Araştırmacılar, “bağırsak-kemik ekseni” olarak tanımlanan mekanizmanın osteoporoz çalışmalarında giderek daha önemli hale geldiğini belirtti. Buna göre bağırsaktaki yararlı ve zararlı bakterilerin dengesi; iltihaplanma, mineral emilimi, bağışıklık yanıtı ve kemik yapım-yıkım dengesi üzerinde etkili olabiliyor.

Derlemede, liften zengin ve bitkisel ağırlıklı beslenme modellerinin kısa zincirli yağ asitleri üreten yararlı bakterileri desteklediği; bu bileşiklerin bağırsak bariyerini güçlendirdiği, sistemik iltihabı azalttığı ve kemik yapımını destekleyen süreçlerle ilişkili olduğu aktarıldı.

Akdeniz tipi beslenme öne çıkıyor

Çalışmada Akdeniz tipi beslenmenin sebze, meyve, baklagil, balık, deniz ürünleri, zeytinyağı ve kuruyemişlerden zengin yapısıyla bağırsak mikrobiyotasını olumlu yönde etkileyebileceği vurgulandı. Bu beslenme modelinin bazı çalışmalarda daha yüksek kemik mineral yoğunluğu ve daha düşük kırık riskiyle ilişkilendirildiği ifade edildi.

Buna karşılık Batı tipi beslenme olarak tanımlanan; kırmızı ve işlenmiş et, kızartma, rafine tahıl, şekerli içecek ve düşük lif tüketimiyle karakterize edilen beslenme düzeninin mikrobiyota çeşitliliğini azaltabileceği, iltihaplanmayı artırabileceği ve kemik sağlığını olumsuz etkileyebileceği belirtildi.

Probiyotikler umut veriyor ancak kanıtlar sınırlı

Derlemede probiyotikler, prebiyotikler ve mikrobiyota hedefli yaklaşımların osteoporoz yönetiminde yardımcı bir alan olarak araştırıldığı kaydedildi. Ancak insan çalışmalarının henüz sınırlı olduğu, kullanılan probiyotik türleri ve dozları arasında farklılık bulunduğu için bu yaklaşımların standart tedavi gibi sunulmaması gerektiği vurgulandı.

Uzmanlara göre mesaj net: Tek çözüm değil, güçlü destek alanı

Araştırmanın en önemli mesajı, osteoporozun yalnızca kemik dokusuna odaklanarak değil; beslenme, bağırsak sağlığı, bağışıklık sistemi ve yaşam tarzı bütünlüğü içinde ele alınması gerektiği oldu.

Bununla birlikte çalışma bir derleme niteliği taşıyor. Bu nedenle bağırsak mikrobiyotasını hedefleyen beslenme ya da probiyotik uygulamalarının osteoporozu doğrudan tedavi ettiği söylenemez. Kemik erimesi riski taşıyan kişilerin kalsiyum, D vitamini, egzersiz, ilaç tedavisi veya takviye kullanımı konusunda mutlaka hekim değerlendirmesiyle hareket etmesi gerekiyor.

Kaynak

Çalışma: “The gut-bone axis: impact of diet on gut microbiome and osteoporosis”
Dergi: Bone Research
Yayın tarihi: 4 Haziran 2026
Çalışma türü: Derleme makale

Çevredeki vatandaşların ihbarı üzerine bölgeye polis ve sağlık ekipleri sevk edildi. Olay yerine gelen sağlık görevlileri, genç öğrencinin hayatını kaybettiğini belirledi.

Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencisi olduğu öğrenilen Taner Tiryaki’nin vefat haberi, arkadaşları ve çevresinde büyük üzüntüye neden oldu.

Cumhuriyet savcısının koordinesinde olay yerinde inceleme yapıldı. Polis ekipleri çevrede güvenlik önlemi alırken, olay yeri inceleme ekipleri bölgede çalışma yürüttü.

Taner Tiryaki’nin cenazesi, kesin ölüm nedeninin belirlenmesi amacıyla Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi morguna kaldırıldı. Olayla ilgili soruşturma sürüyor.

Fakülte tarafından paylaşılan bilgilere göre Zeynep Dicle Çalışır’ın cenazesi, 7 Haziran 2026 Pazar günü öğle namazının ardından Aydın’ın Kemer Mahallesi’nde bulunan Ayko Camii’nden kaldırılarak Kemer Mezarlığı’nda toprağa verilecek.

Taziye Mesajı Yayımlandı

Eczacılık Fakültesi Dekanlığı tarafından yapılan açıklamada şu ifadelere yer verildi:

“Sevgili öğrencimize Allah’tan rahmet, acılı ailesine, yakınlarına ve fakültemize başsağlığı diliyoruz.”

Genç öğrencinin vefat haberi, üniversite camiasında ve öğrenciler arasında üzüntüyle karşılandı.

Üniversite Camiası Yasta

Ege Üniversitesi Eczacılık Fakültesi öğrencileri ve akademik personeli, Zeynep Dicle Çalışır’ın vefatı nedeniyle taziye mesajları paylaşırken, ailesine ve yakınlarına başsağlığı dileklerinde bulundu.

Merhume Zeynep Dicle Çalışır’a Allah’tan rahmet, ailesine, sevenlerine ve Ege Üniversitesi camiasına sabır ve başsağlığı diliyoruz.

İlk bilgilere göre, bina yakınlarında gerçekleştiği öne sürülen silahlı saldırı sonrası çevrede güvenlik çemberi oluşturuldu. Olay yeri inceleme ekipleri bölgede çalışma başlatırken, saldırının hedefi ve olaya karışan kişi ya da kişilere ilişkin araştırmalar sürüyor.

Görgü tanıkları, bölgede art arda silah sesleri duyulduğunu ve kısa süre sonra çok sayıda polis aracının olay yerine geldiğini ifade etti. Güvenlik güçleri çevredeki güvenlik kameralarını incelemeye alırken, şüphelilerin yakalanmasına yönelik çalışmaların devam ettiği öğrenildi.

Yetkililerden olayın nedeni, yaralanan olup olmadığı ve saldırının kapsamına ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Emniyet birimlerinin incelemelerinin ardından detayların netlik kazanması bekleniyor.

Olayla İlgili Resmi Açıklama Bekleniyor

Bölgede güvenlik önlemleri sürerken, olayın arka planına ilişkin resmi makamlar tarafından yapılacak açıklamalar kamuoyu tarafından yakından takip ediliyor.

Transfer kulislerinde yer alan bilgilere göre Beşiktaş, El Bilal Touré’nin takımda kalmasını tamamen gündemden çıkarmış değil. Siyah-beyazlıların daha uygun mali şartlar oluşması halinde Atalanta ile yeniden masaya oturabileceği belirtiliyor.

El Bilal Touré İçin Maliyet Hesabı

Beşiktaş yönetiminin yeni sezon öncesinde mali disiplin çerçevesinde hareket ettiği biliniyor. Bu nedenle kiralık sözleşmedeki satın alma opsiyonunun mevcut ekonomik koşullarda yüksek bulunduğu ifade ediliyor.

Yabancı kaynaklara göre siyah-beyazlılar, oyuncunun performansından memnun olmakla birlikte satın alma bedelinde revizyon veya farklı ödeme modelleri üzerinde duruyor. Taraflar arasında ilerleyen dönemde yeni görüşmelerin yapılabileceği konuşuluyor.

Atalanta’nın Tutumu Belirleyici Olacak

İtalya Serie A ekiplerinden Atalanta’nın oyuncunun geleceği konusunda nasıl bir yol izleyeceği merak konusu. Kulübün El Bilal Touré için gelecek teklifleri değerlendirmeye açık olduğu belirtilirken, Beşiktaş’ın da süreci yakından takip ettiği ifade ediliyor.

24 yaşındaki Malili forvetin Avrupa’dan farklı kulüplerin radarında bulunduğu yönünde haberler de yabancı basında yer almaya devam ediyor.

Beşiktaş Hücum Hattını Şekillendiriyor

Yeni sezon öncesinde forvet rotasyonunu yeniden yapılandırmak isteyen Beşiktaş’ta El Bilal Touré dosyası önemli başlıklardan biri olarak görülüyor. Yönetimin hem maliyet hem de performans dengesi doğrultusunda karar vereceği belirtiliyor.

Şu aşamada satın alma opsiyonunun mevcut haliyle kullanılmayacağı yönündeki bilgiler öne çıksa da, Beşiktaş’ın oyuncuyu tamamen gözden çıkardığına dair bir işaret bulunmuyor. Taraflar arasında yeni şartlarla bir anlaşma zemini oluşması halinde dosyanın yeniden hareketlenebileceği değerlendiriliyor.

Süper Lig’de sezonun sona ermesinin ardından gözler transfer dönemine çevrildi. Şampiyonluk yarışı, Avrupa hedefleri ve kadro yapılanmaları doğrultusunda dört büyük kulübün birçok oyuncu için temas halinde olduğu öne sürülüyor.

Kulüplerden henüz resmi açıklama gelmeyen dosyalarda, özellikle hücum hattı, orta saha ve kanat transferleri öne çıkıyor. Transfer piyasasında maliyetlerin yükselmesi, kulüplerin hem bonservis hem de maaş dengesi açısından dikkatli hareket etmesine neden oluyor.

Galatasaray’da Ademola Lookman Kulisleri

Galatasaray cephesinde son günlerde en çok konuşulan isimlerden biri Ademola Lookman oldu. Sarı-kırmızılıların hücum hattını güçlendirmek için yıldız futbolcuyu gündemine aldığı belirtiliyor.

Lookman’ın yüksek piyasa değeri ve Avrupa’dan ilgi görmesi nedeniyle transferin kolay olmadığı ifade ediliyor. Buna rağmen Galatasaray’ın, oyuncunun şartlarını ve kulübünün talebini yakından takip ettiği kulislerde konuşuluyor.

Sarı-kırmızılı ekipte ayrıca yüksek profilli bazı yıldız isimlerin de gündeme geldiği iddia edilse de bu dosyaların şu aşamada teyit seviyesi düşük transfer kulisleri olduğu değerlendiriliyor.

Fenerbahçe’de Seçim Süreci Transfer Gündemini Isıttı

Fenerbahçe’de başkanlık seçimi atmosferi transfer iddialarını da hareketlendirdi. Sarı-lacivertli camiada Luis Suarez, Mason Greenwood, Robert Lewandowski ve Serhou Guirassy gibi dikkat çekici isimler konuşuluyor.

Özellikle forvet hattına yapılacak takviye, Fenerbahçe’nin yaz dönemindeki en önemli başlıklarından biri olarak görülüyor. Ancak bu isimlerin yüksek maliyetleri nedeniyle sürecin ekonomik şartlara ve yönetim planlamasına bağlı ilerleyeceği belirtiliyor.

Kulüp cephesinden resmi açıklama yapılmadığı için gündemdeki isimler şimdilik transfer kulisi niteliği taşıyor.

Beşiktaş’ta Orsolini İsmi Öne Çıktı

Beşiktaş’ta yeni sezon yapılanması kapsamında hücum hattı için Riccardo Orsolini ismi gündeme geldi. Siyah-beyazlıların kanat ve skor katkısı sağlayabilecek oyuncu arayışında olduğu belirtiliyor.

Orsolini’nin Avrupa’da piyasası bulunan bir oyuncu olması nedeniyle transferin mali boyutu belirleyici olacak. Beşiktaş’ın bu bölgede alternatifli bir listeyle hareket ettiği, oyuncu havuzunda farklı isimlerin de bulunduğu ifade ediliyor.

Siyah-beyazlı taraftarlar ise yönetimin yeni sezonda daha güçlü ve dengeli bir kadro kurmasını bekliyor.

Trabzonspor’da Tsygankov ve Yeni Forvet Arayışı

Trabzonspor cephesinde ise Viktor Tsygankov ismi dikkat çekiyor. Bordo-mavililerin kanat bölgesine kalite katmak için oyuncuyla ilgilendiği konuşuluyor.

Trabzonspor’un ayrıca santrfor hattı için de arayışta olduğu, Tomas Bobcek gibi isimlerin gündeme geldiği belirtiliyor. Teknik heyetin yeni sezonda daha üretken, hızlı ve skora doğrudan etki eden bir hücum hattı kurmak istediği ifade ediliyor.

Bordo-mavililerde transfer stratejisinin yalnızca yıldız isimlere değil, takım kimyasına uyacak oyunculara da odaklandığı görülüyor.

Resmi Açıklamalar Bekleniyor

Transfer döneminde sosyal medya iddiaları ve yabancı basın kaynaklı haberler sık sık gündeme gelirken, kulüplerin resmi duyuruları belirleyici olacak.

Şu ana kadar adı geçen birçok futbolcu için temas, ilgi veya listeye alma seviyesinde bilgiler konuşuluyor. Ancak imza aşamasına gelmeyen dosyalarda kesin ifadelerden kaçınılması gerekiyor.

Süper Lig’de yaz transfer döneminin ilerleyen günlerde daha da hareketlenmesi bekleniyor.

Araştırmada Dikkat Çeken Sonuç

Amerikan Klinik Onkoloji Derneği (ASCO) toplantısında paylaşılan verilerde, Mounjaro (tirzepatid), Ozempic ve benzeri ilaçları kullanan bireylerde pankreas kanseri görülme riskinin anlamlı düzeyde daha düşük olduğu bildirildi. Bazı analizlerde risk azalmasının yüzde 70’in üzerine çıkabildiği belirtildi. Ancak araştırmacılar bunun nedeninin doğrudan ilaç etkisi mi yoksa kilo kaybı ve metabolik iyileşme mi olduğunu henüz net olarak açıklayamadıklarını ifade etti.

Obezite ve Pankreas Kanseri Arasındaki Bağ

Uzmanlara göre obezite, pankreas kanseri için önemli risk faktörlerinden biri. Fazla kilo, kronik inflamasyonu artırarak kanser gelişimine zemin hazırlayabiliyor. GLP-1 sınıfı ilaçların hem kilo kaybı sağlaması hem de inflamasyonu azaltıcı etkiler göstermesi nedeniyle kanser riskinde düşüşe katkı sağlayabileceği değerlendiriliyor.

“Kanseri Önlüyor” Demek İçin Erken

Araştırmacılar elde edilen sonuçların heyecan verici olduğunu ancak bu ilaçların kanseri önlediğini söylemek için henüz erken olduğunu belirtiyor. Şu ana kadar elde edilen verilerin büyük bölümü gözlemsel çalışmalar ve hasta kayıtlarının analizlerinden oluşuyor. Kesin sonuca ulaşabilmek için uzun süreli randomize klinik araştırmaların tamamlanması gerekiyor.

Mevcut Veriler Güven Veriyor

Öte yandan GLP-1 ilaçlarının pankreas kanserine yol açtığı yönündeki eski endişeleri değerlendiren yeni sistematik incelemeler ve meta-analizler, bu ilaçlarla pankreas kanseri arasında anlamlı bir risk artışı bulunmadığını ortaya koydu.

Uzmanlar Ne Diyor?

Kanser araştırmacıları, GLP-1 ilaçlarının gelecekte yalnızca diyabet ve obezite tedavisinde değil, bazı kanser türlerinin önlenmesi veya ilerlemesinin yavaşlatılmasında da rol oynayabileceğini düşünüyor. Ancak şu aşamada bu ilaçlar yalnızca doktor önerisiyle ve onaylı kullanım alanlarında kullanılmalı.

Sonuç

Mounjaro ve benzeri kilo verme ilaçlarıyla ilgili yeni araştırmalar, pankreas kanseri riskinin azaltılabileceğine dair güçlü sinyaller veriyor. Ancak bilim dünyası, bu ilişkinin kesin olarak doğrulanabilmesi için daha kapsamlı klinik çalışmaların sonuçlarını bekliyor. Şimdilik uzmanların ortak görüşü, bu bulguların umut verici olduğu ancak tedavi kılavuzlarını değiştirecek düzeyde kesinleşmediği yönünde.

Hafızayı Korumak İçin En Güçlü 10 Öneri

1. Düzenli yürüyüş ve hareket: Haftada en az 150 dakika orta tempolu fiziksel aktivite beyin sağlığı için temel koruyucu adımlardan biridir. WHO, fiziksel aktiviteyi bilişsel gerilemeyi azaltmada güçlü öneriler arasında gösteriyor.
2. Tansiyon, şeker ve kolesterol takibi: Hipertansiyon, diyabet ve yüksek LDL kolesterol demans riskiyle ilişkilidir. Lancet 2024 raporu, değiştirilebilir 14 risk faktörüne dikkat çekiyor.
3. İşitme ve görme kaybını ihmal etmeyin: İşitme kaybı ve tedavi edilmemiş görme sorunları beynin uyarılmasını azaltabilir, sosyal izolasyonu artırabilir. Lancet 2024, görme kaybını yeni risk faktörlerinden biri olarak ekledi.
4. Sigara ve alkol beyin dostu değildir: Sigaranın bırakılması, zararlı alkol kullanımından kaçınma ve sağlıklı kilo kontrolü WHO’nun demans riskini azaltmaya yönelik önerileri arasındadır.
5. Akdeniz tipi beslenme: Sebze, meyve, baklagil, tam tahıl, balık, zeytinyağı ve kuruyemiş ağırlıklı beslenme; işlenmiş gıda ve şekerli ürünlerin azaltılması beyin damarlarını koruyan mutfak pusulasıdır.
6. Uyku düzeni: Kalitesiz uyku, horlama ve uyku apnesi hafızayı olumsuz etkileyebilir. Özellikle gündüz uyuklama, sabah baş ağrısı, gece nefes durması varsa değerlendirme gerekir.
7. Sosyal hayatı canlı tutmak: Yalnızlık ve sosyal izolasyon bilişsel gerileme riskini artıran başlıklardandır. Sohbet, aile ilişkileri, gönüllülük, komşuluk ve üretken uğraşlar beyne sessiz bir egzersiz yaptırır.
8. Beyni zorlayan ama keyif veren işler: Yeni dil öğrenmek, müzik, satranç, okuma, yazma, el işi, yemek yapma, bahçe işleri ve yeni beceriler zihinsel rezervi güçlendirir. Burada sihirli kelime “süreklilik”tir.
9. Depresyonu yaşlılık huyu sanmayın: İçe kapanma, isteksizlik, unutkanlık ve dikkat dağınıklığı depresyonla ilişkili olabilir. Tedavi edilebilir nedenler araştırılmadan “bunadı” demek hem haksızlık hem gecikmedir.
10. İlaçları gözden geçirmek: Uyku ilaçları, bazı sakinleştiriciler, gereksiz çoklu ilaç kullanımı ve bazı metabolik sorunlar unutkanlığı artırabilir. Doktor önerisi olmadan ilaç kesilmemeli, ama düzenli ilaç listesi kontrol edilmelidir.

Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Unutkanlık giderek artıyorsa, kişi aynı konuyu tekrar tekrar soruyorsa, bildiği yerlerde kayboluyorsa, faturaları/ilaçları karıştırıyorsa, kişilik değişikliği belirginleşiyorsa, konuşurken kelime bulma güçlüğü artıyorsa veya aile “eskiye göre çok değişti” diyorsa nöroloji, geriatri ya da psikiyatri değerlendirmesi gerekir. Mayo Clinic ve NIA, kaygı uyandıran hafıza değişikliklerinde tıbbi değerlendirme yapılmasını öneriyor.

Sonuç

Yaşlılık hafızanın kararması değil, beynin daha fazla özen istemesidir. Hafıza kaybı kader değildir; damar sağlığı, hareket, uyku, işitme-görme bakımı, sosyal hayat ve düzenli hekim kontrolüyle beyin yaşlanmasının hızı yavaşlatılabilir. En önemlisi: Unutkanlığı küçümsememek, ama her unutkanlığı da felaket ilan etmemektir.

İzmir’de üniversite camiasını üzen bir olay yaşandı. Ege Üniversitesi yerleşkesindeki KYK Zübeyde Hanım Kız Öğrenci Yurdu’nda kalan Eczacılık Fakültesi 5. sınıf öğrencisi Zeynep D. Ç.’nin hayatını kaybettiği öğrenildi.

Olayın ardından yurda sağlık ve güvenlik ekipleri sevk edildi. Yapılan ilk işlemlerin ardından genç öğrencinin cenazesi, kesin ölüm nedeninin belirlenmesi amacıyla Adli Tıp Kurumu’na kaldırıldı.

Yetkililerin yurtta inceleme başlattığı, olayın tüm yönleriyle araştırıldığı belirtildi. Ölüm nedeninin yapılacak adli inceleme ve otopsi sonucunda netleşmesi bekleniyor.

Öğrenciler ise olayın aydınlatılmasını ve sürecin şeffaf biçimde yürütülmesini talep etti.

Kırmızı ışık terapisi, kırmızı veya yakın kızılötesi ışığın cilde uygulanmasıyla yapılan, invaziv olmayan bir yöntem olarak tanımlanıyor. Amerikan Dermatoloji Akademisi, dermatologların bu yöntemi akne, kırışıklık, saç dökülmesi ve bazı cilt sorunlarında tamamlayıcı tedavi olarak kullanabildiğini bildiriyor.

Akne ve yaşlanma belirtilerinde etkisi araştırılıyor

2025’te yayımlanan bir klinik çalışmada, kırmızı ve mavi ışık yayan LED maskenin hafif-orta aknede lezyon sayısını azalttığı, ancak çalışmanın açık etiketli olması ve yalancı kontrol grubu bulunmaması nedeniyle sonuçların temkinli yorumlanması gerektiği belirtildi.

Uzmanlara göre kırmızı ışık tedavisi “mucize yöntem” değil; standart dermatolojik tedavilerin yerine geçmemeli. Özellikle ev tipi cihazların gücü, uygulama süresi ve güvenlik koşulları farklılık gösterebiliyor. AAD, dermatolog kontrolünün en güvenli yol olduğunu vurguluyor.

İnsan beyninde mikroplastik tespit edildi

Bilim insanları, insan beyin dokusunda mikroplastik ve nanoplastik parçacıklarının ölçülebilir düzeyde bulunduğunu açıkladı. University of New Mexico öncülüğündeki çalışmada, otopsi örneklerinden alınan beyin, karaciğer ve böbrek dokuları incelendi. Araştırmada beyin dokusundaki mikroplastik yoğunluğunun karaciğer ve böbreğe göre belirgin biçimde daha yüksek olduğu bildirildi.

Son yıllarda artış dikkat çekti

Araştırmacılar, 2016 ve 2024 yıllarında alınan örnekleri karşılaştırdığında beyin dokusundaki mikroplastik seviyelerinde artış görüldüğünü belirtti. Çalışmanın bulgularına göre plastik birikimi yaklaşık sekiz yılda yüzde 50 civarında yükseldi. Bu artışın, küresel plastik üretimi ve çevresel plastik kirliliğindeki büyümeyle paralel seyrettiği değerlendiriliyor.

Demans örneklerinde daha yüksek düzey

Çalışmanın en dikkat çeken bulgularından biri, demans tanısı bulunan kişilere ait beyin örneklerinde mikroplastik yoğunluğunun daha yüksek çıkması oldu. Ancak uzmanlar, bu bulgunun doğrudan “mikroplastik demansa yol açar” anlamına gelmediğini vurguluyor. Bilim insanlarına göre mevcut veri ilişki gösteriyor, neden-sonuç bağlantısı için daha geniş ve kontrollü araştırmalara ihtiyaç var.

En yaygın plastik türü polietilen

Araştırmada en sık rastlanan plastik türünün polietilen olduğu bildirildi. Polietilen; poşet, ambalaj ve birçok tek kullanımlık plastik üründe yaygın biçimde kullanılıyor. Parçacıkların önemli bölümünün çok küçük, hatta nanometre ölçeğinde olduğu belirtiliyor. Bu da plastik parçacıklarının vücut bariyerlerini nasıl aşabildiği sorusunu yeniden gündeme taşıyor.

Uzmanlardan temkinli yorum

Uzmanlar, çalışmanın halk sağlığı açısından önemli bir uyarı niteliği taşıdığını ancak paniğe yol açacak kesin sonuçlar çıkarmamak gerektiğini belirtiyor. Örnek sayısının sınırlı olması, ölçüm yöntemleri ve olası kontaminasyon ihtimali bilimsel tartışmalar arasında yer alıyor. Buna rağmen araştırma, mikroplastiklerin yalnızca çevre sorunu değil, insan sağlığını da ilgilendiren büyüyen bir mesele olduğunu gösteriyor.

Sonuç: Plastik kirliliği artık beyne kadar uzanan bir sorun

Yeni bulgular, mikroplastiklerin insan vücudundaki varlığına dair endişeleri güçlendirdi. Bilim dünyası, bu parçacıkların beyin sağlığı üzerindeki olası etkilerini anlamak için daha kapsamlı araştırmalara ihtiyaç duyuyor. Ancak tablo şimdiden net bir mesaj veriyor: Plastik kirliliği artık yalnızca denizlerin, toprağın ve havanın değil; insan bedeninin de sessiz yüklerinden biri haline geliyor.

Real Madrid forması giyen Arda Güler, son günlerde hem kulüp hem de milli takım performansıyla gündemin üst sıralarında yer aldı. UEFA, milli futbolcuyu 2025/26 sezonunda Şampiyonlar Ligi’nin “sezonun çıkış yapan oyuncusu” olarak duyurdu.

Gündemin bir diğer başlığı ise Real Madrid’in duyurduğu La Liga ödülü oldu. Kulübün açıklamasına göre Arda Güler’in Elche karşısında attığı gol, ligde sezonun en iyi golü seçildi.

UEFA’dan Arda Güler’e Özel Ödül

UEFA’nın açıklamasında, Arda Güler’in 2025/26 sezonunda Avrupa arenasında önemli bir gelişim gösterdiği vurgulandı. Milli futbolcu, Şampiyonlar Ligi sezonunu 14 maç, 2 gol ve 4 asistle tamamladı.

UEFA değerlendirmesinde Arda’nın Real Madrid orta sahasına kattığı kontrol ve yaratıcılığın öne çıktığı belirtildi.

Real Madrid’de Performansı Dikkat Çekti

Arda Güler’in Real Madrid’deki rolü, sezon boyunca daha fazla görünür hâle geldi. Özellikle Avrupa maçlarında aldığı süre ve hücum organizasyonlarındaki etkisi, İspanyol basınında da gündem oldu.

Transfer ya da ayrılık iddialarına ilişkin Real Madrid cephesinden güncel ve resmi bir açıklama bulunmuyor. Bu nedenle söz konusu haberler, şimdilik kulis ve yorum düzeyinde değerlendiriliyor.

A Milli Takım’da Da Takip Ediliyor

Arda Güler, Türkiye’nin Kuzey Makedonya ile oynadığı hazırlık maçında ikinci yarıda süre aldı. Milli futbolcunun oyuna girdikten sonra pas isabeti, hücum katkısı ve oyun kurulumundaki etkisi dikkat çekti.

A Milli Takım’ın Dünya Kupası hazırlıkları kapsamında Arda’nın turnuvadaki rolü de merak edilen başlıklar arasında yer alıyor.

Son Durum

Arda Güler gündeminin merkezinde iki başlık bulunuyor: UEFA’dan gelen bireysel ödül ve Real Madrid formasıyla attığı golün La Liga’da sezonun en iyisi seçilmesi.

Milli futbolcunun geleceğine ilişkin resmi bir transfer açıklaması yok. Süreç, Real Madrid’deki rolü ve A Milli Takım performansı üzerinden takip ediliyor.

İtfaiye ekiplerinin desteğiyle kapısı açılan eve giren sağlık görevlileri, yaptıkları kontrolde Karaağaç’ın yaşamını yitirdiğini tespit etti.

Olay yerinde yapılan ilk incelemelerin ardından Yunus Karaağaç’ın cenazesi, kesin ölüm nedeninin belirlenmesi amacıyla adli tıp incelemesine gönderildi.

Yetkililer olayla ilgili soruşturma başlatırken, ölüm nedeninin yapılacak incelemeler sonucunda netlik kazanacağı bildirildi.

Paylaşılan bilgilere göre Prof. Dr. Özer Soysal için cenaze töreni 7 Haziran 2026 Pazar günü Ankara’nın Yenimahalle ilçesindeki Ahmet Efendi Camii’nde düzenlenecek. İkindi namazının ardından kılınacak cenaze namazı sonrasında Soysal’ın naaşı Karşıyaka Mezarlığı’nda toprağa verilecek.

Bilgi ve Belge Yönetimi alanında uzun yıllar akademik çalışmalar yürüten ve çok sayıda öğrenci yetiştiren Prof. Dr. Özer Soysal’ın vefatı, üniversite camiasında üzüntüyle karşılandı.

DTCF Dekanlığı yayımladığı taziye mesajında, “Merhuma Allah’tan rahmet, kederli ailesine ve sevenlerine başsağlığı dileriz. Ruhu şad, mekânı cennet olsun.” ifadelerine yer verdi.

Prof. Dr. Özer Soysal Kimdir?

Prof. Dr. Özer Soysal, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü’nde uzun yıllar görev yapan, kütüphanecilik ve bilgi yönetimi alanında akademik çalışmalarıyla tanınan isimler arasında yer alıyordu. Emekliliğinin ardından da meslek camiası tarafından saygıyla anılmaya devam etti.

Yerel kaynaklarda yer alan bilgilere göre Elazığspor, son olarak Isparta 32 Spor forması giyen orta saha oyuncusu Alperen Pak ile anlaşma sağladı. Geçtiğimiz sezon 2. Lig’de 32 maça çıkan Pak’ın 2 gol ve 4 asistlik performans sergilediği aktarıldı.

Orta Sahaya Alperen Pak Takviyesi

Elazığspor’un orta saha rotasyonunu güçlendirmek için Alperen Pak hamlesini yaptığı belirtiliyor. İstikrarlı görüntüsüyle dikkat çeken oyuncunun, Serdar Bozkurt’un oyun planında merkez hattı güçlendirecek isimlerden biri olması bekleniyor.

Savunmada Burak Bekaroğlu Kulisleri

Bordo-beyazlı ekipte savunma hattı için de hareketlilik yaşanıyor. Sakaryaspor forması giyen stoper Burak Bekaroğlu ile ilgili temasların gündeme geldiği, oyuncunun tecrübesiyle savunmaya liderlik katabilecek profiller arasında değerlendirildiği ifade ediliyor.

Serdar Bozkurt Eski Öğrencilerini İstiyor

Elazığspor’da bir diğer dikkat çeken başlık ise teknik direktör Serdar Bozkurt’un daha önce Batman Petrolspor’da birlikte çalıştığı isimler oldu. Emir Alagöz, Mert Örnek, Feyyaz Belen ve Onur Eriş isimleri bordo-beyazlı ekiple anılan oyuncular arasında yer alıyor.

Bu isimlerin özellikle teknik heyetin oyun sistemini tanıması nedeniyle transfer planlamasında önemli yer tuttuğu belirtiliyor.

Resmi Açıklama Bekleniyor

Elazığspor cephesinde transfer hareketliliği sürerken, bazı isimler için resmi açıklamaların bayram sonrası veya kamp programı netleşmeden önce yapılabileceği konuşuluyor.

Bordo-beyazlı taraftarlar ise sosyal medyada gelişmeleri yakından takip ediyor. Gakgoşlar, yeni sezonda daha iddialı, dengeli ve mücadele gücü yüksek bir kadro kurulmasını bekliyor.

2026 Dünya Kupası hazırlıklarını sürdüren Portekiz, Şili ile hazırlık maçında karşı karşıya gelecek. Karşılaşma, Cristiano Ronaldo’nun kadroda yer alması ve Portekiz’in turnuva öncesi son prova maçlarından biri olması nedeniyle futbolseverlerin gündemine girdi.

Portekiz Futbol Federasyonu, mücadelenin 6 Haziran’da Oeiras’taki Estádio Nacional’de oynanacağını duyurdu. Maçın Portekiz saatiyle 18.45’te başlaması, Türkiye saatiyle 20.45’e denk geliyor.

Cristiano Ronaldo oynayacak mı?

Cristiano Ronaldo, Portekiz’in 2026 Dünya Kupası kadrosunda yer alıyor. UEFA ve Portekiz Futbol Federasyonu listelerinde Ronaldo’nun kadroda bulunduğu görülüyor.

Ancak hazırlık maçlarında ilk 11 tercihi teknik direktör Roberto Martinez’in maç günü kararına bağlı olacak. Bu nedenle Ronaldo’nun sahaya ilk 11’de çıkıp çıkmayacağına ilişkin kesin bilgi, resmi maç kadrosuyla netleşecek.

Portekiz’in hazırlık planı sürüyor

Portekiz, Şili karşılaşmasını Dünya Kupası öncesi hazırlık programının parçası olarak oynayacak. Federasyon duyurusuna göre Portekiz, bu maçın ardından bir hazırlık karşılaşmasına daha çıkacak.

Şili ise 2026 Dünya Kupası’na katılamamasına rağmen güçlü rakiplerle oynadığı hazırlık maçlarıyla yeni dönem kadro yapısını test ediyor.

Muhtemel kadroda öne çıkan isimler

Portekiz cephesinde Cristiano Ronaldo’nun yanı sıra Bruno Fernandes, Bernardo Silva, Rafael Leao, Pedro Neto, Joao Felix, Ruben Dias, Diogo Costa ve Joao Cancelo gibi isimler kadroda yer alıyor.

Hazırlık maçları rotasyona açık olduğu için muhtemel 11 konusunda resmi açıklama yapılmadan kesin ifade kullanmak mümkün değil.

Son durum

Portekiz Şili maçı 6 Haziran Cumartesi günü Türkiye saatiyle 20.45’te oynanacak. Mücadelenin Türkiye yayınında S Sport Plus bilgisi öne çıkarken, Ronaldo’nun kadroda olduğu ancak ilk 11 durumunun resmi maç kadrosuyla netleşeceği belirtiliyor.

Fenerbahçe Kongresi Neden Gündem Oldu?

Fenerbahçe Spor Kulübü’nün olağanüstü seçimli genel kurulu 6-7 Haziran 2026 tarihlerinde gerçekleştiriliyor. Genel kurulun ilk gününde yönetim ve denetim kurulu raporları görüşülürken, başkanlık seçiminin 7 Haziran Pazar günü yapılması bekleniyor.

Kulüp üyeleri, yeni başkan ve yönetim kurulunu belirlemek için oy kullanacak. Fenerbahçe’nin açıkladığı takvime göre süreç, seçimli genel kurul gündemiyle ilerliyor.

Başkanlık Yarışı Aziz Yıldırım ve Hakan Safi Arasında

Fenerbahçe başkanlık seçiminde iki isim öne çıkıyor: Aziz Yıldırım ve Hakan Safi. Seçim öncesinde adayların yönetim kurulu listeleri kamuoyuna yansırken, kongre atmosferi spor kamuoyunun ana gündemlerinden biri hâline geldi.

Hakan Safi’nin adaylığı, özellikle iş dünyasındaki konumu ve Safi Holding bağlantısı nedeniyle ayrıca araştırılıyor. Bu nedenle “Hakan Safi kimdir?”, “Hakan Safi nereli?” ve “Hakan Safi serveti ne kadar?” aramaları da kongre gündemiyle birlikte yükseldi.

Hakan Safi Nereli?

Hakan Safi, 1973 İstanbul doğumlu bir iş insanıdır. Kamuoyuna yansıyan biyografik bilgilere göre ailesinin kökeni Giresun’a dayanıyor. Ailenin İstanbul’da ticaret hayatına başladığı ve zamanla farklı sektörlerde faaliyet gösteren bir yapıya dönüştüğü biliniyor.

Safi, iş dünyasında özellikle liman işletmeciliği, denizcilik, enerji, sanayi ve gayrimenkul alanlarındaki faaliyetlerle tanınıyor.

Hakan Safi’nin Serveti Ne Kadar?

Hakan Safi’nin servetine ilişkin en çok atıf yapılan veri Forbes Türkiye’nin 2025 listesine dayanıyor. Forbes Türkiye’de yer alan bilgilere göre Safi, 750 milyon dolarlık servetiyle “En Zengin 100 Türk” listesinde 61. sırada gösterildi.

Bu rakam, resmi bir kişisel mal beyanı değil; Forbes Türkiye’nin listeleme ve tahmin çalışmasına dayanan bir veridir. Bu nedenle haber dilinde “Forbes Türkiye’ye göre” ifadesiyle aktarılması daha doğru olur.

Safi Holding Hangi Alanlarda Faaliyet Gösteriyor?

Safi Holding, kamuya açık şirket tanıtımlarında madencilik, katı yakıt, enerji, liman işletmeciliği, deniz taşımacılığı ve kılavuzluk gibi alanlarda faaliyet gösteren bir grup olarak tanımlanıyor.

Holdingin öne çıkan yatırımları arasında Safiport Derince Limanı yer alıyor. Hakan Safi’nin Fenerbahçe başkanlık yarışında gündeme gelmesi, Safi Holding’e yönelik aramaların da artmasına neden oldu.

Son Durum

Fenerbahçe’de olağanüstü seçimli genel kurul süreci devam ediyor. Başkanlık seçiminin ardından kulübün yeni yönetimi netleşecek. Hakan Safi’nin adaylığına ilişkin bilgiler ve Safi Holding hakkındaki aramalar, kongre takvimiyle birlikte gündemdeki yerini koruyor.

Seçim sonucu açıklanana kadar başkanlık yarışına ilişkin kesin ifadelerden kaçınılması gerekiyor. Resmi sonuç, sandık işlemlerinin tamamlanması ve kulüp tarafından yapılacak duyurularla netleşecek.

Teknede bulunanların durumu fark etmesi üzerine bölgeye ekipler sevk edildi. Yapılan arama ve kurtarma çalışmalarında Ali Şahin’e ulaşıldı. Ancak tüm müdahalelere rağmen Şahin’in hayatını kaybettiği belirlendi.

Olayın ardından güvenlik güçleri ve ilgili kurumlar tarafından bölgede inceleme başlatıldı. Şahin’in denize düşmesine neden olan olayın nasıl gerçekleştiğinin araştırıldığı öğrenildi.

Yaşanan acı olay, ailesi ve yakınlarının yanı sıra Yoroz Mahallesi sakinlerini de yasa boğdu. Bölgede büyük üzüntüye neden olan olayla ilgili soruşturma sürüyor.

Tıp dilinde “tinea pedis” olarak bilinen ayak mantarı, genellikle ayak parmak aralarında başlayan, kaşıntı, kızarıklık, soyulma ve çatlama ile kendini gösteren bulaşıcı bir mantar enfeksiyonu olarak tanımlanıyor. Nemli, sıcak ve havasız ortamlar mantarların çoğalması için uygun zemin hazırlıyor.

Ayak Mantarı Nedir?

Ayak mantarı, deride mantarların çoğalmasıyla ortaya çıkan yaygın bir enfeksiyondur. En sık ayak parmak aralarında görülür. Ancak ayak tabanına, ayağın yan yüzlerine ve bazı durumlarda tırnaklara kadar yayılabilir.

Hastalığın bulaşmasında ortak kullanılan zeminler, havlular, terlikler, ayakkabılar ve nemli yüzeyler etkili olabilir. Bu nedenle ayak mantarı yalnızca kişisel hijyen meselesi değil, aynı zamanda ortak alan hijyeniyle de ilişkili bir sağlık sorunudur.

Ayak Mantarı Belirtileri Nelerdir?

Ayak mantarı her kişide aynı şiddette belirti vermeyebilir. Bazı kişilerde hafif kaşıntı ile başlarken, bazı kişilerde çatlak, yanma ve ağrılı deri lezyonları görülebilir.

En sık görülen belirtiler şunlardır:

Ayak parmak aralarında kaşıntı, yanma ve batma hissi, deride beyazlaşma, soyulma, pullanma, çatlama, kötü koku, ayak tabanında kuruluk ve kalınlaşma, bazı vakalarda su kabarcıkları ve tırnaklarda renk değişikliği.

Özellikle parmak aralarında açılan çatlaklar, bakteriyel enfeksiyonlara zemin hazırlayabileceği için ihmal edilmemelidir.

Ayak Terlemesi Mantar Riskini Artırır mı?

Ayak terlemesi tek başına mantar hastalığı anlamına gelmez. Ancak nemli kalan ayak, mantarların çoğalması için elverişli ortam oluşturur. Gün boyu kapalı ayakkabı içinde kalan, çorabı sık değiştirilmeyen, ayakkabısı yeterince havalandırılmayan kişilerde risk artar.

Spor yapanlar, uzun süre ayakta çalışanlar, güvenlik botu veya kapalı iş ayakkabısı giyenler, öğrenciler, askerler ve yazın sık havuz kullananlar ayak mantarı açısından daha dikkatli olmalıdır.

Ayak Mantarı Nasıl Önlenir?

Ayak mantarından korunmanın temel yolu ayağı kuru, temiz ve havadar tutmaktır. Ayaklar her gün yıkanmalı, özellikle parmak araları dikkatle kurulanmalıdır. Nemli çorapla uzun süre kalınmamalı, terleyen çoraplar gün içinde değiştirilmelidir.

Pamuklu veya teri emen çoraplar tercih edilmeli, çok dar ve hava almayan ayakkabılardan kaçınılmalıdır. Ayakkabılar dönüşümlü kullanılmalı, giyilen ayakkabının tamamen kurumasına izin verilmelidir.

Havuz, hamam, sauna, spor salonu duşu ve soyunma odası gibi alanlarda çıplak ayakla dolaşılmamalıdır. Kişisel havlu, terlik, çorap ve ayakkabı başkalarıyla paylaşılmamalıdır.

Evde Uygulanabilecek Güvenli Önlemler

Ayak mantarı şüphesinde ilk adım ayağı kuru tutmaktır. Ayaklar yıkandıktan sonra parmak araları nazikçe kurulanmalı, ayakkabılar havalandırılmalı ve çoraplar günlük değiştirilmelidir.

Terleme sorunu belirginse ayakkabı seçimi gözden geçirilmeli, hava alan modeller tercih edilmelidir. Aynı ayakkabının üst üste günlerce giyilmemesi, ayakkabı içinin kurumasına yardımcı olur.

Ancak sirke, kolonya, çamaşır suyu, limon, karbonat gibi tahriş edici uygulamalar cilt bariyerini bozabilir. Açık çatlak, yara veya diyabet gibi özel risk durumlarında bu tür yöntemler daha ciddi sorunlara yol açabilir.

Ayak Mantarı Tedavisinde Güncel Yaklaşım

Ayak mantarı tedavisinde temel yaklaşım, enfeksiyonun yaygınlığına ve şiddetine göre belirlenir. Hafif ve sınırlı vakalarda hekim ya da eczacı danışmanlığıyla kullanılan topikal antifungal krem, sprey veya pudralar gündeme gelebilir.

Daha yaygın, tekrarlayan, tırnağa ilerleyen ya da çatlak ve akıntıyla seyreden durumlarda dermatoloji uzmanı değerlendirmesi gerekir. Bazı hastalarda farklı cilt hastalıkları ayak mantarıyla karışabilir. Bu nedenle uzun süren, sık tekrarlayan veya tedaviye yanıt vermeyen şikâyetlerde kesin tanı önemlidir.

Doktor önerisi olmadan antibiyotik, kortizonlu krem veya ağızdan mantar ilacı kullanılmamalıdır. Yanlış ilaç kullanımı tabloyu maskeleyebilir, enfeksiyonu artırabilir veya tedaviyi geciktirebilir.

Kimler Daha Dikkatli Olmalı?

Diyabet hastaları, bağışıklık sistemi zayıf olanlar, dolaşım sorunu bulunanlar, ileri yaştaki bireyler ve ayakta yara gelişme riski taşıyan kişiler ayak mantarı belirtilerini hafife almamalıdır.

Bu gruplarda küçük bir çatlak bile daha ciddi enfeksiyonlara kapı aralayabilir. Ayakta kızarıklık, şişlik, ısı artışı, akıntı, kötüleşen ağrı veya yara gelişmesi durumunda gecikmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Ayak mantarı belirtileri birkaç haftada düzelmiyorsa, şikâyetler artıyorsa, tırnaklarda kalınlaşma ve renk değişikliği başladıysa, deride çatlak ve kanama varsa ya da enfeksiyon sık tekrarlıyorsa dermatoloji uzmanına başvurulmalıdır.

Diyabet hastalarında ise beklemek doğru değildir. Ayakta kaşıntı, çatlak, yara, kızarıklık veya akıntı fark edildiğinde erken değerlendirme önem taşır.

Umut Veren Gelişmeler

Ayak mantarı tedavisinde yeni yaklaşım, yalnızca enfeksiyonu baskılamak değil, tekrarları önlemeye odaklanıyor. Daha etkili topikal antifungal seçenekler, ayakkabı ve çorap hijyenine yönelik ürünler, terleme kontrolü ve cilt bariyerini koruyan bakım önerileri tedavi başarısını artırıyor.

Uzmanlara göre ayak mantarı çoğu zaman basit önlemlerle kontrol altına alınabilen bir sağlık sorunu. Ancak asıl başarı, tedavinin yanında nemi azaltmak, ortak alanlarda korunmak ve kişisel hijyeni sürdürülebilir hâle getirmekten geçiyor.

Ayak sağlığı, yaz aylarında küçük bir ayrıntı gibi görünse de günlük yaşam kalitesini doğrudan etkiler. Kaşıntıyla başlayan sorun, ihmal edilirse çatlaklara, kokuya, tırnak tutulumuna ve tekrarlayan enfeksiyonlara dönüşebilir. Bu nedenle yazın ayaklar yalnızca serinletilmeyi değil, korunmayı da hak eder.

Olay sonrası kaçan Halis Pekin’in yakalanması için güvenlik güçleri tarafından çalışma başlatıldı. Yürütülen arama faaliyetleri sonucunda şüpheli, Torul ilçe merkezinde saklandığı bir depoda bulundu. Halis Pekin gözaltına alınırken, işlemlerinin ardından adliyeye sevk edilmesi bekleniyor.

Arzu Pekin’in ölümü ilçede büyük üzüntüye neden olurken, olayla ilgili soruşturma sürüyor.

Edinilen bilgilere göre, yolun karşısına geçmeye çalışan genç kıza cadde üzerinde ilerleyen bir otomobil çarptı. Çarpmanın etkisiyle genç kız metrelerce savrularak yere düştü.

Kazayı gören çevredeki vatandaşlar hızla olay yerine koşarak yaralıya ilk müdahaleyi yaptı. Durumun 112 Acil Sağlık ekiplerine bildirilmesi üzerine bölgeye kısa sürede ambulans sevk edildi.

Olay yerine ulaşan sağlık ekipleri, ağır yaralanan genç kıza ilk müdahaleyi olay yerinde gerçekleştirdi. Ardından ambulansla hastaneye kaldırılan genç kızın tedavi altına alındığı öğrenildi.

Hastaneden edinilen bilgilere göre genç kızın sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu ve yoğun bakım ünitesinde entübe edilerek tedavisinin sürdüğü bildirildi.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Son yıllarda hem tarama programlarının yaygınlaşması hem de ailelerin bilinçlenmesiyle SMA hastalığı daha fazla konuşuluyor. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi, Çocuk Nörolojisi Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, özellikle erken belirti ve tanının hayati önem taşıdığını vurguluyor:
“Bugün artık SMA hastalığında erken tanı, hastalığın seyrini değiştirebiliyor. Ancak belirtiler gözden kaçarsa tablo ağırlaşabiliyor.”

SMA Hastalığı nedir?

SMA hastalığı (Spinal Müsküler Atrofi), omurilikteki hareket sinir hücrelerini etkileyen genetik bir kas hastalığıdır.

Bu hastalıkta, kasları çalıştıran motor nöronlar hasar görür. Sonuç olarak:

• Kaslarda güçsüzlük

• Hareket kısıtlılığı

• Zamanla kas erimesi

• İleri vakalarda solunum problemleri

görülebilir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’a göre, SMA hastalığı doğuştan gelen genetik bir bozukluktur ve SMN1 genindeki eksiklik nedeniyle ortaya çıkar. “Kasın kendisi sağlamdır, sorun kası çalıştıran sinirdedir” diyerek hastalığın mekanizmasını sade bir dille anlatıyor.

SMA hastalığı tiplerine göre farklı şiddette seyreder. Bazı bebeklerde ilk aylarda ağır tablo görülürken, bazı çocuklarda belirtiler daha geç ortaya çıkabilir.

En sinsi belirtiler

SMA hastalığı çoğu zaman sessiz başlar. Aileler ilk etapta fark etmeyebilir.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler:

• Baş kontrolünde gecikme

• Emme ve yutma güçlüğü

• Yaşıtlarına göre daha az hareket

• Kol ve bacaklarda gevşeklik

• Sık solunum yolu enfeksiyonu

• Oturamama ya da yürüyememe

Prof. Dr. Kafadar, “Bebek çok sakin diye sevinen aileler oluyor. Oysa aşırı hareketsizlik bazen SMA hastalığı belirtisi olabilir” uyarısında bulunuyor.

Özellikle bacaklarda güçsüzlük ön plandadır. Bazı vakalarda dilde titreme bile görülebilir. Bu belirtiler erken dönemde yakalanırsa, tedavi seçenekleri daha etkili olabilir.

Kimler risk altında?

SMA hastalığı kalıtsal bir hastalıktır.

Risk grupları şunlardır:

• Anne ve babanın taşıyıcı olduğu bebekler

• Akraba evliliği bulunan aileler

• Ailesinde SMA öyküsü olanlar

Türkiye’de taşıyıcılık oranının yaklaşık 1/40–1/50 civarında olduğu belirtilmektedir. Bu da toplumda azımsanmayacak bir genetik risk bulunduğunu gösterir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “Anne ve baba sağlıklı olabilir. Taşıyıcı olduklarını bilmeyebilirler. Bu nedenle evlilik öncesi ve gebelik öncesi taramalar çok önemlidir” diyor.

Neden artıyor?

Son yıllarda “SMA hastalığı artıyor mu?” sorusu sıkça soruluyor.

Uzmanlara göre artışın birkaç nedeni var:

• Yenidoğan tarama programlarının yaygınlaşması

• Genetik testlere erişimin artması

• Toplumsal farkındalığın yükselmesi

• Akraba evliliklerinin devam etmesi

Prof. Dr. Kafadar, “Eskiden tanı alamayan vakalar vardı. Bugün erken tarama sayesinde SMA hastalığını daha erken yakalayabiliyoruz” diyerek görünürdeki artışın tanı kapasitesiyle ilişkili olduğunu vurguluyor.

Ayrıca son yıllarda geliştirilen gen tedavileri ve yeni ilaç seçenekleri de hastalığın daha fazla gündeme gelmesine yol açtı.

Ne zaman doktora gidilmeli?

Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden bir çocuk nörolojisi uzmanına başvurulmalı:

• Bebek başını 3–4 ayda tutamıyorsa

• 6–7 ayda desteksiz oturamıyorsa

• 1 yaşında yürümeye başlamamışsa

• Kol ve bacaklarda belirgin güçsüzlük varsa

• Emme ve beslenme problemi sürüyorsa

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “SMA hastalığında erken tanı hayat kurtarır. Gecikme kas kaybını artırabilir” diyerek aileleri uyarıyor.

Bugün SMA hastalığı tedavisi için kullanılan ilaçlar, hastalığın ilerlemesini yavaşlatabiliyor. Bazı vakalarda gen tedavisi uygulanabiliyor. Ancak tedavinin başarısı büyük ölçüde erken teşhise bağlı.

Nasıl korunulur?

SMA hastalığı tamamen önlenebilir bir hastalık değildir. Ancak risk azaltılabilir.

Korunma yolları:

• Evlilik öncesi taşıyıcılık testi

• Gebelik öncesi genetik danışmanlık

• Aile öyküsü varsa ileri genetik testler

• Yenidoğan tarama programlarına katılım

Prof. Dr. Kafadar, “Toplumsal bilinç en güçlü silahtır. Taşıyıcı olduğunuzu bilmek kader değildir, önlem alma fırsatıdır” diyor.

Türkiye’de yenidoğan tarama programlarının genişlemesi sayesinde SMA hastalığı artık daha erken evrede tespit edilebiliyor. Bu da çocukların yaşam kalitesini artırma açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Uzman Uyarısı: Erken Tanı Hayat Değiştiriyor

SMA hastalığı kader değil, geç kalınmış tanı kader olabilir.

Kas kaybı başladıktan sonra geri dönüş sınırlıdır. Bu nedenle belirti, risk, genetik öykü ve erken tarama hayati önemdedir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar son olarak şu mesajı veriyor:
“Her hareketsizlik masum değildir. Aileler gelişim basamaklarını yakından takip etmeli. Şüphe varsa zaman kaybetmeden uzmana başvurulmalı.”

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Çocuk Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada epilepsinin toplumda hâlâ yanlış bilinen yönleri olduğunu vurguladı.

Epilepsi (Sara) Nedir?

Epilepsi, beyindeki sinir hücrelerinin ani ve kontrolsüz elektriksel boşalımları sonucu ortaya çıkan, tekrarlayan nöbetlerle karakterize bir hastalıktır. Halk arasında “sara” olarak bilinir.

Prof. Dr. Kafadar’a göre:

“Epilepsi tek bir hastalık değil, birçok farklı nedeni ve türü olan bir beyin hastalıkları grubudur. Her nöbet epilepsi değildir; tanı için nöbetlerin tekrarlayıcı olması gerekir.”

Nöbet Nasıl Ortaya Çıkar?

Beynimiz milyarlarca sinir hücresinin uyumlu çalışmasıyla görev yapar. Ancak bazı durumlarda bu hücreler bir anda aşırı ve düzensiz elektrik sinyali üretir. Sonuç?

• Ani bilinç kaybı

• Kasılmalar

• Sabit bir noktaya dalıp kalma

• Ağızda köpürme

• Kısa süreli hafıza kaybı

• Garip kokular ya da tatlar hissetme

Bazı nöbetler dramatiktir, bazıları ise sadece birkaç saniyelik “donma” şeklinde geçer. Bu nedenle birçok epilepsi vakası uzun süre fark edilmeden devam edebilir.

Çocuklarda Epilepsi Daha mı Farklı?

Prof. Dr. Kafadar, özellikle çocukluk çağında epilepsinin farklı belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirtiyor:

“Çocuklarda dalıp gitme, ders sırasında kısa süreli kopmalar, ani sıçramalar ya da sebepsiz düşmeler epilepsi belirtisi olabilir. Ailelerin bu belirtileri hafife almaması gerekir.”

Çocukluk çağı epilepsilerinin bir kısmı yaşla birlikte düzelebilirken, bazı türleri uzun süreli takip gerektirir.

Epilepsinin Nedenleri Neler?

Epilepsi her zaman tek bir nedene bağlı değildir. Olası sebepler arasında:

• Doğum sırasında beyin hasarı

• Genetik yatkınlık

• Beyin enfeksiyonları

• Kafa travmaları

• Beyin tümörleri

• Nedeni bilinmeyen (idiopatik) durumlar

Vakaların önemli bir kısmında ise net bir sebep saptanamayabilir.

Tanı Nasıl Konur?

Epilepsi tanısında en önemli testlerden biri EEG (Elektroensefalografi)’dir. EEG, beynin elektriksel aktivitesini kaydeder.

Bunun yanında:

• Beyin MR görüntülemesi

• Ayrıntılı nörolojik muayene

• Nöbet öyküsünün detaylı değerlendirilmesi

Tanı sürecinde büyük önem taşır.

Tedavisi Var mı?

Evet. Epilepsi hastalarının büyük bir kısmı düzenli ilaç tedavisiyle nöbetsiz bir yaşam sürebilir.

Prof. Dr. Kafadar’ın altını çizdiği en önemli nokta şu:

“Epilepsi tedavi edilebilir bir hastalıktır. İlaçlar düzenli kullanıldığında hastaların yaklaşık yüzde 70’inde nöbetler tamamen kontrol altına alınabilir.”

Dirençli vakalarda ise:

• Ketojenik diyet

• Vagus sinir stimülasyonu

• Cerrahi tedavi

gibi seçenekler gündeme gelebilir.

Nöbet Anında Ne Yapılmalı?

Toplumda en sık yapılan yanlış, nöbet geçiren kişinin ağzına bir şey koymaya çalışmaktır. Bu son derece tehlikelidir.

Doğru yaklaşım:

✔️ Kişiyi yan yatırmak
✔️ Başını sert bir zeminden korumak
✔️ Süreyi takip etmek
✔️ Nöbet 5 dakikayı aşarsa acil yardım çağırmak

Toplumsal Yanlış Algılar

Epilepsi bulaşıcı değildir.
Ruhsal bir hastalık değildir.
Akıl hastalığı değildir.

Bu hastalık, beynin elektriksel düzeniyle ilgilidir. Doğru tedavi ve takip ile bireyler eğitimlerine, iş hayatlarına ve sosyal yaşamlarına devam edebilir.

Son Söz

Epilepsi korkulacak değil, bilinmesi gereken bir hastalıktır. Bilgi, ön yargının panzehiridir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’ın da ifade ettiği gibi, erken tanı ve düzenli takip hayat kalitesini belirleyen en kritik faktördür.

Beynin elektriği bazen kontrolden çıkabilir. Önemli olan, o dalgayı doğru yönetmektir. ⚡
Epilepsi (Sara Hastalığı) Nedir? Epilepsi Çeşitleri Nelerdir? Epilepsi Neden Olur? Epilepsi Belirtileri Nelerdir? Epilepsi Nasıl Teşhis Edilir? Epilepsi Tedavisi Nasıl Yapılır? Epilepsi Risk Faktörleri Nelerdir? Epilepsi öldürür mü? Epilepsi nasıl anlaşılır? Epilepsi geçer mi? Stres epilepsiyi etkiler mi? Epilepsi nöbeti uyurken olur mu? Epilepsi nöbeti geçirdikten sonra kişi neler hisseder? Anksiyete epilepsiye neden olur mu?

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Asuman İnan, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada özellikle yaz aylarında artan vakalara dikkat çekti.

Prof. Dr. İnan, “Salmonella en sık gıdalar yoluyla bulaşır. Çiğ veya iyi pişmemiş tavuk, yumurta, pastörize edilmemiş süt ürünleri ve iyi yıkanmamış sebzeler risk taşır” dedi.

🧫 Salmonella Nedir?

Salmonella, bağırsak sistemini etkileyen bir bakteri grubudur. Halk arasında çoğu zaman “gıda zehirlenmesi” olarak bilinen tabloya neden olur. Ancak her gıda zehirlenmesi Salmonella değildir.

Uzmanlara göre bakteri, uygun sıcaklıkta hızla çoğalır ve özellikle hijyen kurallarına uyulmayan mutfaklarda kolayca yayılır.

⚠️ Salmonella Belirtileri Nelerdir?

Prof. Dr. İnan’ın verdiği bilgilere göre belirtiler genellikle bakterinin alınmasından 6–72 saat sonra ortaya çıkıyor:

• Yüksek ateş

• Sulu veya kanlı ishal

• Karın ağrısı ve kramp

• Bulantı ve kusma

• Halsizlik

Çoğu vaka 4–7 gün içinde düzeliyor. Ancak bağışıklık sistemi zayıf kişilerde enfeksiyon kana karışabiliyor ve ciddi sonuçlar doğurabiliyor.

🚨 Kimler Risk Altında?

Uzman isim özellikle şu grupları uyardı:

• Bebekler

• 65 yaş üstü bireyler

• Hamileler

• Kronik hastalığı olanlar

• Bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler

Bu kişilerde tablo daha ağır seyredebilir ve hastane tedavisi gerekebilir.

🛡 Nasıl Korunmalı?

Prof. Dr. İnan’a göre korunmanın temel anahtarı mutfak hijyeni:

• Çiğ et ve sebzeler ayrı kesme tahtasında hazırlanmalı

• Tavuk ve et iyice pişirilmeli

• Eller en az 20 saniye sabunla yıkanmalı

• Soğuk zincir korunmalı

“Salmonella gözle görülmez, tadı değişmez. Bu nedenle en güçlü silahımız temizliktir” uyarısında bulundu.

📌 Uzmandan Net Mesaj

Salmonella hafife alınacak bir enfeksiyon değil. Basit görünen bir ishal tablosu bazı gruplarda hayati risk oluşturabiliyor. Uzmanlar özellikle yaz aylarında açıkta satılan ve iyi muhafaza edilmeyen gıdalara karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.

Uzmanların ortak mesajı

“Mucize aramayın.
Bilimsel önlemlerle ve sağlıklı yaşamla riskleri azaltın.”

Kanser riskini tamamen sıfırlamak mümkün olmasa da, bu 12 başlıkla risk belirgin biçimde azaltılabiliyor.

Uzmanlara göre kanserden korunma bir günde değil, bir yaşam tarzıyla mümkün. İşte bilimsel kanıtlarla desteklenen 12 altın kural: