Etiyopya’nın başkenti Addis Ababa’da yapılan bir araştırmada, klinik görüşmeyle şizoaffektif bozukluk saptanan 28 yetişkinin yalnızca 7’sinin dosyasında aynı tanı vardı. Diğer 21 kişinin dosyasında en sık karşılaşılan tanı şizofreniydi. Araştırmacıların incelediği dört hastalık arasında, dosya ile görüşmenin en az örtüştüğü grup buydu.
Hasta dosyası ile görüşme nasıl karşılaştırıldı?
Araştırmacılar, Amanuel Psikiyatri Hastanesinin polikliniğinde takip edilen 309 yetişkinle Mayıs-Temmuz 2017’de görüştü. Sonuçlar 2 Şubat 2021’de Annals of General Psychiatry dergisinde yayımlandı.
Ekip, her katılımcıyla DSM-IV tanı ölçütlerine dayanan yapılandırılmış bir klinik görüşme yaptı. Bu yöntemde belirtiler, önceden belirlenmiş sorularla sistemli biçimde değerlendirilir. Araştırmacılar görüşmede ulaştıkları tanıyı referans alarak hastanın dosyasındaki tanıyla karşılaştırdı. İki tanı 188 kişide örtüştü. Geri kalan 121 kişide, yani grubun yüzde 39,2’sinde, dosyada farklı bir tanı vardı.
Depresyon, bipolar bozukluk ve şizofrenide sonuç neydi?
Görüşmede majör depresyon saptanan 92 kişinin 39’unun dosyasında aynı tanı yer alıyordu. Farklı tanı kaydedilmiş 53 kişinin 29’unun dosyasında şizofreni yazıyordu.
Görüşmede bipolar bozukluk saptanan 54 kişinin 39’unda, şizofreni saptanan 135 kişinin ise 103’ünde dosyadaki tanı görüşmeyle örtüştü. Böylece iki değerlendirme arasındaki uyum, incelenen dört grup içinde şizofrenide en yüksek, şizoaffektif bozuklukta en düşük düzeydeydi.
Yüzde 39,2 hangi soruyu yanıtlıyor?
Bu oran, tek bir poliklinikte dört belirli bozukluk açısından değerlendirilen hastaların kaçında dosya ile araştırma görüşmesinin farklı sonuç verdiğini gösteriyor. Örneğin şizoaffektif bozukluk grubundaki yüzde 75, görüşmede bu tanıyı alan 28 kişinin 21’inin dosyasında başka bir tanı bulunması anlamına geliyor.
Çalışma kesitseldi. Araştırmacılar hastaları zaman içinde yeniden değerlendirerek hangi tanının geçerliliğini koruduğunu veya tanı farklılığının tedaviyi nasıl etkilediğini ölçmedi. Bulgulardan Türkiye’deki psikiyatri hastaları ya da tek bir kişinin tanısı için hata olasılığı hesaplanamaz.
TIBBİ UYARI
Tanınızla ilgili sorularınız varsa hangi belirtilerin tanıya dayanak olduğunu psikiyatristinizle görüşün. Tedavinizde değişiklik yapmadan önce hekiminize danışın.
KAYNAKLAR
1. Ayano G ve arkadaşları. Misdiagnosis, detection rate, and associated factors of severe psychiatric disorders in specialized psychiatry centers in Ethiopia. Annals of General Psychiatry. 2021, cilt 20, makale 10.





