Epilepsi Subay ve Astsubay Olmaya Engel mi?
Subay veya astsubay olmak isteyen adayların sağlık şartlarında en fazla araştırdığı nörolojik hastalıklardan biri epilepsi.
“Epilepsi subaylığa engel mi?”, “Epilepsi astsubaylığa engel mi?”, “Çocukken havale geçiren Harp Okuluna girebilir mi?”, “Bir kez nöbet geçirmek MSÜ’ye engel mi?”, “EEG bozukluğu askerî öğrenci olmaya engel mi?” ve “Epilepsi ilacı kullanan subay olabilir mi?” soruları adayların sık araştırdığı başlıklar arasında.
Ancak bu konuda en önemli ayrım şu:
Her nöbet epilepsi değildir.
Çocuklukta ateşe bağlı havale, bayılma, tek seferlik nöbet ve tanısı konmuş epilepsi birbirinden farklı tıbbi durumlardır.
SUBAY VE ASTSUBAY ADAYLARINDA EPİLEPSİ NASIL DEĞERLENDİRİLİYOR?
Subay, astsubay ve askerî öğrenci adaylarının sağlık değerlendirmesinde Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği esas alınıyor.
Epilepsi ve nöbet bozuklukları sinir sistemi hastalıkları kapsamında değerlendiriliyor.
Ancak adayın statüsü önemli.
MSÜ Harp Okulu adayı askerî öğrenci adayıdır.
MSÜ Astsubay Meslek Yüksekokulu adayı da askerî öğrenci statüsündedir.
Üniversite mezunları arasından dış kaynaktan alınan muvazzaf veya sözleşmeli subay ve astsubay adayları ise farklı bir aday grubudur.
Bu nedenle bir gruba uygulanan sağlık değerlendirmesinin hiçbir kontrol yapılmadan diğer gruba aktarılması doğru değildir.
EPİLEPSİ SUBAY OLMAYA ENGEL Mİ?
Doğrulanmış epilepsi tanısı askerî sağlık değerlendirmesinde önemli bir nörolojik hastalıktır.
Ancak yalnızca sağlık geçmişinde “nöbet” kelimesinin bulunması ile tanılı epilepsi aynı şey değildir.
Adayın gerçek tanısı, nöbetlerin niteliği, tedavi geçmişi, kullandığı ilaçlar ve nörolojik değerlendirmesi önem taşır.
Kişisel sağlık uygunluğu, adayın statüsüne göre ilgili yönetmelik hükümleri ve sağlık kurulu tarafından belirlenir.
EPİLEPSİ ASTSUBAY OLMAYA ENGEL Mİ?
Astsubay adaylarında da epilepsi nörolojik sağlık değerlendirmesinin önemli başlıklarından biridir.
Ancak burada da MSÜ Astsubay MYO öğrencisi olmak isteyen aday ile dış kaynaktan astsubay adayı birbirinden ayrılmalıdır.
Adayın sağlık durumu kendi personel kategorisi için geçerli değerlendirme çizelgesine göre incelenir.
ÇOCUKLUKTA HAVALE GEÇİRMEK SUBAYLIĞA ENGEL Mİ?
Adayların en fazla endişe ettiği konulardan biri çocukluk döneminde geçirilen havale.
Özellikle yüksek ateş sırasında küçük çocuklarda görülen febril konvülsiyon, yani ateşli havale, epilepsi ile aynı tanı değildir.
Çocuklukta bir kez ateşli havale geçirmiş olmak kişinin yetişkinlik döneminde epilepsi hastası olduğu anlamına gelmez.
Bu nedenle “Çocukken havale geçirdim, subay olamam” şeklinde otomatik bir sonuç çıkarılmamalıdır.
Ancak geçmiş olayın gerçekten ateşli havale mi yoksa epileptik nöbet mi olduğu önemlidir.
Eski sağlık kayıtları bu ayrımda değer taşıyabilir.
BİR KEZ NÖBET GEÇİRMEK MSÜ’YE ENGEL Mİ?
Tek bir nöbet de her zaman epilepsi anlamına gelmez.
Nöbet yüksek ateş, metabolik sorunlar, kan şekeri düşüklüğü, akut hastalıklar veya başka nedenlerle ortaya çıkabilir.
Epilepsi tanısı kişinin nöbet öyküsü, nöroloji muayenesi ve gerekli tetkiklerin birlikte değerlendirilmesiyle konur.
Bu nedenle yalnızca “hayatımda bir kez nöbet geçirdim” bilgisinden adayın askerî öğrenci olamayacağı sonucu çıkarılamaz.
EEG BOZUKLUĞU SUBAYLIĞA ENGEL Mİ?
EEG, beynin elektriksel aktivitesini kaydeden bir tetkiktir.
Epilepsi şüphesi bulunan kişilerde önemli bilgiler sağlayabilir.
Ancak EEG tek başına epilepsi tanısı değildir.
Epilepsi hastalığı bulunan bazı kişilerde rutin EEG normal olabilir.
Buna karşılık epilepsi tanısı bulunmayan kişilerde de çeşitli EEG farklılıkları görülebilir.
Bu nedenle yalnızca “EEG’m bozuk çıktı” ifadesi üzerinden subaylık veya astsubaylık uygunluğu konusunda kesin karar verilmemelidir.
EEG NORMAL ÇIKARSA ESKİ EPİLEPSİ TANISI SİLİNİR Mİ?
Hayır.
Tek bir normal EEG sonucu geçmişte doğru şekilde konmuş epilepsi tanısını otomatik olarak ortadan kaldırmaz.
Epilepsi klinik bir tanıdır.
Nöbet öyküsü, EEG, nörolojik muayene, görüntüleme ve diğer gerekli değerlendirmeler birlikte ele alınır.
Dolayısıyla geçmişte epilepsi tanısı bulunan adayın yalnızca yeni EEG’sinin normal çıkmasına dayanarak kendisini sağlık açısından uygun kabul etmesi doğru değildir.
EPİLEPSİ İLACI KULLANMAK SUBAY VE ASTSUBAYLIĞA ENGEL Mİ?
Antiepileptik ilaç kaydı adayın sağlık geçmişinde önemli olabilir.
Ancak burada başka bir ayrım gerekiyor.
Bazı antiepileptik ilaçlar yalnızca epilepsi tedavisinde kullanılmaz.
Migren, nöropatik ağrı ve bazı psikiyatrik hastalıkların tedavisinde de aynı ilaçlardan yararlanılabilir.
Bu nedenle yalnızca ilacın adına bakarak “epilepsi hastası” sonucu çıkarılmamalıdır.
Asıl önemli olan ilacın hangi tanı nedeniyle reçete edildiğidir.
Gerçek epilepsi tanısı nedeniyle düzenli antiepileptik tedavi alan adayın durumu ise yönetmeliğin ilgili nöroloji hükümleri kapsamında değerlendirilir.
ÇOCUKKEN EPİLEPSİ İLACI KULLANMAK MSÜ’YE ENGEL Mİ?
Çocukluk döneminden ilaç kaydı bulunan aday öncelikle gerçek tanısını öğrenmeli.
İlaç ateşli havale sonrasında mı verildi?
Epilepsi tanısı mı konuldu?
Kaç nöbet yaşandı?
Tedavi ne kadar sürdü?
İlaç hangi tarihte bırakıldı?
Daha sonra tekrar nöbet oldu mu?
Bu sorular adayın gerçek nörolojik geçmişini anlamak açısından önemlidir.
Yalnızca yıllar önce kullanılan ilacın adına bakarak askerî öğrenci uygunluğu konusunda kesin karar verilmemelidir.
BAYILMA EPİLEPSİ SAYILIR MI?
Hayır.
Bayılma, yani senkop, epileptik nöbetle aynı şey değildir.
Vazovagal senkop, tansiyon düşmesi, kalp ritim bozuklukları ve başka nedenler geçici bilinç kaybına yol açabilir.
Ancak bazı epileptik nöbetlerle bayılma klinik olarak karıştırılabilir.
Bu nedenle tekrarlayan veya nedeni açıklanamayan bilinç kaybı bulunan adayların nöroloji ve gerektiğinde kardiyoloji açısından değerlendirilmesi gerekir.
E-NABIZ’DA EPİLEPSİ TANISI VARSA NE YAPILMALI?
Adayın geçmiş sağlık kayıtlarında epilepsi tanısı görünüyorsa ilk yapılması gereken bunu gizlemeye çalışmak değildir.
Tanının hangi tarihte ve hangi klinik olay sonrasında konulduğu öğrenilebilir.
Eski nöroloji epikrizleri bulunabilir.
EEG ve beyin görüntüleme sonuçları incelenebilir.
Kullanılan ilaçların hangi tanı nedeniyle reçete edildiği öğrenilebilir.
Özellikle çocukluk döneminden kalma eski kayıtlarda gerçek klinik öykünün ortaya konulması önemlidir.
EPİLEPSİ KAYDINI SİLDİRMEK ÇÖZÜM MÜ?
Askerî sağlık değerlendirmesinin amacı yalnızca elektronik sağlık sisteminde bir tanının görünüp görünmediğine bakmak değildir.
Adayın gerçek sağlık geçmişi ve mevcut nörolojik durumu değerlendirilir.
Bu nedenle sağlık kaydını gizlemeye veya gerçeğe aykırı beyanda bulunmaya çalışmak doğru değildir.
Doğru yaklaşım geçmiş sağlık belgelerinin ne anlama geldiğini öğrenmek ve resmi değerlendirmede doğru bilgi sunmaktır.
YILLARDIR NÖBET GEÇİRMEYEN SUBAY OLABİLİR Mİ?
Bu soruya yalnızca “kaç yıldır nöbet geçirmedi?” üzerinden cevap verilemez.
Öncelikle gerçek tanı bilinmelidir.
Çocuklukta ateşli havale geçirmiş ve epilepsi tanısı almamış kişi ile epilepsi tanısı konmuş, uzun süre ilaç kullanmış ve daha sonra nöbetsiz kalmış kişinin sağlık geçmişi aynı değildir.
Adayın kişisel durumu ilgili sağlık hükümleri kapsamında değerlendirilir.
MSÜ İLE DIŞ KAYNAK SUBAY- ASTSUBAY AYNI MI?
Hayır.
Bu ayrım özellikle önemlidir.
Harp Okulu ve Astsubay MYO adayları askerî öğrenci adayıdır.
Dış kaynaktan muvazzaf veya sözleşmeli subay ve astsubay teminleri ise ayrı personel adaylığı süreçleridir.
Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinde değerlendirme adayın kategorisine göre yapılır.
Dolayısıyla internette bulunan tek bir “epilepsi subaylığa engel” tablosunu bütün askerî adaylara aynı şekilde uygulamak doğru değildir.
HAVA HARP OKULUNDA DURUM FARKLI MI?
Uçucu yetiştirilecek Hava Harp Okulu adayları genel askerî öğrenci sağlık şartlarının yanında uçuculuğa özgü daha ayrıntılı sağlık değerlendirmesine tabi tutulur.
Nörolojik hastalıklar uçuş güvenliği açısından ayrıca önem taşır.
Bu nedenle pilot adayının sağlık değerlendirmesi Kara veya Deniz Harp Okulu adayının genel sağlık değerlendirmesiyle bire bir aynı kabul edilmemelidir.
ADAYLARIN EN ÇOK KARIŞTIRDIĞI 5 DURUM
Çocuklukta ateşli havale geçirmek epilepsiyle aynı şey değildir.
Bayılmak epileptik nöbetle aynı şey değildir.
Tek nöbet her zaman epilepsi anlamına gelmez.
EEG’deki tek bir anormallik tek başına epilepsi tanısı değildir.
Normal EEG de geçmişteki doğrulanmış epilepsi tanısını otomatik olarak ortadan kaldırmaz.
Bu nedenle adayın öncelikle gerçek tanısını bilmesi gerekir.
SIK SORULAN SORULAR
Epilepsi subaylığa engel mi?
Epilepsi askerî sağlık mevzuatında nörolojik hastalıklar kapsamında değerlendirilir. Adayın statüsü ve ilgili değerlendirme çizelgesi üzerinden sağlık kurulu kararı verilir.
Epilepsi astsubaylığa engel mi?
Adayın gerçek epilepsi tanısı ve başvuru statüsü önemlidir. MSÜ Astsubay MYO adayı ile dış kaynak astsubay adayı aynı kategori değildir.
Çocukken havale geçiren subay olabilir mi?
Ateşli havale epilepsi ile aynı değildir. Geçmiş olayın niteliği ve daha sonra epilepsi gelişip gelişmediği değerlendirilmelidir.
Bir kez nöbet geçiren MSÜ’ye girebilir mi?
Tek nöbet her zaman epilepsi anlamına gelmez. Nöbetin nedeni ve nöroloji değerlendirmesi önemlidir.
EEG bozukluğu subaylığa engel mi?
EEG tek başına epilepsi tanısı değildir. Klinik öykü ve nöroloji değerlendirmesiyle birlikte yorumlanmalıdır.
Epilepsi ilacı kullanmış olmak astsubaylığa engel mi?
İlacın hangi hastalık nedeniyle kullanıldığı önemlidir. Antiepileptik ilaçlar epilepsi dışındaki hastalıklarda da kullanılabilir.
TIBBİ VE HUKUKİ UYARI
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve kişisel askerî sağlık uygunluğu kararı değildir. Epilepsi, nöbet veya çocuklukta havale geçmişi bulunan adaylarda yürürlükteki TSK, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği, adayın statüsü, resmi nöroloji muayenesi, gerekli tetkikler ve yetkili sağlık kurulu kararı esas alınmalıdır.
KAYNAKLAR
Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği
Askerî Öğrenci Adayları Hastalıklar Listesi
Personel Adaylarının Hastalıklara Göre Değerlendirme Çizelgesi
Millî Savunma Üniversitesi
T.C. Millî Savunma Bakanlığı Personel Temin Sistemi
