Eye Pain
3. NHS, Eye Pain
4. Cleveland Clinic, Eye Pain
5. American Academy of Ophthalmology, Pain in Eye
6. Jacobs DS, Diagnosis and Treatment of Ocular Pain: The Ophthalmologist’s Perspective, Current Ophthalmology Reports, 2017
