Trafik kazası sonrası aracın günlerce hatta haftalarca serviste kalması, araç mahrumiyet bedelinin nasıl hesaplanacağı konusunda önemli uyuşmazlıklara yol açıyor. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin verdiği karar, bu hesaplamada hangi sürenin dikkate alınacağına ilişkin dikkat çekici ölçütler ortaya koydu.
Ankara BAM 26. Hukuk Dairesinin 2021/711 Esas, 2023/338 Karar sayılı ve 12 Mayıs 2023 tarihli kararında, araç mahrumiyetinden doğan zararın aracın serviste fiilen kaldığı bütün süre üzerinden hesaplanamayacağı belirtildi.
MAHKEME “MAKUL TAMİR SÜRESİ” DEDİ
Karara konu uyuşmazlıkta aracın onarım süresi hesaplanırken yedek parça temini için beklenen 14 iş günü de hesaba katılmış ve toplam 33 günlük tamir süresi kabul edilmişti.
Bölge Adliye Mahkemesi ise bu hesaplama yöntemini uygun bulmadı.
Mahkemenin değerlendirmesine göre trafik kazalarında araç mahrumiyeti veya kazanç kaybından kaynaklanan zarar belirlenirken öncelikle aracın hasar durumuna göre onarılması için gereken makul sürenin tespit edilmesi gerekiyor.
YEDEK PARÇA BEKLEME SÜRESİ DAVALIYA YÜKLENEMEZ
Kararda özellikle yedek parça temini nedeniyle yaşanan beklemeye dikkat çekildi.
Buna göre yedek parça beklenmesi, aracın geç onarıma verilmesi, servis yoğunluğu nedeniyle onarımın uzaması veya aracın geç teslim alınması gibi nedenlerle ortaya çıkan ek sürelerin doğrudan davalıya yüklenemeyeceği değerlendirildi.
Bu nedenle aracın örneğin 30 gün serviste kalmış olması, araç mahrumiyet bedelinin otomatik olarak 30 gün üzerinden hesaplanacağı anlamına gelmiyor.
ÖNEMLİ OLAN FİİLİ SÜRE DEĞİL TEKNİK OLARAK GEREKLİ SÜRE
Kararın öne çıkan yönü, fiili servis süresi ile makul tamir süresini birbirinden ayırması.
Aracın hasarının normal şartlarda kaç günde giderilebileceğinin teknik olarak belirlenmesi gerekiyor. Araç mahrumiyetinden kaynaklanan zarar hesabının da esas olarak bu süre üzerinden yapılması öngörülüyor.
Bu tespitte aracın hasar durumu ve yapılması gereken onarım işlemleri önem taşıyor. Gerektiğinde bilirkişi incelemesiyle makul tamir süresinin belirlenmesi gerekiyor.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI KALDIRILDI
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi, yedek parça için beklenen süreyi de içeren hesaplamayı yeterli görmedi.
İstinaf başvurusu kabul edilerek ilk derece mahkemesinin kararı kaldırıldı. Makul onarım süresinin belirlenmesine yönelik ek bilirkişi incelemesi yapılması gerektiği değerlendirildi ve dosya yeniden incelenmek üzere mahkemesine gönderildi.
ARAÇ SAHİPLERİ İÇİN NE ANLAMA GELİYOR?
Karar özellikle trafik kazası sonrasında aracını uzun süre kullanamayan kişiler açısından önem taşıyor.
Ancak karar, “serviste geçirilen hiçbir ek süre için tazminat alınamaz” şeklinde genellenmemeli. Her uyuşmazlığın koşulları, kusur durumu, zararın niteliği ve dosyadaki deliller ayrıca değerlendirilir.
Temel yaklaşım, araç mahrumiyet bedelinin belirlenmesinde serviste geçirilen toplam takvim süresinden ziyade, hasarın giderilmesi için teknik olarak gerekli makul onarım süresinin esas alınmasıdır.
HUKUKİ UYARI
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut olaylarda hukuki değerlendirme; kazanın özellikleri, kusur durumu, talep edilen zarar, deliller ve güncel içtihatlara göre değişebilir.
KAYNAKLAR
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi, 2021/711 Esas, 2023/338 Karar, 12.05.2023.
Araç mahrumiyet tazminatına ilişkin yargı kararları ve hukuki değerlendirmeler.
