Sertleşme sorununda kök hücre tedavisinin etkinliği henüz kesinleşmedi. Bazı erken çalışmalarda iyileşme bildirilse de Avrupa Üroloji Derneği, yöntemin rutin kullanımını önermek için yeterli kanıt bulunmadığını belirtiyor.
9 Haziran 2013’te Journal of Translational Medicine dergisinde yayımlanan makale, 35 yaşındaki tek bir hastada kemik iliği hücrelerinin uygulanmasından sonra bildirilen iyileşmeyi aktarıyor. Kontrol grubu bulunmayan bu gözlem, etkinliği kanıtlamaya yetmiyor.
Kemik iliğinden alınan hücrelerle ne hedefleniyor?
Yöntemde, hastanın kendi kemik iliğinden hazırlanan mononükleer hücre karışımı penisin sertleşmeyi sağlayan süngerimsi dokusuna uygulanıyor. Farklı hücre türleri içeren bu karışımla damar ve doku onarımının desteklenmesi hedefleniyor.
Tek hastanın 18 aylık takibinde ne görüldü?
Sigara kullanan ve yüksek kolesterol öyküsü bulunan hasta, önceki tedavilerden yarar göremiyordu. Uygulamadan iki gün sonra sabah ereksiyonu bildirdi. Üçüncü haftada cinsel birleşmeye yetecek sertleşme yaşadığını, ancak bunu sürdüremediğini söyledi.
Üçüncü ayda ilişkiyi orgazma kadar sürdürebildiğini aktardı. On sekiz aylık takipte iyileşmenin devam ettiğini bildirdi; yazarlar yan etki gözlemediklerini belirtti.
Bir kişinin iyileşmesinden herkes için geçerli bir başarı oranı çıkarılamaz. Kontrol grubu olmadan iyileşmenin ne ölçüde uygulamaya bağlı olduğu belirlenemez. Yan etki görülmemesi de uzun vadeli güvenliği kanıtlamaz.
Kontrollü araştırmada hücre uygulaması plaseboya üstün bulunmadı
European Urology Focus dergisinde 2026’da yayımlanan randomize, çift kör araştırma, prostat kanseri ameliyatı sonrasında sertleşme sorunu yaşayan 70 erkeği kapsadı. Katılımcılar rastgele iki gruba ayrıldı: 35 kişiye kendi yağ dokusundan elde edilen, doku onarımını desteklemesi amaçlanan hücreler; 35 kişiye ise hücre içermeyen karşılaştırma uygulaması, yani plasebo verildi.
Araştırmanın ana ölçütü olan 12 aylık sertleşme işlevi puanındaki değişimde, gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı. Sertlik değerlendirmeleri ve cihazla yapılan ölçümler de hücre uygulamasının üstünlüğünü göstermedi. Ciddi istenmeyen olay bildirilmedi.
Bu araştırma, 2013’teki kemik iliği uygulamasından farklı bir yöntemi ve farklı bir hasta grubunu değerlendiriyor. Sonucu bütün hücre tedavilerine genellemek doğru olmaz. Araştırmacılar, incelenen yöntemin mevcut biçimiyle ameliyat sonrası sertleşme sorunu için önerilemeyeceği sonucuna vardı.
Kılavuzlar neden rutin kullanım için yeterli kanıt bulmuyor?
Avrupa Üroloji Derneğinin kılavuzunda değerlendirilen bir derleme, toplam 373 kişinin katıldığı 18 erken evre klinik çalışmayı kapsıyor. Bunların yalnızca dördü küçük, plasebo kontrollü araştırmalardan oluşuyor ve sonuçları birbiriyle çelişiyor.
Kullanılan hücreler, uygulama yöntemleri ve hastaların özellikleri de çalışmalar arasında değişiyor. Bu farklılıklar, tek bir başarı yüzdesi açıklamayı ve kalıcı sonuç vaat etmeyi güçleştiriyor. Kılavuz, etkinlik konusunda kesin sonuca varılamadığını ve klinik kullanım önerisi için verilerin yetersiz olduğunu belirtiyor.
TIBBİ UYARI
Sertleşme sorunu için tedavi seçimi, nedenin üroloji değerlendirmesiyle belirlenmesini gerektirir. Deneysel hücre uygulamalarına ilişkin erken bulgular, kişisel tedavi önerisi veya mevcut tedavileri bırakma gerekçesi olarak kullanılmamalıdır.
KAYNAKLAR
1. Journal of Translational Medicine — Intracavernous administration of bone marrow mononuclear cells: a new method of treating erectile dysfunction? — 9 Haziran 2013.
2. Avrupa Üroloji Derneği — EAU Guidelines on Sexual and Reproductive Health, Management of Erectile Dysfunction, Stem-cells bölümü.
3. European Urology Focus — A Randomized Double-blind, Placebo-controlled Trial of Adipose-derived Regenerative Cells Injected into Corpora Cavernosum Following Radical Prostatectomy — 2026.
