Astsubay Olmak İçin Sağlık Şartları 2026: Hangi Hastalıklar Engel?
Astsubay olmak isteyen adayların en fazla araştırdığı konuların başında sağlık şartları geliyor.
“Gözlük kullanan astsubay olabilir mi?”, “Astsubaylıkta göz derecesi kaç olmalı?”, “Renk körlüğü engel mi?”, “Psikiyatri geçmişi sorun olur mu?”, “Skolyoz astsubaylığa engel mi?” ve “Boy-kilo sınırı nedir?” soruları adayların yanıt aradığı başlıklar arasında.
Astsubay adaylarının sağlık durumları Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği kapsamında değerlendiriliyor.
Ancak kritik bir ayrıntı var:
Astsubay Meslek Yüksekokuluna girecek askerî öğrenci adayı ile dış kaynaktan muvazzaf veya sözleşmeli astsubay adayı aynı statüde değerlendirilmemeli.
Adayın hangi temin türüne başvurduğu, sağlık şartlarının belirlenmesinde önem taşıyor.
DIŞ KAYNAKTAN ASTSUBAY ADAYLARINDA HANGİ ŞARTLAR ARANIYOR?
Dış kaynaktan alınan subay ve astsubay adaylarının sağlık şartları yönetmeliğin 71. maddesinde ayrıca düzenleniyor.
Muayenelerin sağlık kurulu raporu vermeye yetkili sağlık kuruluşlarında yapılması gerekiyor.
Adaylarda renk görme bozukluğu, yani diskromatopsi bulunmaması gerekiyor.
Görmenin her iki gözde ayrı ayrı, düzeltmeli veya düzeltmesiz tam olması şartı aranıyor.
Ayrıca adayların ruh sağlığı ve hastalıkları açısından tam sağlam olması gerekiyor.
Yönetmelikte hava yolu hastalıkları açısından da ayrıca bir sınırlama bulunuyor.
ASTSUBAYLIKTA GÖZ DERECESİ KAÇ OLABİLİR?
Göz şartları adayların en çok merak ettiği konulardan biri.
Dış kaynaktan alınan muvazzaf ve sözleşmeli astsubay adaylarında, yönetmelikteki diğer şartların da karşılanması kaydıyla belirli refraksiyon kusurlarına izin veriliyor.
Her iki gözde görmenin düzeltmeyle ayrı ayrı tam olması şartıyla;
her bir gözde 1,00 diyoptri dahil olmak üzere miyopi,
her bir gözde 1,00 diyoptri dahil olmak üzere hipermetropi,
1,00 diyoptriyi geçmeyen astigmatizma
bulunabilmesi yönetmelikte düzenleniyor.
Burada özellikle “her bir göz” ifadesine dikkat edilmeli.
Adayların iki gözün numaralarını toplayarak kendi kendilerine uygunluk hesabı yapmaları doğru değil.
Ayrıca göz numarasının sınırlar içerisinde bulunması tek başına yeterli değil. Görmenin her iki gözde ayrı ayrı tam olması ve yönetmelikte belirtilen diğer göz şartlarının da karşılanması gerekiyor.
RENK KÖRLÜĞÜ ASTSUBAYLIĞA ENGEL Mİ?
Dış kaynaktan alınan subay ve astsubay adayları açısından yönetmeliğin 71. maddesi oldukça açık bir hüküm içeriyor:
Adaylarda diskromatopsi bulunmaması gerekiyor.
Diskromatopsi, renkleri normal biçimde ayırt etme yeteneğindeki bozuklukları ifade ediyor.
Dolayısıyla dış kaynaktan muvazzaf veya sözleşmeli astsubay adayının renk görme değerlendirmesi sağlık muayenesinin önemli bölümlerinden biri.
GÖZLÜK KULLANAN ASTSUBAY OLABİLİR Mİ?
Gözlük kullanmak tek başına astsubaylığa engel şeklinde yorumlanmamalı.
Yönetmelik belirli sınırlar içindeki miyopi, hipermetropi ve astigmatizmaya izin veriyor.
Ancak adayın görmesinin düzeltmeyle her iki gözde ayrı ayrı tam olması ve diğer göz sağlığı kriterlerini karşılaması gerekiyor.
Bu nedenle yalnızca “gözlük kullanıyorum” bilgisinden hareketle adayın uygun veya uygun olmadığı söylenemez.
PSİKİYATRİ GEÇMİŞİ ASTSUBAYLIĞA ENGEL Mİ?
Ruh sağlığı değerlendirmesi astsubay adayları açısından özellikle önemli.
Dış kaynaktan alınan subay ve astsubay adaylarının ruh sağlığı ve hastalıkları açısından tam sağlam olması yönetmelikte açıkça aranıyor.
Ancak adayın geçmişindeki tek bir doktor başvurusu veya tek başına bir ilaç ismi üzerinden kişisel uygunluk kararı vermek doğru olmaz.
Tanı, tedavi geçmişi, mevcut sağlık durumu ve sağlık kurulunun değerlendirmesi birlikte önem taşır.
ASTIM VE SOLUNUM HASTALIKLARI ASTSUBAYLIĞA ENGEL Mİ?
Yönetmeliğin 71. maddesinde solunum sistemi açısından da özel bir düzenleme bulunuyor.
Dış kaynaktan alınan subay ve astsubay adaylarında Hastalıklar Listesinin hava yolu hastalıklarını düzenleyen 47’nci maddesinin A dilimi kapsamında hastalık bulunmaması gerekiyor.
Bu nedenle astım ve diğer hava yolu hastalıkları astsubay adaylarının sağlık muayenesinde özellikle değerlendirilmesi gereken başlıklardan biri.
SKOLYOZ ASTSUBAYLIĞA ENGEL Mİ?
Skolyoz, kifoz, omurga sorunları, geçirilmiş kırıklar, eklem hareket kısıtlılıkları ve diğer ortopedik hastalıklar da yönetmeliğin hastalık listeleri ve aday değerlendirme çizelgesi kapsamında değerlendiriliyor.
Burada yalnızca “skolyoz var” veya “bel fıtığı var” denilerek kesin sonuç çıkarmak doğru değil.
Hastalığın derecesi, oluşturduğu fonksiyon kaybı, görüntüleme bulguları ve ilgili değerlendirme çizelgesindeki karşılığı önem taşıyor.
BOY VE KİLO ŞARTI VAR MI?
Astsubay adaylarında fiziki değerlendirme de seçim sürecinin önemli parçalarından biri.
Boy ve vücut ağırlığı açısından yönetmelik ve ilgili personel temin kılavuzunda belirtilen kriterler esas alınıyor.
Bu nedenle adayların yalnızca önceki yıllarda internette yayımlanmış boy-kilo tablolarına güvenmemesi gerekiyor.
Başvurulan dönemin güncel personel temin kılavuzundaki tablo esas alınmalı.
AMELİYAT GEÇİREN ASTSUBAY OLABİLİR Mİ?
Geçirilmiş bir ameliyatın bulunması tek başına bütün adaylar için otomatik ret anlamına gelmez.
Ameliyatın nedeni, mevcut anatomik durum, kalıcı sekel veya fonksiyon kaybı bulunup bulunmadığı ve ortaya çıkan sağlık durumunun yönetmelikteki karşılığı değerlendirilir.
Örneğin geçirilmiş ortopedik bir ameliyatta yalnızca ameliyat öyküsü değil, kişinin mevcut hareket ve fonksiyon durumu önem taşıyabilir.
ASTSUBAY MYO ADAYLARI İLE DIŞ KAYNAKTAN ASTSUBAY ADAYLARI AYNI MI?
Hayır.
Bu ayrım sağlık şartlarını araştırırken özellikle dikkate alınmalı.
Millî Savunma Üniversitesi Astsubay Meslek Yüksekokullarına başvuranlar askerî öğrenci adayıdır.
Üniversite veya yükseköğretim mezunları arasından yapılan dış kaynak muvazzaf ya da sözleşmeli astsubay teminleri ise farklı bir personel temin sürecidir.
Bu nedenle dış kaynak astsubay adayları için düzenlenen 71’inci madde hükümlerindeki bir rakam veya kriter, hiçbir kontrol yapılmadan askerî öğrenci adaylarına uygulanmamalıdır.
Aday öncelikle hangi statüde başvurduğunu belirlemeli ve o statü için yayımlanan güncel kılavuz ile Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinin ilgili hükümlerini birlikte incelemelidir.
SAĞLIK RAPORUNU NEREDEN ALMAK GEREKİYOR?
Dış kaynaktan alınan subay ve astsubay adaylarının muayeneleri sağlık kurulu raporu vermeye yetkili sağlık kuruluşlarında yapılıyor.
Dolayısıyla adayın kendi seçtiği herhangi bir hastaneden aldığı raporun personel temin sürecinde otomatik olarak geçerli olacağı düşünülmemeli.
Adaylar resmi sevk ve personel temin kılavuzundaki sağlık işlemlerini takip etmeli.
ASTSUBAYLIĞA HANGİ HASTALIKLAR ENGEL?
Bu sorunun bütün adaylar için geçerli tek satırlık bir cevabı yok.
Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinde hastalıklar sistemler ve maddeler halinde sınıflandırılıyor. Ayrıca Personel Adaylarının Hastalıklara Göre Değerlendirme Çizelgesinde aday kategorilerine göre değerlendirmeler bulunuyor.
Bu nedenle hastalığın yalnızca adına değil;
hastalığın derecesine,
mevcut bulgulara,
fonksiyon kaybına,
adayın temin şekline,
başvurduğu sınıf veya branşa,
yönetmelikteki ilgili hastalık maddesine
bakılması gerekiyor.
SIK SORULAN SORULAR
1 numara miyop astsubaylığa engel mi?
Dış kaynaktan muvazzaf veya sözleşmeli astsubay adaylarında yönetmeliğin diğer şartları da karşılanmak kaydıyla her bir gözde 1,00 diyoptri dahil miyopiye izin veriliyor. Her iki gözün görmesinin düzeltmeyle ayrı ayrı tam olması gerekiyor.
1 numara hipermetrop astsubaylığa engel mi?
Dış kaynak adaylarda yine diğer şartların karşılanması ve görmenin her iki gözde ayrı ayrı tam olması kaydıyla her bir gözde 1,00 diyoptri dahil hipermetropi yönetmelikte kabul edilen sınır içinde yer alıyor.
Astigmat astsubaylığa engel mi?
Dış kaynak muvazzaf/sözleşmeli astsubay adaylarında diğer şartların da sağlanması koşuluyla 1,00 diyoptriyi geçmeyen astigmatizmaya izin veriliyor.
Renk körlüğü astsubaylığa engel mi?
Yönetmeliğin dış kaynaktan alınan subay ve astsubay adaylarını düzenleyen 71’inci maddesinde adaylarda diskromatopsi bulunmaması şartı açıkça yer alıyor.
Psikiyatri geçmişi olan astsubay olabilir mi?
Yönetmelik dış kaynak subay ve astsubay adaylarında ruh sağlığı ve hastalıkları açısından tam sağlamlık arıyor. Bireysel sağlık geçmişinin nasıl değerlendirileceği ise tanı, tedavi ve resmi sağlık kurulu incelemesine bağlıdır.
ÖNEMLİ UYARI
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve kişisel sağlık uygunluğu kararı değildir. Astsubay adayının sağlık açısından uygunluğunda başvurduğu temin türü, güncel personel temin kılavuzu, yürürlükteki Sağlık Yeteneği Yönetmeliği ve yetkili sağlık kurulunun kararı esas alınmalıdır.
KAYNAKLAR
Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği
Sağlık Yeteneği Yönetmeliği Madde 71 – Dış Kaynaktan Alınan Subay ve Astsubay Adaylarının Sağlık Yetenekleri
Personel Adaylarının Hastalıklara Göre Değerlendirme Çizelgesi
T.C. Millî Savunma Bakanlığı Personel Temin Sistemi
Millî Savunma Üniversitesi – Askerî Öğrenci Temin Süreci
