Kemalpaşa Mahallesi Namık Kemal Caddesi üzerindeki boş arsada oyun oynayan çocuklar, park halindeki panelvan aracın içinden kötü kokular geldiğini fark etti. Araca bakan çocuklar, arka bölümde hareketsiz yatan bir kişiyi görünce durumu çevredekilere bildirdi.

İhbar üzerine olay yerine sağlık ve polis ekipleri sevk edildi. Sağlık ekiplerinin yaptığı kontrolde araçta bulunan kişinin hayatını kaybettiği belirlendi. Cesedin şiştiği tespit edilirken, polis ekipleri araç ve çevresinde güvenlik önlemi aldı.

Yapılan ilk incelemede hayatını kaybeden kişinin Ferhat Kılıçarslan adına düzenlenmiş kimlik taşıdığı öğrenildi. Olay yeri inceleme ekiplerinin çalışmasının ardından cenaze, kesin ölüm nedeninin belirlenmesi için Adli Tıp Kurumu morguna kaldırıldı.

Polis ekipleri olayla ilgili geniş çaplı inceleme başlattı.

Fakültenin İktisat Bölümü’nde uzun yıllar görev yapan Prof. Dr. Güven’in, uluslararası finans ve dış ticaret alanında köklü bir akademik birikime sahip olduğu belirtildi.

İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dekanlığı tarafından yayımlanan taziye mesajında, Prof. Dr. Özcan Güven’in vefatının derin bir üzüntüyle öğrenildiği ifade edildi.

Açıklamada, “Fakültemiz İktisat Bölümü Emekli Öğretim Üyesi Prof. Dr. Özcan Güven’in vefat ettiğini derin bir üzüntüyle öğrenmiş bulunuyoruz. Uluslararası finans ve dış ticaret alanında köklü bir birikime sahip hocamızın cenazesi, 08.06.2026 Pazartesi günü defnedilmiştir. Değerli hocamıza Allah’tan rahmet, kederli ailesine başsağlığı ve sabır diliyoruz.” denildi.

Prof. Dr. Özcan Güven’in vefatı, Dokuz Eylül Üniversitesi mensupları, öğrencileri ve akademik çevrelerde hüzünle karşılandı.

Helicobacter pylori, dünyada mide kanseriyle en güçlü ilişkisi bilinen enfeksiyon etkenlerinden biri olarak kabul ediliyor. Dünya Sağlık Örgütü’ne bağlı IARC, H. pylori’yi insanlarda kansere yol açabilen etkenler arasında sınıflandırıyor. 2026’da yayımlanan IARC raporunda, H. pylori tedavisinin mide kanseri görülme sıklığını yüzde 36, mide kanserine bağlı ölümleri ise yüzde 22 azaltabildiği bildirildi.

Her Enfeksiyon Kansere Dönüşmez

H. pylori taşıyan herkes mide kanseri olmaz. Ancak kronik gastrit, ülser, mide mukozasında incelme ve bazı riskli hücresel değişiklikler geliştiğinde tablo ciddileşebilir. Bu nedenle uzun süren mide ağrısı, hazımsızlık, şişkinlik, erken doyma, açıklanamayan kilo kaybı, kansızlık, siyah dışkı veya kusma gibi belirtiler ihmal edilmemelidir.

Güncel Tedavide Ne Öne Çıkıyor?

2024 Amerikan Gastroenteroloji Koleji kılavuzuna göre, antibiyotik duyarlılığı bilinmeyen hastalarda 14 günlük bizmutlu dörtlü tedavi öne çıkan seçeneklerden biridir. Klasik klaritromisinli üçlü tedavi ise direnç sorunu nedeniyle, duyarlılık gösterilmeden gelişigüzel kullanılmamalıdır.

Tedavi genellikle mide asidini baskılayan ilaçlar ve birden fazla antibiyotiğin birlikte kullanıldığı rejimlerden oluşur. Ancak hangi tedavinin seçileceğine hastanın öyküsü, daha önce antibiyotik kullanımı, alerjileri ve yerel direnç durumu dikkate alınarak hekim karar vermelidir.

Tedavi Sonrası Kontrol Şart

H. pylori tedavisinde en sık yapılan hatalardan biri, ilaçlar bittikten sonra bakterinin gerçekten yok olup olmadığını kontrol etmemektir. Güncel yaklaşımda dışkı antijen testi veya üre nefes testi gibi yöntemlerle eradikasyonun doğrulanması önerilir. Maastricht VI raporu da mide kanserinden korunmada H. pylori’nin erken dönemde saptanıp tedavi edilmesinin daha etkili olduğunu vurguluyor.

Korunmak İçin Ne Yapılmalı?

H. pylori çoğunlukla çocukluk döneminde, kalabalık yaşam koşulları, hijyen eksikliği, güvenli olmayan su ve gıda temasıyla bulaşabilir. Korunmada el hijyeni, temiz içme suyu, iyi yıkanmış gıda, ortak kaşık-bardak kullanımından kaçınma ve mide şikâyetlerinin geciktirilmeden değerlendirilmesi önemlidir.

Sonuç: Sessiz Bakteriye Karşı Erken Test, Doğru Tedavi

H. pylori basit bir mide mikrobu değildir; bazı kişilerde yıllar içinde kanser zeminini hazırlayabilen sinsi bir risk faktörüdür. Fakat iyi haber şu: Tespit edilebilir, tedavi edilebilir ve tedavi sonrası kontrol edilebilir. Mide sağlığında asıl güç, rastgele ilaç kullanmakta değil; doğru zamanda hekime başvurmakta saklıdır.

Sağlık alanındaki çalışmalarıyla tanınan Güleser’in vefatı nedeniyle çok sayıda taziye mesajı paylaşılırken, üniversite camiası genç hekimin kaybının derin üzüntüsünü yaşıyor.

Merhum Dr. İbrahim Koray Güleser’e Allah’tan rahmet; ailesine, yakınlarına, çalışma arkadaşlarına ve Erciyes Üniversitesi camiasına başsağlığı diliyoruz.

Tartışma Nasıl Başladı?

Gündem, TGRT Haber’de CHP’li Murat Emir’in DSP Genel Başkan Yardımcısı İbrahim Yumuşak ile görüştüğü ve bu görüşmede DSP’ye toplu katılım ya da parti yönetimine ilişkin bir teklifin gündeme geldiği yönündeki haberlerle başladı.

Önder Aksakal, görüşmenin kendisine aktarıldığını belirterek DSP’nin kurumsal kimliğini koruyacağını söyledi. Aksakal, partinin herhangi bir siyasi arayışın aracı yapılmasına izin vermeyeceklerini ifade etti.

CHP Cephesinden Yalanlama Geldi

CHP Grup Başkanvekili Murat Emir ise iddialara yanıt vererek DSP’yi “teslim alma” yönünde bir teklifinin olmadığını açıkladı. Emir, böyle bir teklifin yapılmasının mümkün olmadığını belirtti ve görüşmenin bu şekilde aktarılmasına tepki gösterdi.

Bu açıklama sonrası tartışma, iki parti arasında doğrudan bir temas olup olmadığı değil; görüşmede ne konuşulduğu ve tarafların bunu nasıl yorumladığı noktasında yoğunlaştı.

DSP İçinden Farklı Değerlendirme

Odatv’ye konuşan DSP Genel Başkan Yardımcısı İbrahim Yumuşak ise görüşmenin “partiyi teslim alma” başlığıyla değil, siyasi arayışlar kapsamında bir nabız yoklama olarak değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Yumuşak’ın açıklamaları, Aksakal’ın değerlendirmesiyle CHP cephesinin yalanlaması arasında üçüncü bir anlatım ortaya çıkardı. Bu nedenle konu, yalnızca bir siyasi temas iddiası olmaktan çıkarak DSP içindeki değerlendirmeler açısından da gündem oldu.

Resmi Açıklama Var mı?

Konuya ilişkin Önder Aksakal ve Murat Emir’in kamuoyuna yansıyan açıklamaları bulunuyor. Ancak CHP Genel Merkezi ya da DSP Genel Merkezi tarafından tüm süreci ayrıntılı şekilde belgeleyen ortak bir resmi açıklama yapılmış değil.

Bu nedenle haberlerde aktarılan bilgiler, tarafların açıklamaları ve medya organlarına yansıyan beyanlarla sınırlı olarak değerlendiriliyor.

Son Durum

Önder Aksakal trend başlığı, CHP-DSP hattındaki görüşme iddiası, Aksakal’ın sert açıklamaları ve CHP’li Murat Emir’in yalanlaması nedeniyle gündeme geldi.

Süreçte kesinleşen nokta, iki parti temsilcileri arasında bir temasın kamuoyuna yansıdığıdır. Ancak görüşmenin içeriği, taraflarca farklı şekilde aktarılmaktadır. Bu nedenle gelişmeye ilişkin yeni açıklamalar ve parti yönetimlerinden gelebilecek resmi değerlendirmeler takip ediliyor.

İstanbul’da ulaşım ve lojistik altyapısını yakından ilgilendiren Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi için yeni bir finansman adımı atıldı. Asya Kalkınma Bankası, yaklaşık 127 kilometrelik hattın yapımı için Türkiye’ye 750 milyon dolar tutarında kredi sağlanmasını onayladı.

Gelişme, projenin İstanbul Boğazı üzerinden yeni bir demiryolu geçişi oluşturması ve kentin kuzey aksında yüksek kapasiteli bir hat kurulmasını öngörmesi nedeniyle gündeme geldi.

Hat Çayırova’dan Çatalca’ya Uzanacak

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü’nün proje bilgilerine göre hat, Asya yakasında Çayırova’dan başlayacak. Yavuz Sultan Selim Köprüsü üzerinden Avrupa yakasına geçecek demiryolu hattı, Çatalca’da son bulacak.

Proje kapsamında çift hatlı, elektrikli ve sinyalizasyon sistemleriyle donatılmış yeni bir demiryolu altyapısı inşa edilmesi planlanıyor.

İki Havalimanı Demiryoluyla Bağlanacak

Projenin en dikkat çeken yönlerinden biri, İstanbul Havalimanı ile Sabiha Gökçen Havalimanı’nın aynı demiryolu koridoru üzerinden birbirine bağlanacak olması. Bu bağlantının hem yolcu taşımacılığı hem de lojistik hareketlilik açısından İstanbul’un ulaşım ağını güçlendirmesi bekleniyor.

Dünya Bankası daha önce proje için 2 milyar dolarlık finansman onayı vermişti. Proje, toplam 6,75 milyar dolarlık uluslararası finansman paketi kapsamında değerlendiriliyor.

Yük Taşımacılığında Kapasite Artışı Bekleniyor

Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi’nin, Marmaray üzerindeki mevcut yük taşımacılığı baskısını azaltması ve Asya-Avrupa hattında alternatif bir demiryolu geçişi oluşturması amaçlanıyor.

Reuters’ın daha önce aktardığı bilgilere göre projenin tamamlanması halinde yıllık 33 milyon yolcu ve 30 milyon ton yük taşıma kapasitesine ulaşması hedefleniyor.

Son Durum

İstanbul Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi’nde son gelişme, Asya Kalkınma Bankası’nın 750 milyon dolarlık kredi onayı oldu. Projenin ihale, yapım takvimi ve diğer finansman süreçlerine ilişkin açıklamaların ilgili kurumlar tarafından duyurulması bekleniyor.

Konuya ilişkin resmi proje bilgileri Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’na bağlı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanırken, finansman açıklamaları uluslararası kalkınma bankalarının duyurularıyla takip ediliyor.

Belçikalı kanat oyuncusunun yeniden daha görünür bir ligde forma giymek istediği, bu nedenle Avrupa’ya dönüş ihtimalinin masada olduğu belirtildi.

Carrasco’nun yüksek maaşı transferde en önemli sorun olarak görülüyor. Buna rağmen tecrübeli oyuncunun adı Trabzonspor’la birlikte anılmaya devam ediyor.

Haberde Galatasaray ve Beşiktaş’ın oyuncuyla ilgilenen kulüpler arasında gösterildiği belirtildi. Fenerbahçe’nin de daha önce oyuncu için teklif yaptığı ancak bunun reddedildiği aktarıldı.

Chermiti’nin performansı sonrası Avrupa’dan birçok kulübün radarına girdiği, Rangers’ın ise oyuncuyu kolay bırakmak istemediği ifade edildi.

Napoli forması giyen Belçikalı golcünün yüksek maaşı nedeniyle transferin oldukça zor olduğu belirtiliyor. Buna rağmen Fenerbahçe’nin yıldız forvet arayışında Lukaku isminin masaya gelebileceği konuşuluyor.

Lukaku’nun Napoli ile sözleşmesi devam ederken, oyuncunun mali şartları bu dosyanın en kritik başlığı olarak öne çıkıyor.

Bu gelişme sonrası Galatasaray’ın da oyuncuyla ilgilenen kulüpler arasında anıldığı belirtildi. Ancak Vlahovic’in yüksek maaş beklentisi, transferin önündeki en büyük engel olarak görülüyor.

Sırp golcünün Avrupa’da farklı kulüplerin de radarında olduğu, Juventus’un ise maaş yükünü hafifletmek istediği ifade ediliyor.

Haberde, Trabzonspor’un Kamerunlu kaleciyi yeniden kadrosuna katmaya sıcak bakabileceği ancak oyuncunun yüksek maaşının en büyük engel olduğu belirtildi. Beşiktaş’ın da oyuncu için adı geçen kulüpler arasında yer aldığı aktarıldı.

Onana’nın Manchester United ile 2028’e kadar sözleşmesi bulunuyor. İngiliz ekibinin yeni sezonda kaleci planlamasını değiştirebileceği ifade ediliyor.

Haberde, Süper Lig’e yükselen Çorum FK’nın Uruguaylı sol bek için 3 milyon sterlini aşabilecek bir teklif hazırlığında olduğu belirtildi. Bu rakamın gerçekleşmesi halinde transferin kulüp tarihinin en pahalı hamlesi olabileceği ifade edildi.

Saracchi daha önce Galatasaray forması da giymişti. Oyuncunun Celtic macerasının ardından geleceği belirsizliğini korurken, Çorum FK’nın bu hamlesi yabancı basında “sürpriz transfer” olarak değerlendirildi.

Olayın, eski Numune Karakolu karşısında meydana geldiği öne sürüldü. İddialara göre madde bağımlısı olduğu ileri sürülen bir şahsın saldırısına uğrayan talihsiz vatandaş, boyun bölgesine aldığı çok sayıda bıçak darbesi nedeniyle yaşamını yitirdi.

Çevredeki vatandaşların ihbarı üzerine bölgeye sağlık ve polis ekipleri sevk edildi. Yapılan incelemelerde şahsın hayatını kaybettiği belirlendi.

Mahalle sakinleri tarafından tanınan ve çevresinde kimseye zarar vermediği ifade edilen vatandaşın ölümü, bölgede büyük üzüntüye neden oldu. Olayın ardından güvenlik güçleri geniş çaplı soruşturma başlatırken, saldırının tüm yönleriyle araştırıldığı öğrenildi.

Yetkililerin yapacağı resmi açıklamalarla olayın ayrıntılarının netleşmesi bekleniyor.

İddialara göre Darkot, köy içerisinde yürüdüğü sırada bir grup başıboş köpeğin saldırısına maruz kaldı. Ayaklarından ve vücudunun çeşitli bölgelerinden yaralanan kadın, çevrede bulunan bir komşusunun müdahalesi sayesinde daha ağır sonuçlar doğabilecek bir olaydan kurtuldu.

Hastaneye Kaldırıldı

Saldırının ardından sağlık ekiplerine haber verildi. İlk müdahalesi yapılan Darkot’un tedavi amacıyla hastaneye kaldırıldığı öğrenildi.

Yaşadığı korku dolu anları anlatan Darkot, bölgede kontrolsüz şekilde dolaşan ve beslenen köpeklerin ciddi bir güvenlik riski oluşturduğunu savundu. Yetkililere çağrıda bulunan Darkot, benzer olayların tekrar yaşanmaması için gerekli önlemlerin bir an önce alınmasını istedi.

Köy Halkı Tedirgin

Boğaztepe sakinleri de başıboş köpekler nedeniyle uzun süredir endişe yaşadıklarını belirtiyor. Vatandaşlar özellikle çocuklar, yaşlılar ve yalnız yürüyen kişiler açısından risk oluşturduğunu düşündükleri sorunun kalıcı şekilde çözülmesini talep ediyor.

Bölge halkı, belediye ve ilgili kurumların gerekli çalışmaları başlatarak hem vatandaşların güvenliğini sağlayacak hem de hayvan refahını gözeten sürdürülebilir çözümler üretmesini bekliyor.

İhbar üzerine olay yerine sevk edilen sağlık ekipleri tarafından ilk müdahalesi yapılan 39 yaşındaki motosiklet sürücüsü Erhan Yaman, tüm müdahalelere rağmen kurtarılamadı.

Kaza nedeniyle bölgede kısa süreli trafik yoğunluğu yaşanırken, polis ekipleri olay yerinde güvenlik önlemleri aldı. Kazanın kesin nedeni yapılacak incelemelerin ardından netlik kazanacak.

Yetkililer tarafından kazayla ilgili soruşturma başlatıldığı öğrenildi.

Şafak Operasyonu Düzenlendiği Öne Sürüldü

İddialara göre sabah erken saatlerde gerçekleştirilen eş zamanlı operasyon kapsamında çok sayıda adrese baskın düzenlendi. Operasyonda aralarında üniversite çalışanlarının da bulunduğu toplam 45 şüpheli hakkında yakalama, gözaltı, arama ve el koyma kararlarının uygulandığı ileri sürüldü.

Soruşturma kapsamında dijital materyaller, ihale dosyaları ve çeşitli mali evraklara da el konulduğu öne sürülüyor.

Soruşturmanın Odağında Satın Alma Süreçleri Var

Dosyada yer aldığı belirtilen iddialar arasında;

• Kamu ihalelerinde usulsüzlük yapılması,
• Doğrudan temin yönteminin belirli firmalar lehine kullanılması,
• Rekabet şartlarının ortadan kaldırılması,
• Kamu kaynaklarının zarara uğratılması,
• Bazı şirketlere haksız menfaat sağlanması

gibi suçlamaların bulunduğu ifade ediliyor.

Yetkililerin son yıllarda gerçekleştirilen bazı alım işlemlerini detaylı şekilde incelediği belirtiliyor.

Resmi Açıklama Bekleniyor

Soruşturmaya ilişkin resmi makamlar tarafından kapsamlı bir açıklama yapılması bekleniyor. Dosyada adı geçen kişiler hakkında şu aşamada kesinleşmiş bir yargı kararı bulunmadığı, soruşturma sürecinin devam ettiği ve tüm iddiaların yargı makamlarınca değerlendirileceği vurgulanıyor.

Not: Haberde yer alan bilgiler soruşturma aşamasındaki iddialara dayanmaktadır. Şüpheliler hakkında kesin hüküm verilmiş değildir. Soruşturmanın sonucu yargı sürecinin tamamlanmasının ardından netleşecektir.

Yaşar Üniversitesi, sosyal medya hesaplarından yayımladığı taziye mesajıyla Endüstri Mühendisliği Bölümü’nün eski öğretim üyelerinden Prof. Dr. Sencer Yeralan’ın hayatını kaybettiğini duyurdu. Üniversite tarafından yapılan paylaşımda, merhuma Allah’tan rahmet, ailesi ve yakınlarına başsağlığı dilekleri iletildi.

Uzun yıllar akademik çalışmalarıyla mühendislik eğitimi alanına katkı sunan Prof. Dr. Sencer Yeralan, özellikle endüstri mühendisliği, sistem modelleme ve kalite yönetimi alanlarındaki çalışmalarıyla tanınıyordu. Yaşar Üniversitesi bünyesinde birçok öğrenci yetiştiren Yeralan, bölüm projelerinde akademik danışman olarak görev almış ve çeşitli bilimsel yayınlara imza atmıştı.

Akademik kariyeri boyunca farklı üniversitelerde de görev yapan Prof. Dr. Sencer Yeralan, bilimsel bilginin toplumla buluşturulmasına yönelik çalışmalarıyla da dikkat çekmişti. 2016 yılında düzenlenen “Grand Science Slam Turkey” yarışmasında elde ettiği başarıyla kamuoyunda da tanınmıştı.

Yaşar Üniversitesi’nin yayımladığı taziye mesajında, “Üniversitemiz Mühendislik Fakültesi Endüstri Mühendisliği Bölümü eski öğretim üyelerinden Prof. Dr. Sencer Yeralan’ı kaybetmenin derin üzüntüsü içerisindeyiz” ifadelerine yer verildi.

Prof. Dr. Sencer Yeralan’ın vefatı nedeniyle akademi camiası ve öğrencileri tarafından çok sayıda taziye mesajı paylaşıldı.

Kocaeli Üniversitesi’nin resmi sosyal medya hesabından yapılan paylaşımda, Kartepe Turizm Meslek Yüksekokulu Turizm ve Otel İşletmeciliği Programı öğrencisi Hilal Uslu’nun yaşamını yitirdiği duyuruldu.

Üniversite yönetimi tarafından yayımlanan taziye mesajında, “Kartepe Turizm Meslek Yüksekokulu Turizm ve Otel İşletmeciliği Programı öğrencimiz Hilal Uslu’nun vefatını derin bir üzüntüyle öğrenmiş bulunmaktayız” ifadelerine yer verildi.

Üniversiteden Taziye Mesajı

Paylaşımda ayrıca merhumeye Allah’tan rahmet dilenerek, ailesine, yakınlarına ve Kocaeli Üniversitesi mensuplarına sabır ve başsağlığı temennisinde bulunuldu.

Vefat haberinin ardından öğrencinin arkadaşları, akademik personel ve üniversite mensupları sosyal medya üzerinden başsağlığı mesajları yayımladı.

Hilal Uslu’nun vefat nedenine ilişkin resmi bir açıklama yapılmazken, üniversite camiası genç öğrencinin kaybının üzüntüsünü yaşıyor.

Kocaeli Üniversitesi tarafından yapılacak olası yeni açıklamalar kamuoyuyla paylaşılacak.

Tıbbi Bülteni olarak Hilal Uslu’ya Allah’tan rahmet, ailesine, sevenlerine ve Kocaeli Üniversitesi camiasına başsağlığı diliyoruz.

Fakültenin resmi paylaşımında, “Fakültemiz Hayvan Hastanesi Acil Biriminde görevli Öğr. Gör. Gamze Kurt vefat etmiştir. Kendisine Allah’tan rahmet, ailesine, yakınlarına ve camiamıza başsağlığı dileriz.” ifadelerine yer verildi.

Veteriner Hekimlik Camiasını Yasa Boğdu

1988 doğumlu olan Gamze Kurt’un vefat haberi, meslektaşları, öğrencileri ve veteriner hekimlik camiasında büyük üzüntü yarattı. Sosyal medyada çok sayıda kullanıcı taziye mesajları paylaşırken, akademik çevrelerden de başsağlığı mesajları geldi.

Taziye Mesajları Paylaşılıyor

Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi’nin paylaşımının ardından çok sayıda akademisyen, veteriner hekim ve öğrenci, Gamze Kurt’un ailesine ve çalışma arkadaşlarına başsağlığı dileklerini iletti.

Vefat nedeni hakkında ise resmi açıklamada herhangi bir bilgi verilmedi.

Beyin Gelişimi İçin Kritik Dönem

Araştırmada, ergenlik döneminin yalnızca fiziksel değişimlerin yaşandığı bir süreç olmadığı, aynı zamanda beynin yapı ve işlevlerinde de önemli dönüşümlerin gerçekleştiği vurgulandı.

Bu nedenle, ergenliği geçici olarak durduran veya baskılayan ilaçların beyin gelişimi üzerindeki etkilerinin dikkatle incelenmesi gerektiği belirtildi.

16 Çalışma İncelendi

Araştırmacılar, ergenlik baskılayıcı tedavilerde kullanılan GnRH agonistleri ve antagonistleri ile ilgili hayvan ve insan çalışmalarını sistematik olarak taradı.

İnceleme sonucunda toplam 16 çalışma değerlendirildi.

Elde edilen bulgulara göre:

• Ergenlik baskılayıcıların nöropsikolojik etkileri karmaşık bir yapı gösteriyor.
• Bulgular türlere göre farklılık gösterebiliyor.
• Tedavi sonlandırıldıktan sonra bilişsel etkilerin tamamen geri dönüşümlü olduğuna dair yeterli kanıt bulunmuyor.
• İnsanlarda uzun dönemli ve kapsamlı takip çalışmaları oldukça sınırlı.

Çocuklarda IQ Üzerine Etki Sinyali

Derlemede dikkat çeken noktalardan biri de çocuklarda IQ düzeyi üzerinde olumsuz etkiye işaret eden bazı verilerin bulunması oldu.

Araştırmacı, mevcut çalışmaların sayısının ve kalitesinin kesin sonuçlara ulaşmak için yeterli olmadığını vurgularken, eldeki bulguların daha kapsamlı araştırmalar yapılmasını gerekli kıldığını ifade etti.

Bilim İnsanlarından Daha Fazla Araştırma Çağrısı

Makalenin sonuç bölümünde, ergenlik baskılayıcı ilaçların bilişsel gelişim üzerindeki etkilerinin boyutu, süresi ve kalıcılığı hakkında hâlen önemli belirsizlikler bulunduğu belirtildi.

Araştırmacılar, özellikle çocuk ve ergenlerde uzun süreli takip verilerinin eksik olduğuna dikkat çekerek, bu konunun acil araştırma öncelikleri arasında yer alması gerektiğini bildirdi.

Uzmanlar Ne Diyor?

Bilim dünyasında ergenlik baskılayıcı tedaviler konusunda görüş birliği bulunmuyor. Bazı uzmanlar bu tedavilerin belirli hasta gruplarında yararlı olabileceğini savunurken, diğer uzmanlar uzun dönem nörolojik ve psikolojik sonuçların yeterince bilinmediğini belirtiyor.

Yeni derleme, mevcut kanıtların sınırlı olduğunu ve hem olası faydaların hem de olası risklerin daha güçlü bilimsel çalışmalarla değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

Kaynak

Çalışma: The impact of suppressing puberty on neuropsychological function: A review
Yazar: Dr. Sallie Baxendale
Dergi: Acta Paediatrica
Kabul Tarihi: 30 Ocak 2024
Makale Türü: Sistematik derleme

Edinilen bilgilere göre, yolun karşısına geçmeye çalışan genç kıza cadde üzerinde ilerleyen bir otomobil çarptı. Çarpmanın etkisiyle genç kız metrelerce savrularak yere düştü.

Kazayı gören çevredeki vatandaşlar hızla olay yerine koşarak yaralıya ilk müdahaleyi yaptı. Durumun 112 Acil Sağlık ekiplerine bildirilmesi üzerine bölgeye kısa sürede ambulans sevk edildi.

Olay yerine ulaşan sağlık ekipleri, ağır yaralanan genç kıza ilk müdahaleyi olay yerinde gerçekleştirdi. Ardından ambulansla hastaneye kaldırılan genç kızın tedavi altına alındığı öğrenildi.

Hastaneden edinilen bilgilere göre genç kızın sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu ve yoğun bakım ünitesinde entübe edilerek tedavisinin sürdüğü bildirildi.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Son yıllarda hem tarama programlarının yaygınlaşması hem de ailelerin bilinçlenmesiyle SMA hastalığı daha fazla konuşuluyor. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi, Çocuk Nörolojisi Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, özellikle erken belirti ve tanının hayati önem taşıdığını vurguluyor:
“Bugün artık SMA hastalığında erken tanı, hastalığın seyrini değiştirebiliyor. Ancak belirtiler gözden kaçarsa tablo ağırlaşabiliyor.”

SMA Hastalığı nedir?

SMA hastalığı (Spinal Müsküler Atrofi), omurilikteki hareket sinir hücrelerini etkileyen genetik bir kas hastalığıdır.

Bu hastalıkta, kasları çalıştıran motor nöronlar hasar görür. Sonuç olarak:

• Kaslarda güçsüzlük

• Hareket kısıtlılığı

• Zamanla kas erimesi

• İleri vakalarda solunum problemleri

görülebilir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’a göre, SMA hastalığı doğuştan gelen genetik bir bozukluktur ve SMN1 genindeki eksiklik nedeniyle ortaya çıkar. “Kasın kendisi sağlamdır, sorun kası çalıştıran sinirdedir” diyerek hastalığın mekanizmasını sade bir dille anlatıyor.

SMA hastalığı tiplerine göre farklı şiddette seyreder. Bazı bebeklerde ilk aylarda ağır tablo görülürken, bazı çocuklarda belirtiler daha geç ortaya çıkabilir.

En sinsi belirtiler

SMA hastalığı çoğu zaman sessiz başlar. Aileler ilk etapta fark etmeyebilir.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler:

• Baş kontrolünde gecikme

• Emme ve yutma güçlüğü

• Yaşıtlarına göre daha az hareket

• Kol ve bacaklarda gevşeklik

• Sık solunum yolu enfeksiyonu

• Oturamama ya da yürüyememe

Prof. Dr. Kafadar, “Bebek çok sakin diye sevinen aileler oluyor. Oysa aşırı hareketsizlik bazen SMA hastalığı belirtisi olabilir” uyarısında bulunuyor.

Özellikle bacaklarda güçsüzlük ön plandadır. Bazı vakalarda dilde titreme bile görülebilir. Bu belirtiler erken dönemde yakalanırsa, tedavi seçenekleri daha etkili olabilir.

Kimler risk altında?

SMA hastalığı kalıtsal bir hastalıktır.

Risk grupları şunlardır:

• Anne ve babanın taşıyıcı olduğu bebekler

• Akraba evliliği bulunan aileler

• Ailesinde SMA öyküsü olanlar

Türkiye’de taşıyıcılık oranının yaklaşık 1/40–1/50 civarında olduğu belirtilmektedir. Bu da toplumda azımsanmayacak bir genetik risk bulunduğunu gösterir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “Anne ve baba sağlıklı olabilir. Taşıyıcı olduklarını bilmeyebilirler. Bu nedenle evlilik öncesi ve gebelik öncesi taramalar çok önemlidir” diyor.

Neden artıyor?

Son yıllarda “SMA hastalığı artıyor mu?” sorusu sıkça soruluyor.

Uzmanlara göre artışın birkaç nedeni var:

• Yenidoğan tarama programlarının yaygınlaşması

• Genetik testlere erişimin artması

• Toplumsal farkındalığın yükselmesi

• Akraba evliliklerinin devam etmesi

Prof. Dr. Kafadar, “Eskiden tanı alamayan vakalar vardı. Bugün erken tarama sayesinde SMA hastalığını daha erken yakalayabiliyoruz” diyerek görünürdeki artışın tanı kapasitesiyle ilişkili olduğunu vurguluyor.

Ayrıca son yıllarda geliştirilen gen tedavileri ve yeni ilaç seçenekleri de hastalığın daha fazla gündeme gelmesine yol açtı.

Ne zaman doktora gidilmeli?

Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden bir çocuk nörolojisi uzmanına başvurulmalı:

• Bebek başını 3–4 ayda tutamıyorsa

• 6–7 ayda desteksiz oturamıyorsa

• 1 yaşında yürümeye başlamamışsa

• Kol ve bacaklarda belirgin güçsüzlük varsa

• Emme ve beslenme problemi sürüyorsa

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “SMA hastalığında erken tanı hayat kurtarır. Gecikme kas kaybını artırabilir” diyerek aileleri uyarıyor.

Bugün SMA hastalığı tedavisi için kullanılan ilaçlar, hastalığın ilerlemesini yavaşlatabiliyor. Bazı vakalarda gen tedavisi uygulanabiliyor. Ancak tedavinin başarısı büyük ölçüde erken teşhise bağlı.

Nasıl korunulur?

SMA hastalığı tamamen önlenebilir bir hastalık değildir. Ancak risk azaltılabilir.

Korunma yolları:

• Evlilik öncesi taşıyıcılık testi

• Gebelik öncesi genetik danışmanlık

• Aile öyküsü varsa ileri genetik testler

• Yenidoğan tarama programlarına katılım

Prof. Dr. Kafadar, “Toplumsal bilinç en güçlü silahtır. Taşıyıcı olduğunuzu bilmek kader değildir, önlem alma fırsatıdır” diyor.

Türkiye’de yenidoğan tarama programlarının genişlemesi sayesinde SMA hastalığı artık daha erken evrede tespit edilebiliyor. Bu da çocukların yaşam kalitesini artırma açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Uzman Uyarısı: Erken Tanı Hayat Değiştiriyor

SMA hastalığı kader değil, geç kalınmış tanı kader olabilir.

Kas kaybı başladıktan sonra geri dönüş sınırlıdır. Bu nedenle belirti, risk, genetik öykü ve erken tarama hayati önemdedir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar son olarak şu mesajı veriyor:
“Her hareketsizlik masum değildir. Aileler gelişim basamaklarını yakından takip etmeli. Şüphe varsa zaman kaybetmeden uzmana başvurulmalı.”

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Çocuk Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada epilepsinin toplumda hâlâ yanlış bilinen yönleri olduğunu vurguladı.

Epilepsi (Sara) Nedir?

Epilepsi, beyindeki sinir hücrelerinin ani ve kontrolsüz elektriksel boşalımları sonucu ortaya çıkan, tekrarlayan nöbetlerle karakterize bir hastalıktır. Halk arasında “sara” olarak bilinir.

Prof. Dr. Kafadar’a göre:

“Epilepsi tek bir hastalık değil, birçok farklı nedeni ve türü olan bir beyin hastalıkları grubudur. Her nöbet epilepsi değildir; tanı için nöbetlerin tekrarlayıcı olması gerekir.”

Nöbet Nasıl Ortaya Çıkar?

Beynimiz milyarlarca sinir hücresinin uyumlu çalışmasıyla görev yapar. Ancak bazı durumlarda bu hücreler bir anda aşırı ve düzensiz elektrik sinyali üretir. Sonuç?

• Ani bilinç kaybı

• Kasılmalar

• Sabit bir noktaya dalıp kalma

• Ağızda köpürme

• Kısa süreli hafıza kaybı

• Garip kokular ya da tatlar hissetme

Bazı nöbetler dramatiktir, bazıları ise sadece birkaç saniyelik “donma” şeklinde geçer. Bu nedenle birçok epilepsi vakası uzun süre fark edilmeden devam edebilir.

Çocuklarda Epilepsi Daha mı Farklı?

Prof. Dr. Kafadar, özellikle çocukluk çağında epilepsinin farklı belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirtiyor:

“Çocuklarda dalıp gitme, ders sırasında kısa süreli kopmalar, ani sıçramalar ya da sebepsiz düşmeler epilepsi belirtisi olabilir. Ailelerin bu belirtileri hafife almaması gerekir.”

Çocukluk çağı epilepsilerinin bir kısmı yaşla birlikte düzelebilirken, bazı türleri uzun süreli takip gerektirir.

Epilepsinin Nedenleri Neler?

Epilepsi her zaman tek bir nedene bağlı değildir. Olası sebepler arasında:

• Doğum sırasında beyin hasarı

• Genetik yatkınlık

• Beyin enfeksiyonları

• Kafa travmaları

• Beyin tümörleri

• Nedeni bilinmeyen (idiopatik) durumlar

Vakaların önemli bir kısmında ise net bir sebep saptanamayabilir.

Tanı Nasıl Konur?

Epilepsi tanısında en önemli testlerden biri EEG (Elektroensefalografi)’dir. EEG, beynin elektriksel aktivitesini kaydeder.

Bunun yanında:

• Beyin MR görüntülemesi

• Ayrıntılı nörolojik muayene

• Nöbet öyküsünün detaylı değerlendirilmesi

Tanı sürecinde büyük önem taşır.

Tedavisi Var mı?

Evet. Epilepsi hastalarının büyük bir kısmı düzenli ilaç tedavisiyle nöbetsiz bir yaşam sürebilir.

Prof. Dr. Kafadar’ın altını çizdiği en önemli nokta şu:

“Epilepsi tedavi edilebilir bir hastalıktır. İlaçlar düzenli kullanıldığında hastaların yaklaşık yüzde 70’inde nöbetler tamamen kontrol altına alınabilir.”

Dirençli vakalarda ise:

• Ketojenik diyet

• Vagus sinir stimülasyonu

• Cerrahi tedavi

gibi seçenekler gündeme gelebilir.

Nöbet Anında Ne Yapılmalı?

Toplumda en sık yapılan yanlış, nöbet geçiren kişinin ağzına bir şey koymaya çalışmaktır. Bu son derece tehlikelidir.

Doğru yaklaşım:

✔️ Kişiyi yan yatırmak
✔️ Başını sert bir zeminden korumak
✔️ Süreyi takip etmek
✔️ Nöbet 5 dakikayı aşarsa acil yardım çağırmak

Toplumsal Yanlış Algılar

Epilepsi bulaşıcı değildir.
Ruhsal bir hastalık değildir.
Akıl hastalığı değildir.

Bu hastalık, beynin elektriksel düzeniyle ilgilidir. Doğru tedavi ve takip ile bireyler eğitimlerine, iş hayatlarına ve sosyal yaşamlarına devam edebilir.

Son Söz

Epilepsi korkulacak değil, bilinmesi gereken bir hastalıktır. Bilgi, ön yargının panzehiridir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’ın da ifade ettiği gibi, erken tanı ve düzenli takip hayat kalitesini belirleyen en kritik faktördür.

Beynin elektriği bazen kontrolden çıkabilir. Önemli olan, o dalgayı doğru yönetmektir. ⚡
Epilepsi (Sara Hastalığı) Nedir? Epilepsi Çeşitleri Nelerdir? Epilepsi Neden Olur? Epilepsi Belirtileri Nelerdir? Epilepsi Nasıl Teşhis Edilir? Epilepsi Tedavisi Nasıl Yapılır? Epilepsi Risk Faktörleri Nelerdir? Epilepsi öldürür mü? Epilepsi nasıl anlaşılır? Epilepsi geçer mi? Stres epilepsiyi etkiler mi? Epilepsi nöbeti uyurken olur mu? Epilepsi nöbeti geçirdikten sonra kişi neler hisseder? Anksiyete epilepsiye neden olur mu?

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Asuman İnan, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada özellikle yaz aylarında artan vakalara dikkat çekti.

Prof. Dr. İnan, “Salmonella en sık gıdalar yoluyla bulaşır. Çiğ veya iyi pişmemiş tavuk, yumurta, pastörize edilmemiş süt ürünleri ve iyi yıkanmamış sebzeler risk taşır” dedi.

🧫 Salmonella Nedir?

Salmonella, bağırsak sistemini etkileyen bir bakteri grubudur. Halk arasında çoğu zaman “gıda zehirlenmesi” olarak bilinen tabloya neden olur. Ancak her gıda zehirlenmesi Salmonella değildir.

Uzmanlara göre bakteri, uygun sıcaklıkta hızla çoğalır ve özellikle hijyen kurallarına uyulmayan mutfaklarda kolayca yayılır.

⚠️ Salmonella Belirtileri Nelerdir?

Prof. Dr. İnan’ın verdiği bilgilere göre belirtiler genellikle bakterinin alınmasından 6–72 saat sonra ortaya çıkıyor:

• Yüksek ateş

• Sulu veya kanlı ishal

• Karın ağrısı ve kramp

• Bulantı ve kusma

• Halsizlik

Çoğu vaka 4–7 gün içinde düzeliyor. Ancak bağışıklık sistemi zayıf kişilerde enfeksiyon kana karışabiliyor ve ciddi sonuçlar doğurabiliyor.

🚨 Kimler Risk Altında?

Uzman isim özellikle şu grupları uyardı:

• Bebekler

• 65 yaş üstü bireyler

• Hamileler

• Kronik hastalığı olanlar

• Bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler

Bu kişilerde tablo daha ağır seyredebilir ve hastane tedavisi gerekebilir.

🛡 Nasıl Korunmalı?

Prof. Dr. İnan’a göre korunmanın temel anahtarı mutfak hijyeni:

• Çiğ et ve sebzeler ayrı kesme tahtasında hazırlanmalı

• Tavuk ve et iyice pişirilmeli

• Eller en az 20 saniye sabunla yıkanmalı

• Soğuk zincir korunmalı

“Salmonella gözle görülmez, tadı değişmez. Bu nedenle en güçlü silahımız temizliktir” uyarısında bulundu.

📌 Uzmandan Net Mesaj

Salmonella hafife alınacak bir enfeksiyon değil. Basit görünen bir ishal tablosu bazı gruplarda hayati risk oluşturabiliyor. Uzmanlar özellikle yaz aylarında açıkta satılan ve iyi muhafaza edilmeyen gıdalara karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.

Uzmanların ortak mesajı

“Mucize aramayın.
Bilimsel önlemlerle ve sağlıklı yaşamla riskleri azaltın.”

Kanser riskini tamamen sıfırlamak mümkün olmasa da, bu 12 başlıkla risk belirgin biçimde azaltılabiliyor.

Uzmanlara göre kanserden korunma bir günde değil, bir yaşam tarzıyla mümkün. İşte bilimsel kanıtlarla desteklenen 12 altın kural: