Zayıflama iğnesine başlayan herkesin ayrıca B12 vitamini alması gerekmiyor. Semaglutid gibi GLP-1 ilaçlarının B12 emilimini doğrudan bozduğu gösterilmiş değil. Ancak tedaviyle daha erken doyan bir kişi, daha önce düzenli yediği balığı, yumurtayı veya yoğurdu öğünlerinden çıkardığında besinlerle aldığı B12 miktarı azalabiliyor. Takviye kararında kişinin ne yediği, kullandığı diğer ilaçlar ve varsa belirtileri birlikte değerlendiriliyor.

Zayıflama iğneleri hakkında araştırmalar ne gösteriyor?

2025’te Obesity Pillars dergisinde yayımlanan bir araştırmada, GLP-1 ilacı reçete edilen 461 bin 382 yetişkinin ABD’deki sağlık sigortası kayıtları incelendi. Tedavinin ilk yılı içinde katılımcıların yüzde 2,6’sına, araştırmacıların “diğer B vitamini eksiklikleri” başlığı altında topladığı tanılardan biri konmuştu.

Bu oranı “her 100 kullanıcıdan yaklaşık üçünde B12 eksikliği gelişiyor” diye okumak hatalı olur. Araştırmacılar bu kategoride B12’yi ayrı raporlamadı. Ayrıca katılımcıların tümünde tedavi öncesi ve sonrası B12 düzeyi ölçülmedi. Dolayısıyla çalışma, ilacın tek başına B12 eksikliğine ne sıklıkta yol açtığı sorusunu yanıtlamıyor.

Porsiyon küçülünce tabakta ne kalıyor?

B12 vitamini kan hücrelerinin yapımında ve sinir sisteminin işleyişinde görev alıyor. Daha az yemek, vücudun bu vitamine olan ihtiyacını ortadan kaldırmıyor. Erken doyuyorsanız günlük öğünlerinize bakın. Örneğin kahvaltıda yumurtaya, öğle veya akşam yemeğinde yoğurda, balığa ya da ete hâlâ yer var mı? Bulantı nedeniyle bu besinleri uzun süredir tüketemiyorsanız bunu tedavinizi izleyen hekim veya diyetisyenle paylaşın.

Akne tedavisinde izotretinoin kimlere önerilir, hangi kan değerleri izlenir?
Akne tedavisinde izotretinoin kimlere önerilir, hangi kan değerleri izlenir?
İçeriği Görüntüle

Hayvansal gıda tüketmeyenler için ürün etiketi özellikle önemli. Bazı bitkisel içeceklere ve kahvaltılık tahıllara B12 ekleniyor. Bir ürünü düzenli B12 kaynağı olarak sayabilmek için etiketinde bu vitaminin yer alması gerekiyor.

Metformin kullanıyorsanız B12 neden ayrıca önemli?

Tip 2 diyabet tedavisinde GLP-1 ilacıyla birlikte kullanılabilen metformin, B12 eksikliği için bilinen bir risk etkeni. Daha önce mide küçültme ameliyatı geçirmiş olmak ve çölyak hastalığı gibi emilimi etkileyen durumlar da değerlendirmede önem taşıyor. Bu nedenle aynı ilacı kullanan iki kişinin test veya takviye ihtiyacı farklı olabiliyor.

Yorgunluk varsa önce B12 testi mi yapılmalı?

Yorgunluğun pek çok nedeni var. Ancak açıklanamayan yorgunluğa el ve ayaklarda karıncalanma, uyuşma veya yürürken dengesizlik eşlik ediyorsa bu belirtileri hekime anlatmak önemli. Kan sayımında kansızlık görülmemesi B12 eksikliğini dışlamıyor.

Hekim, belirtilere ve risk etkenlerine göre kanda B12 düzeyini ölçebilir. Kendi kendine başlanan takviye test sonucunun yorumlanmasını güçleştirebildiği için kullanılan vitaminleri de görüşmede belirtmek gerekiyor. Eksiklik saptanırsa ağızdan B12 veya enjeksiyon seçimi, eksikliğin nedenine ve belirtilerin ağırlığına göre yapılıyor.

TIBBİ UYARI

Yeni başlayan ya da ilerleyen uyuşma, denge kaybı veya yürüme güçlüğünde bir sonraki rutin kontrolü beklemeden sağlık kuruluşuna başvurun. Bu belirtilerin B12 eksikliği dışında da nedenleri olabilir.

KAYNAKLAR

1. Butsch WS ve ark. Nutritional deficiencies and muscle loss in adults with type 2 diabetes using GLP-1 receptor agonists. Obesity Pillars, 2025.
2. American College of Lifestyle Medicine ve diğer uzmanlık kuruluşları. Nutritional priorities to support GLP-1 therapy for obesity. American Journal of Clinical Nutrition, 2025.
3. National Institute for Health and Care Excellence. Vitamin B12 deficiency in over 16s: diagnosis and management. NG239, 2024.