1933 yılında Ankara’da dünyaya gelen Prof. Dr. Sümer Belbez Pek, tıp ve doktora eğitimini Almanya’daki Ludwig Maximilian University of Munich bünyesinde tamamladı. Daha sonra Amerika Birleşik Devletleri’ne yerleşen Pek, akademik kariyerini uzun yıllar boyunca University of Michigan Medical School çatısı altında sürdürdü.

Endokrinoloji, diyabet ve metabolizma alanlarında yürüttüğü çalışmalarla tanınan Pek, özellikle insülin salgılanması, pankreas adacık hücre biyolojisi ve hormon düzenlenmesi konularındaki araştırmalarıyla bilim dünyasına önemli katkılar sundu. Çalışmaları çok sayıda uluslararası bilimsel dergide yayımlandı ve geniş atıf aldı.

Diyabet Araştırmalarına Katkı Sağladı

Michigan Üniversitesi’nde uzun yıllar öğretim üyesi olarak görev yapan Pek, kariyerinin sonunda “Emeritus Profesör” unvanını aldı. Bilimsel çalışmalarının yanı sıra üniversitede etik kurullar ve araştırma değerlendirme süreçlerinde de önemli sorumluluklar üstlendi.

Prof. Dr. Pek’in bilimsel çalışmaları, diyabet ve endokrin hastalıkların anlaşılmasına yönelik temel araştırmalar arasında gösteriliyor. Akademik yaşamı boyunca çok sayıda öğrenci ve araştırmacının yetişmesine katkı sundu.

Türkiye ile Bağını Sürdürdü

Bilimsel kariyerini ABD’de sürdürmesine rağmen Türkiye ile bağlarını koruyan Prof. Dr. Sümer Belbez Pek, Türk bilim dünyası tarafından da yakından tanınan isimler arasında yer aldı. Özellikle diyabet ve endokrinoloji alanındaki çalışmaları nedeniyle çeşitli bilim ödüllerine layık görüldüğü belirtiliyor.

TEMD’den Taziye Mesajı

Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği tarafından yapılan açıklamada, Prof. Dr. Sümer Belbez Pek’in vefatının derin üzüntüyle öğrenildiği belirtilerek ailesine, yakınlarına ve bilim camiasına başsağlığı dilekleri iletildi. Görselde yer alan açıklamada Pek’in Michigan Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji, Metabolizma ve Diyabet Bilim Dalı Emeritus Öğretim Üyesi olduğu vurgulandı.

Spor kulislerinde yer alan bilgilere göre Amedspor’un yeni sezon yapılanmasında iddialı bir kadro kurma hedefi öne çıkıyor. Özellikle Süper Lig hedefi doğrultusunda deneyimli, vitrin değeri yüksek ve takıma doğrudan katkı sağlayabilecek isimlerin listeye alındığı ifade ediliyor.

Sergen Yalçın Kulisi Taraftarı Heyecanlandırdı

Amedspor’da teknik direktörlük için Sergen Yalçın isminin gündeme gelmesi, yeşil-kırmızılı camiada büyük yankı uyandırdı. Kulüp cephesinden henüz resmi bir açıklama yapılmazken, Yalçın’ın adı yeni sezon projesiyle birlikte anılıyor.

Kulislerde, Amedspor’un sadece teknik direktör tercihiyle değil, transfer hamleleriyle de dikkat çeken bir yapılanmaya gitmek istediği konuşuluyor. Bu süreçte sportif planlama, oyuncu profili ve bütçe dengesinin belirleyici olacağı değerlendiriliyor.

“4 Yıldız” Kulisleri Gündemde

Amedspor için son günlerde “4 yıldız” kulisi de spor kamuoyunda konuşulan başlıklar arasına girdi. Söz konusu isimlerle ilgili henüz resmi bir görüşme veya imza açıklaması bulunmazken, transfer senaryoları taraftarlar arasında beklentiyi yükseltti.

Bu kulislerin yanı sıra daha önce Allahyar Sayyadmanesh ve Pa Assan Corr isimleri de Amedspor’un hücum hattı için gündeme gelen dosyalar arasında yer almıştı. Özellikle forvet ve kanat bölgesinde yapılacak takviyelerin, yeni sezon hedefleri açısından kritik önem taşıdığı belirtiliyor.

Hücum Hattı Öncelikli Bölge

Amedspor’da transfer planlamasında hücum hattının öncelikli alanlardan biri olduğu ifade ediliyor. Gol yollarında daha etkili bir yapı kurmak isteyen yeşil-kırmızılıların, hem tecrübeli hem de potansiyelli oyuncuları aynı anda değerlendirdiği konuşuluyor.

Allahyar Sayyadmanesh, Türkiye tecrübesi ve çok yönlü hücum özellikleriyle dikkat çekerken; Pa Assan Corr ise genç yaşı, fizik gücü ve gelişime açık profiliyle öne çıkan isimlerden biri olarak değerlendiriliyor.

Resmi Açıklama Bekleniyor

Amedspor yönetiminden Sergen Yalçın, “4 yıldız” kulisi, Allahyar Sayyadmanesh veya Pa Assan Corr dosyalarına ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Bu nedenle gündemdeki başlıklar şimdilik kulis bilgisi olarak değerlendiriliyor.

Transfer döneminin yaklaşmasıyla birlikte Amedspor’da teknik direktör tercihi ve kadro yapılanmasına dair gelişmelerin kısa süre içinde netleşmesi bekleniyor. Taraftarlar ise kulüpten gelecek resmi açıklamalara odaklanmış durumda.

Həkimlərin ilkin müayinəsindən sonra Rövşən Muradovun həyatını itirdiyi müəyyən edilib. Hadisə ilə bağlı İstanbul polisi tərəfindən geniş araşdırma başlanıb.

Muradovun ölüm səbəbi aparılacaq ekspertiza və istintaq tədbirlərindən sonra dəqiqləşəcək.

Türkiye’de özellikle bahar ve yaz aylarında gündeme gelen Kırım Kongo Kanamalı Ateşi, kene tutunmasıyla bulaşabilen ciddi bir enfeksiyon hastalığı olarak biliniyor. Tokat ve Kelkit Vadisi hattı, Türkiye’de KKKA’nın ilk tanındığı bölgeler arasında yer alıyor. Bu nedenle Tokat’ın farklı ilçelerinde kene yoğunluğu, çevresel koşullar ve vaka dağılımı yakından takip ediliyor.

Başçiftlik özelinde ise yöre halkı arasında kekik yoğunluğunun fazla olduğu alanlarda kenelerin daha az görüldüğüne dair dikkat çekici bir kanaat bulunuyor. Bu gözlem, doğrudan kekik bitkisinin etkisinden kaynaklanabileceği gibi, kekiğin yetiştiği kuru, taşlık, güneş alan ve rüzgârlı alanların kenelerin sevdiği nemli otlak habitatlardan farklı olmasından da kaynaklanabilir.

Kekikteki Bileşikler Kene Üzerinde Etkili Olabilir

Bilimsel çalışmalarda kekik ve benzeri aromatik bitkilerde bulunan timol ve karvakrol gibi uçucu bileşiklerin bazı kene türleri üzerinde kovucu ya da öldürücü etki gösterebildiği bildiriliyor. Ancak bu çalışmaların önemli bölümü laboratuvar koşullarında yapılıyor. Doğal arazide kene popülasyonunu belirleyen faktörler ise çok daha karmaşık.

Nem oranı, ot yüksekliği, yabani hayvan hareketliliği, küçükbaş ve büyükbaş hayvan varlığı, arazi kullanımı, sıcaklık, rakım ve mevsimsel değişiklikler kene yoğunluğunu etkileyen başlıca unsurlar arasında yer alıyor. Bu nedenle Başçiftlik’te kekik yoğunluğu ile düşük kene gözlemi arasında ilişki kurulabilmesi için ilçe bazlı saha çalışmaları, vaka kayıtları ve ekolojik analizler gerekiyor.

Kekik, Kene ve KKKA Üzerine Bilimsel Çalışmalar Ne Diyor?

Kekik ve benzeri aromatik bitkilerde bulunan timol ve karvakrol gibi uçucu bileşikler, kene mücadelesinde bitkisel kaynaklı alternatifler arasında değerlendiriliyor. Literatürde özellikle Thymus, Origanum, Thymbra ve Satureja türlerinde bu monoterpen bileşiklerin yoğun bulunduğu ifade ediliyor. Bazı araştırmalarda kekik uçucu yağlarının keneler üzerinde akarisit ve repelent etki gösterebildiği, ancak etkinin kene türüne, yoğunluğa, uygulama şekline ve çevre koşullarına göre değiştiği vurgulanıyor.

KKKA açısından kritik nokta ise Hyalomma türü keneler. Türkiye’de Kırım Kongo Kanamalı Ateşi virüsüyle ilişkilendirilen kene türleri arasında özellikle Hyalomma marginatum öne çıkıyor. Kelkit Vadisi’nde yapılan çalışmalarda Kırım Kongo Kanamalı Ateşi virüsünün Hyalomma marginatum marginatum ve bazı Rhipicephalus türlerinde saptandığı bildiriliyor. Bu da Tokat ve çevresinde kene ekolojisinin halk sağlığı açısından neden yakından izlenmesi gerektiğini gösteriyor.

Türkiye’de KKKA’nın ilk doğrulanan vakalarının Tokat ili Kelkit Vadisi hattında görüldüğü bilimsel yayınlarda yer alıyor. Bu nedenle Tokat’ın ilçelerinde bitki örtüsü, arazi yapısı, rakım, hayvan hareketliliği ve kene yoğunluğu gibi faktörlerin birlikte incelenmesi önem taşıyor.

Uzmanlara göre kekik yoğunluğu, kene popülasyonunu etkileyebilecek çevresel faktörlerden biri olabilir. Ancak KKKA riskini belirleyen tablo tek bir bitkiyle açıklanamayacak kadar karmaşık. Hyalomma kenelerinin yayılımında iklim, sıcaklık, nem, konak hayvan varlığı, göçmen kuşlar, mera yapısı ve arazi kullanımı gibi birçok unsur rol oynuyor. Bu nedenle Başçiftlik özelinde “kekik nedeniyle KKKA vakası görülmüyor” demek yerine, “kekik yoğunluğu ve habitat yapısı kene popülasyonunu etkiliyor olabilir” ifadesi bilimsel açıdan daha güvenli kabul ediliyor.

“Kekik Varsa Kene Yoktur” Demek Doğru Değil

Kekik popülasyonunun yoğun olması, kene riskini azaltabilecek çevresel unsurlardan biri olarak değerlendirilebilir. Ancak bu durum, vatandaşların korunma tedbirlerini bırakması anlamına gelmemeli. Kekik bulunan alanlarda da kene tutunması yaşanabilir. Özellikle hayvancılıkla uğraşanlar, tarlada çalışanlar, piknik yapanlar ve kırsal alanda bulunan vatandaşlar riskli dönemde dikkatli olmalı.

Uzmanlar, kene tutunmasına karşı açık renkli ve kapalı kıyafet giyilmesini, pantolon paçalarının çorap içine alınmasını, kırsal alandan dönüşte vücudun kontrol edilmesini ve kene fark edilirse çıplak elle müdahale edilmeden sağlık kuruluşuna başvurulmasını öneriyor.

Başçiftlik İçin Bilimsel Çalışma Çağrısı

Başçiftlik’teki kekik yoğunluğu ve kene gözlemi, yerel bilgi ile bilimsel araştırmanın buluşabileceği önemli bir başlık olarak öne çıkıyor. İlçede kekik popülasyonu, arazi yapısı, hayvan hareketliliği, kene yoğunluğu ve KKKA vaka kayıtlarının birlikte incelenmesi, hem Tokat hem de benzer coğrafyalar için değerli sonuçlar ortaya koyabilir.

Bu nedenle Başçiftlik örneği, “kekik keneyi tamamen uzaklaştırıyor” şeklinde kesin bir yargıdan çok, “aromatik bitki örtüsü ve habitat yapısı kene yoğunluğunu etkiliyor olabilir” sorusuyla ele alınmalı. Bilimsel verilerle desteklenecek kapsamlı bir saha çalışması, bölgede KKKA ile mücadelede yeni çevresel yaklaşımların geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

Kırklareli’nde bulunan Ahmet Cevdet Paşa KYK Erkek Öğrenci Yurdu’nda kalan Kırklareli Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Elektrik Elektronik Mühendisliği Bölümü 4. sınıf öğrencisi Halil İbrahim Gökşen’in vefatı büyük üzüntüye neden oldu.

Edinilen bilgilere göre, mezuniyet törenine katılması beklenen genç öğrenci yurt odasında hareketsiz halde bulundu. Durumun bildirilmesi üzerine yurda sağlık ve emniyet ekipleri sevk edildi. Sağlık ekiplerinin yaptığı incelemede öğrencinin hayatını kaybettiği belirlendi.

Olayın ardından ilgili kurumlar tarafından inceleme başlatılırken, vefatın kesin nedeni yapılacak değerlendirmeler sonrasında netlik kazanacak.

Üniversiteden Taziye ve Erteleme Kararı

Kırklareli Üniversitesi Rektörlüğü tarafından yapılan açıklamada, yaşanan acı olay nedeniyle aynı gün Millet Bahçesi’nde gerçekleştirilmesi planlanan “İkilem Konseri”nin ileri bir tarihe ertelendiği duyuruldu.

Öte yandan 2025-2026 Akademik Yılı Mezuniyet Töreni’nin daha önce planlandığı şekilde Kırklareli Atatürk Stadı’nda gerçekleştirileceği bildirildi.

Üniversite öğrencileri ve yakınları, mezuniyet günü yaşanan kayıp nedeniyle derin üzüntü yaşarken, olayla ilgili resmi süreç devam ediyor.

Paylaşımlarda, cinayet hükümlüsü Nevzat Bahtiyar’ın oğlu ile yeğeninin silahlı saldırıda vurulduğu öne sürüldü. Yaralıların sağlık ekipleri tarafından hastaneye kaldırıldığı iddia edilirken, olayın nedeni ve yaralıların sağlık durumuna ilişkin resmi bir bilgi paylaşılmadı.

Bölgeye jandarma ve sağlık ekiplerinin sevk edildiği yönündeki bilgiler sosyal medyada yer alırken, güvenlik güçlerinin olayla ilgili inceleme başlattığı ifade edildi.

Yetkililerden gelecek açıklamaların ardından olayın detaylarının netleşmesi bekleniyor.

Resmi Açıklama Bekleniyor

Şu ana kadar valilik, jandarma veya sağlık kurumlarından olayla ilgili doğrulanmış bir açıklama yapılmadı. Bu nedenle sosyal medyada yer alan bilgiler resmi makamlar tarafından teyit edilinceye kadar iddia niteliği taşıyor.

Teklifin yasalaşması halinde, görev süresini tamamlayan ve gerekli şartları taşıyan personel için kamuya geçiş sürecinde yeni bir dönem başlayacak. Böylece yıllarca disiplin, saha tecrübesi ve kamu hizmeti bilinciyle görev yapan personelin, bu birikimini sivil kamu görevlerinde de sürdürebilmesinin önü açılacak.

Düzenlemenin özellikle sözleşme süresi sona eren personelin mesleki geleceğine ilişkin belirsizlikleri azaltması bekleniyor. Kamuda istihdam imkânının güçlendirilmesi, görev sonrası sosyal güvence ve iş devamlılığı açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Kanun teklifinde ayrıca askerlikten muaf olanların uzman erbaşlığa başvurabilmesine imkân tanıyan hükümlerin de yer aldığı belirtiliyor. Bu başlık, uzman erbaş alımlarında başvuru kapsamının genişletilmesi bakımından dikkat çekiyor.

Teklifin komisyon ve Genel Kurul sürecindeki görüşmelerin ardından netlik kazanması bekleniyor. Düzenlemenin kabul edilmesi durumunda, uzman erbaşlar ve sözleşmeli erbaş-erler için kamuda istihdam süreci daha geniş bir çerçeveye kavuşacak.

Açılış programında Elazığ Valisi Numan Hatipoğlu, Sağlık Bakan Yardımcısı Doç. Dr. Şuayıp Birinci, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Kemalettin Aydın, Fırat Üniversitesi Rektör Vekili Prof. Dr. Mahmut Doğru, Türkiye Yeşilay Cemiyeti Başkanı Doç. Dr. Mehmet Dinç ile Sağlığı Geliştirme ve Sigara ile Mücadele Derneği Başkanı ve Kongre Eş Başkanı Prof. Dr. Yasemin Açık konuşma yaptı.

Prof. Dr. Yasemin Açık: “Tütüne karşı mücadelenin ilk kıvılcımını Elazığ’da yaktık”

Kongrenin açılışında konuşan Prof. Dr. Yasemin Açık, tütünle mücadelenin yalnızca bir sağlık politikası değil, aynı zamanda toplumsal bir sorumluluk olduğunu vurguladı.

Yaklaşık 40 yıl önce Elazığ’da başlattıkları çalışmaları anlatan Prof. Dr. Açık, “Bazı mücadeleler yalnızca mesleki sorumlulukla verilmez; inançla, vicdanla ve adanmışlıkla yürütülür. Bugün burada bulunan herkesin ortak amacı, gelecek nesilleri tütünün yıkıcı etkilerinden korumaktır” dedi.

1980’li yılların ikinci yarısında başlayan tütün kontrolü çalışmalarının Türkiye’deki öncü girişimlerden biri olduğunu belirten Açık, yıllar boyunca yasa çalışmaları, savunuculuk faaliyetleri, bilimsel araştırmalar ve saha uygulamalarıyla önemli bir birikim oluşturduklarını ifade etti.

Rektör Prof. Dr. Kemalettin Aydın:

“Tütünle mücadele sadece sağlık meselesi değil, bir medeniyet ve gelecek meselesidir”

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Kemalettin Aydın ise konuşmasında tütün kullanımının bireysel bir tercih olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek, konunun doğrudan toplum sağlığı, ekonomik kalkınma ve nesillerin geleceğiyle ilişkili olduğunu söyledi.

Tütün ürünlerinin her yıl milyonlarca insanın yaşamını kaybetmesine neden olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Aydın, şöyle konuştu:

“Bugün burada yalnızca bir kongrenin açılışını gerçekleştirmiyoruz. Aynı zamanda insan hayatını tehdit eden küresel bir salgına karşı ortak mücadelemizin kararlılığını da ortaya koyuyoruz. Tütün kullanımı, önlenebilir ölüm nedenleri arasında hâlâ ilk sıralarda yer almaktadır. Bu nedenle tütünle mücadele yalnızca sağlık çalışanlarının değil; eğitimcilerin, hukukçuların, yöneticilerin, medyanın, ailelerin ve tüm toplumun ortak sorumluluğudur.”

Türkiye’nin son 30 yılda tütün kontrolü alanında dünyanın örnek aldığı ülkelerden biri haline geldiğini ifade eden Aydın, elde edilen kazanımların korunmasının en az yeni başarılar kadar önemli olduğunu belirtti.

“Dumansız hava sahası uygulamalarından sigara bırakma hizmetlerine, mevzuat düzenlemelerinden farkındalık çalışmalarına kadar çok önemli mesafeler kat ettik. Ancak tütün endüstrisi sürekli yeni yöntemler geliştirmekte, özellikle gençleri hedef alan farklı ürün ve pazarlama stratejileriyle karşımıza çıkmaktadır. Bu nedenle mücadelemizi aynı kararlılıkla sürdürmek zorundayız.”

Üniversitelerin bu süreçteki rolüne de dikkat çeken Prof. Dr. Aydın, bilimsel verilerin politika üretimindeki önemini vurgulayarak şunları kaydetti:

“Sağlık Bilimleri Üniversitesi olarak yalnızca sağlık profesyonelleri yetiştirmiyoruz. Aynı zamanda toplumun sağlık okuryazarlığını artıran, koruyucu sağlık hizmetlerini önceleyen ve bilimsel bilgiyi sahaya taşıyan çalışmalar yürütüyoruz. Dumansız kampüs uygulamalarımız, farkındalık faaliyetlerimiz ve bilimsel araştırmalarımızla tütünsüz bir gelecek hedefini destekliyoruz.”

Gençlerin korunmasının tütün kontrolünün en kritik başlıklarından biri olduğunu belirten Aydın, “Bir çocuğun sigarayla hiç tanışmaması, bir bağımlının sigarayı bırakmasından çok daha büyük bir başarıdır. Bu nedenle koruyucu yaklaşımları güçlendirmeli, gençlerimizi nikotin bağımlılığına sürükleyen tüm risk faktörlerine karşı ortak mücadele vermeliyiz” dedi.

Konuşmasının sonunda kongrenin düzenlenmesinde emeği geçen kurum ve kuruluşlara teşekkür eden Prof. Dr. Aydın, kongrede ortaya çıkacak bilimsel çıktılar ve politika önerilerinin Türkiye’nin tütün kontrolü çalışmalarına önemli katkılar sağlayacağına inandığını ifade etti.

4207 Sayılı Kanun’un 30 Yılı Masaya Yatırıldı

Açılış programının ardından gerçekleştirilen “Türkiye’de Tütün Kontrolünün 30 Yılı (1996-2026)” başlıklı konferansta, Türkiye’nin tütün kontrolü alanındaki yasal ve kurumsal dönüşümü ele alındı.

Ak Parti Milletvekili Müşerref Pervin Tuba Durgut, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Emekli Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nazmi Bilir ve Prof. Dr. Yasemin Açık’ın oturum başkanlığını yaptığı konferansta; Refah Partisi Eski Milletvekili Dr. Ahmet Feyzi İnceöz, 4207 Sayılı Kanun’un yasalaşma sürecini anlattı.

TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Cevdet Erdöl ise kanunda yıllar içerisinde yapılan değişiklikleri ve bu düzenlemelerin halk sağlığına katkılarını değerlendirdi.

Tütün Kontrolünün Hukuki Boyutu Değerlendirildi

Kongrenin dikkat çeken oturumlarından biri de Türk hukuk sisteminde tütün kontrolü uygulamalarına ayrıldı.

HSK 1. Daire Üyesi Hakan Yüksel ve Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gülhane Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Toker Ergüder’in oturum başkanlığını yaptığı konferansta; Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi Başkanı İlker Koçyiğit, Kırklareli Cumhuriyet Başsavcısı Özkan Levent Taşkoparan, Aydın Cumhuriyet Başsavcısı Celal Tekin ve Ankara 2 No’lu Barosu Başkanı Av. Gökhan Ağdemir çeşitli sunumlar gerçekleştirdi.

400 Katılımcı, 120’den Fazla Konuşmacı

Kongre kapsamında tütün kullanımının epidemiyolojisi, bağımlılık tedavisi, bırakma hizmetleri, endüstri taktikleri, pasif etkilenimle mücadele ve genç liderlik gibi başlıklarda çok sayıda bilimsel oturum düzenleniyor.

Johns Hopkins Üniversitesi School of Public Health ve Vital Strategies iş birliğiyle gerçekleştirilen Tütün Kontrolünde Genç Liderlik Gelişimi Kursu’na 60 genç lider katılırken, Sağlık Bakanlığı iş birliğinde düzenlenen Tütün Bağımlılığı Tedavisi Eğitimi’ne ise 70 hekim iştirak etti.

7 Haziran’a kadar devam edecek kongrede yaklaşık 400 katılımcı, 120’nin üzerinde konuşmacı ve oturum başkanı ile ulusal ve uluslararası düzeyde çok sayıda uzman ve bilim insanı bir araya gelerek tütünsüz bir gelecek için çözüm önerilerini tartışacak.

Olayda Trabzon’un Akçaabat ilçesi Mersin Mahallesi’nden olduğu öğrenilen Cüneyt Varlık hayatını kaybetti. Varlık’ın, merhum emekli ilkokul öğretmeni Murat Varlık’ın oğlu olduğu belirtildi.

Edinilen bilgilere göre saldırıda Cüneyt Varlık’ın yanı sıra üç mürettebatın daha yaşamını yitirdiği öne sürüldü. Gemide bulunan diğer kişilerin durumu ve olayın ayrıntılarına ilişkin resmi makamlardan gelecek açıklamalar bekleniyor.

Bölgede savaş nedeniyle deniz ulaşımı ve ticari faaliyetler açısından risklerin sürdüğü bilinirken, yaşanan olay Trabzon’da büyük üzüntüye neden oldu.

Ankara’da kararname trafiğinin hızlandığı belirtilirken, gözler Resmî Gazete’de yayımlanacak olası atama kararına çevrildi. Henüz yeni kararnameye ilişkin resmî bir açıklama yapılmadı.

Yaklaşık 1800 mülki idare amirini ilgilendiriyor

Her yıl yaz döneminde gündeme gelen Mülki İdare Amirleri Kararnamesi, İçişleri Bakanlığı teşkilatında görev yapan çok sayıda ismin yeni görev yerini belirlemesi bakımından önem taşıyor.

Kararnamenin; kaymakamlar, vali yardımcıları, mülkiye müfettişleri, hukuk işleri yöneticileri ile bakanlık merkez teşkilatındaki başkan, genel müdür, genel müdür yardımcısı, daire başkanı ve şube müdürü düzeyindeki yöneticileri ilgilendirdiği ifade ediliyor.

Görev yeri değişiklikleri bekleniyor

Kulislerde konuşulan bilgilere göre kararname kapsamında yaklaşık 400 ismin görev yerinde değişiklik yapılabileceği değerlendiriliyor. Ancak bu sayı ve isimlere ilişkin kesinleşmiş bir liste bulunmuyor.

Atama, yer değiştirme ve görevlendirme süreçlerinin Resmî Gazete’de yayımlanacak kararın ardından netlik kazanması bekleniyor.

Gözler Resmî Gazete’de

Kararname hazırlıklarının son aşamaya geldiği yönündeki bilgiler, mülki idare camiasında hareketliliği artırdı. Özellikle görev süresi dolan, yeni görev bekleyen ya da merkez ve taşra teşkilatında değişiklik ihtimali bulunan isimler için süreç yakından takip ediliyor.

Yeni kararname yayımlanmadan herhangi bir görev değişikliği resmiyet kazanmış sayılmayacak. Bu nedenle kesin liste ve atama detayları için Resmî Gazete’de yer alacak karar belirleyici olacak.

Resmî açıklama bekleniyor

İçişleri Bakanlığı’nın konuya ilişkin yapacağı açıklama ve Resmî Gazete’de yayımlanacak karar, sürecin nihai çerçevesini ortaya koyacak. Şu aşamada kulislerde konuşulan bilgiler kesinleşmiş atama listesi olarak değerlendirilmemeli.

Kararnamenin yayımlanması halinde kaymakamlar, vali yardımcıları ve bakanlık merkez teşkilatındaki yöneticilere ilişkin yeni görev yerleri netleşecek.

Son durum

Mülki İdare Amirleri Kararnamesi için Ankara’dan gelecek karar bekleniyor. Sürece ilişkin en kritik başlık, kararın Resmî Gazete’de yayımlanıp yayımlanmayacağı ve görev yeri değişecek isimlerin hangi illerde görevlendirileceği olacak.

Transfer döneminin resmen başlamasına kısa süre kala Avrupa basınında Türk kulüplerinin adı daha sık geçmeye başladı. Özellikle Şampiyonlar Ligi ve Avrupa kupaları hedefi olan kulüplerin hücum hattı, kaleci ve orta saha takviyesi için temaslarını yoğunlaştırdığı belirtiliyor. Ancak kulislerde adı geçen birçok oyuncu için henüz resmi imza aşamasına gelinmiş değil.

Galatasaray transfer gündeminde Can Uzun öne çıktı

Galatasaray transfer haberleri içinde son günlerde en çok konuşulan isimlerden biri Can Uzun oldu. Eintracht Frankfurt forması giyen genç futbolcunun sarı-kırmızılıların hücum planlamasında önemli adaylardan biri olduğu öne sürülüyor. Dış basında yer alan değerlendirmelerde, Can Uzun transferi için bonservis beklentisinin yüksek olduğu, Galatasaray’ın ise ödeme planı, bonuslar ve sonraki satıştan pay gibi formüller üzerinde durabileceği iddia ediliyor.

Galatasaray’ın transfer gündeminde ayrıca hücum hattını güçlendirecek farklı alternatiflerin de bulunduğu belirtiliyor. Sarı-kırmızılılarda özellikle Avrupa hedefi nedeniyle genç, yeniden satış potansiyeli yüksek ve çok yönlü oyuncuların öncelikli listede olduğu konuşuluyor.

Fenerbahçe transfer kulislerinde Serhou Guirassy dosyası

Fenerbahçe transfer gündeminde ise Borussia Dortmund’un golcüsü Serhou Guirassy yeniden öne çıktı. Alman basınına dayandırılan haberlerde sarı-lacivertlilerin oyuncuya ilgisinin bulunduğu ancak transferin maliyetinin oldukça yüksek olduğu belirtiliyor. Dortmund’un ancak çok güçlü bir bonservis teklifi gelmesi halinde görüşmelere açık olabileceği iddia ediliyor.

Fenerbahçe’nin forvet transferi arayışında yüksek profilli isimleri takip ettiği, ancak Guirassy dosyasında maaş, bonservis ve oyuncunun kariyer planı gibi başlıkların belirleyici olacağı ifade ediliyor. Bu nedenle Fenerbahçe Guirassy transferi şu aşamada sıcak kulis olarak görülse de kolay tamamlanacak bir operasyon olarak değerlendirilmiyor.

Trabzonspor André Onana için yeniden devrede olabilir

Trabzonspor transfer haberlerinde dikkat çeken başlıklardan biri André Onana oldu. İngiliz basınında yer alan haberlerde, Manchester United’ın Kamerunlu kalecinin geleceğiyle ilgili yeni bir karar sürecine girdiği ve Trabzonspor’un yeniden kiralama ihtimalini takip ettiği öne sürülüyor.

Onana’nın yüksek maaşı transferin önündeki en önemli engel olarak gösteriliyor. Trabzonspor’un oyuncuyu yeniden kadrosuna katmak istemesi halinde mali şartların yeniden şekillenmesi gerekecek. İngiliz basınında Beşiktaş’ın da oyuncuyla ilgilenen kulüpler arasında gösterilmesi, Onana dosyasını Süper Lig kulislerinin en dikkat çeken kaleci başlıklarından biri haline getirdi.

Beşiktaş transfer kulislerinde kaleci ve orta saha arayışı

Beşiktaş transfer gündeminde de kaleci ve orta saha takviyesi öne çıkıyor. Siyah-beyazlıların yeni sezon öncesinde kadro omurgasını güçlendirmek istediği, özellikle yabancı kontenjanı ve mali disiplin doğrultusunda hareket edeceği belirtiliyor. André Onana ismi dış basında Beşiktaş ile de anılsa da yüksek maaş maliyeti nedeniyle bu dosyada somut ilerleme olup olmadığı belirsizliğini koruyor.

Beşiktaş’ın transfer stratejisinde kiralık formüller, satın alma opsiyonları ve maaş paylaşımı gibi modellerin gündeme gelebileceği konuşuluyor.

Göztepe Sinclair Armstrong transferiyle dikkat çekti

Göztepe transfer haberlerinde ise Sinclair Armstrong ismi öne çıktı. İrlanda basınında yer alan haberlerde Bristol City’den Göztepe’ye transfer sürecinin tamamlandığı, genç forvetin İzmir ekibiyle uzun süreli sözleşme imzaladığı aktarıldı. Armstrong’un fizik gücü, yaşı ve gelişim potansiyeli nedeniyle Göztepe’nin yeni sezon planlamasında dikkat çekici bir hamle olarak değerlendirildiği belirtiliyor.

Göztepe’nin bu transferle hücum hattına genç ve dinamik bir oyuncu kattığı, kulübün Avrupa pazarında daha görünür hale gelmeye başladığı yorumları yapılıyor.

Amedspor, Eyüpspor, Başakşehir ve Anadolu kulüplerinde sessiz takip

Amedspor transfer haberleri, Eyüpspor transfer kulisleri, Başakşehir FK transfer gündemi, Gaziantep FK, Konyaspor, Çaykur Rizespor, Samsunspor, Sivasspor, Alanyaspor, Antalyaspor, Kasımpaşa, Bodrum FK, Çorum FK, Adana Demirspor, Bandırmaspor, Boluspor, Pendikspor ve İstanbulspor için dış basında şu an itibarıyla güçlü ve doğrulanabilir yeni bir isim yoğunluğu sınırlı görünüyor.

Bu kulüplerin özellikle maliyeti uygun, sözleşmesi sona eren, kiralık veya genç yabancı oyuncu pazarını takip ettiği değerlendiriliyor. Transfer döneminin açılmasıyla birlikte Anadolu kulüplerinde de yabancı basına yansıyan yeni kulislerin artması bekleniyor.

Süper Lig transfer piyasasında maliyet hesabı belirleyici olacak

Galatasaray, Fenerbahçe, Beşiktaş ve Trabzonspor’un adı büyük oyuncularla anılsa da bu yaz transfer döneminde maliyet hesabı belirleyici olacak. Bonservis bedelleri, oyuncu maaşları, imza parası, menajerlik ücretleri ve yabancı kontenjanı kulüplerin kararlarını doğrudan etkileyecek.

Dış basına yansıyan kulisler, Türk kulüplerinin Avrupa pazarında aktif şekilde takip edildiğini gösteriyor. Ancak transferde resmi açıklama yapılmadan hiçbir dosyanın tamamlanmış sayılmaması gerekiyor. Özellikle Can Uzun, Serhou Guirassy, André Onana ve Sinclair Armstrong başlıkları önümüzdeki günlerde Süper Lig transfer gündeminin en çok aranan konuları arasında yer almaya devam edecek.

Bu gelişmenin ardından “ÖSYM”, “ÖSYM giriş”, “ÖSYM AİS”, “ALES” ve “ALES sonuç” aramaları yoğunlaştı.

Adaylar sonuçlara nasıl bakacak?

Adaylar, ALES sonuçlarını ÖSYM’nin Sonuç Açıklama Sistemi üzerinden T.C. kimlik numaraları ve aday şifreleriyle öğrenebiliyor. Sonuç sorgulama işlemleri için resmi sonuç ekranı kullanılacak.

ÖSYM AİS ekranında ayrıca 2026-ALES/1 için cevap kâğıdı görüntüleme işleminin de 5 Haziran 2026 saat 10.15 itibarıyla başladığı görülüyor. (ÖSYM⁠)

2026-ALES/1 takvimi nasıl işledi?

ÖSYM takvimine göre 2026-ALES/1 sınavı 10 Mayıs 2026’da yapıldı. Başvurular 25 Mart-2 Nisan 2026 tarihleri arasında alındı, geç başvuru günü ise 9 Nisan 2026 olarak uygulandı. Sonuç tarihi 5 Haziran 2026 olarak ilan edilmişti. (ÖSYM⁠)

Sıradaki ALES ne zaman?

ÖSYM’nin 2026 sınav takvimine göre 2026-ALES/2 başvuruları 10-18 Haziran 2026 tarihleri arasında alınacak. Sınav 2 Ağustos 2026’da yapılacak, sonuçların ise 21 Ağustos 2026’da açıklanması planlanıyor. (ÖSYM⁠)

Son durum

2026-ALES/1 sonuçları açıklanmış durumda. Adaylar sonuçlarını ÖSYM sonuç ekranından, cevap kâğıdı ve aday cevaplarını ise ÖSYM AİS üzerinden görüntüleyebiliyor. Sürece ilişkin yeni duyuruların ÖSYM’nin resmi internet sitesi ve sınav takvimi üzerinden takip edilmesi gerekiyor.

TÜİK Mayıs 2026 enflasyon oranını açıkladı

TÜİK verilerine göre Tüketici Fiyat Endeksi, Mayıs 2026’da bir önceki aya göre yüzde 1,71 arttı. Yıllık enflasyon ise yüzde 32,61 olarak kaydedildi.

TÜFE’de 2026 yılının ilk beş ayındaki kümülatif artış yüzde 16,61 oldu. Bu oran, özellikle SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin Temmuz ayında alacağı zam hesabında kritik başlıklardan biri olarak öne çıkıyor.

Emekli maaş zammında 5 aylık oran belli oldu

SSK ve Bağ-Kur emeklileri için maaş artışında 6 aylık enflasyon verisi esas alınıyor. Ocak, şubat, mart, nisan ve mayıs aylarını kapsayan 5 aylık dönemde TÜFE artışı yüzde 16,61 olarak gerçekleşti.

Bu nedenle emekli maaş zammı için 5 aylık kesinleşen oran yüzde 16,61 seviyesinde oluştu. Nihai oran, Haziran 2026 enflasyonunun açıklanmasının ardından kesinleşecek.

Memur zammında hesaplama nasıl yapılacak?

Memur ve memur emeklileri için Temmuz 2026 zammı, toplu sözleşme zammı ile enflasyon farkının birlikte hesaplanmasıyla belirlenecek.

2026 yılının ikinci yarısı için toplu sözleşme zammı yüzde 7 olarak uygulanacak. İlk beş aylık enflasyon verileri dikkate alındığında memur ve memur emeklileri için enflasyon farkı hesabı oluşmaya başladı. Ancak kesin zam oranı, Haziran ayı enflasyonunun açıklanmasıyla netleşecek.

Bu nedenle bugün itibarıyla açıklanan oranlar “5 aylık tablo” niteliği taşıyor; Temmuz 2026 memur zammı için kesin oran henüz belli olmadı.

ENAG Mayıs 2026 enflasyonunu duyurdu

Enflasyon Araştırma Grubu da Mayıs 2026 verilerini açıkladı. ENAG’a göre mayıs ayında enflasyon aylık yüzde 2,16, yıllık yüzde 53,13 oldu.

TÜİK ve ENAG verileri arasındaki fark, sosyal medya ve ekonomi gündeminde geniş yankı buldu. Ancak maaş artışları, kira artış oranı ve resmi hesaplamalarda esas alınan veri TÜİK tarafından açıklanan TÜFE oranları oluyor.

Kira artış oranı ne oldu?

Mayıs 2026 TÜFE verileriyle birlikte kira artış oranı da netleşti. TÜİK verilerine göre 12 aylık ortalama TÜFE yüzde 32,24 olarak hesaplandı.

Bu oran, Haziran 2026’da yenilenecek kira sözleşmeleri için uygulanabilecek yasal artış sınırı açısından takip ediliyor.

Enflasyon ne zaman kesinleşecek?

Emekli ve memur zammı açısından kritik veri Haziran 2026 enflasyonu olacak. TÜİK’in Haziran ayı enflasyonunu açıklamasının ardından 6 aylık enflasyon oranı kesinleşecek.

Böylece SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin Temmuz zammı doğrudan 6 aylık TÜFE artışına göre belirlenecek. Memur ve memur emeklilerinde ise enflasyon farkı ile yüzde 7’lik toplu sözleşme zammı birlikte hesaplanacak.

Son durum

Mayıs 2026 enflasyon verileriyle birlikte 5 aylık tablo netleşti. TÜİK’e göre aylık enflasyon yüzde 1,71, yıllık enflasyon yüzde 32,61, 5 aylık enflasyon yüzde 16,61 oldu. ENAG ise yıllık enflasyonu yüzde 53,13 olarak açıkladı.

Emekli maaş zammı ve memur zammı için nihai oran Haziran enflasyonunun ardından kesinleşecek. Bu nedenle Temmuz 2026 maaş artışlarında son söz, 6 aylık enflasyon verisinin tamamlanmasıyla söylenecek.

Üniversite camiasını yasa boğan olayın ardından yayımlanan mesajda, öğrencilerin vefatının derin üzüntüye neden olduğu vurgulandı.

Karabük Üniversitesi Rektörü Fatih Kırışık imzasıyla yayımlanan taziye mesajında şu ifadelere yer verildi:

“Karabük Üniversitesi ailesi olarak derin bir üzüntü içerisindeyiz. Öğrencilerimizi elim bir trafik kazasında kaybetmenin derin acısını yaşıyoruz. Merhum öğrencilerimize Allah’tan rahmet, kederli ailelerine, yakınlarına ve sevenlerine başsağlığı ve sabır diliyorum.”

Üniversite Camiasında Büyük Üzüntü

Farklı fakülte ve programlarda eğitim gören iki öğrencinin vefatı, arkadaşları ve akademik çevrede derin üzüntü oluşturdu. Üniversite yönetimi, öğrencilerin ailelerine ve yakınlarına taziye dileklerini iletti.

Kazanın detaylarına ilişkin resmi makamlar tarafından yürütülen süreç devam ederken, Karabük Üniversitesi öğrencileri için sosyal medya üzerinden de çok sayıda başsağlığı mesajı paylaşıldı.

Ekiplerin olay yerinde yaptığı ilk incelemede F.B.’nin yaşamını yitirdiği belirlendi. Olayın ardından bölgede güvenlik önlemleri alınırken, cumhuriyet savcısının talimatıyla detaylı inceleme başlatıldı.

Ölüm Nedeni Araştırılıyor

Felek Y’nin kesin ölüm nedeninin yapılacak adli ve tıbbi incelemelerin ardından netlik kazanacağı öğrenildi. Yetkililer tarafından olayla ilgili soruşturma sürdürülüyor.

Şırnak Devlet Hastanesi’nde görev yapan sağlık çalışanının vefatı, meslektaşları ve yakın çevresinde büyük üzüntüye neden oldu.

Olayla ilgili resmi makamların açıklamalarının takip edildiği ve soruşturmanın çok yönlü olarak devam ettiği bildirildi.

FDA, Awiqli markasıyla bilinen insulin icodec-abae adlı haftalık bazal insülini, tip 2 diyabetli yetişkinlerde kan şekeri kontrolünü iyileştirmek amacıyla onayladı. Böylece ABD’de tip 2 diyabet için haftada bir uygulanan ilk bazal insülin seçeneği kullanıma girmiş oldu.

Günlük İnsülin Yerine Haftalık Uygulama

Awiqli, günlük bazal insülin ihtiyacını haftada bir enjeksiyona düşürmeyi hedefliyor. Bu yönüyle özellikle düzenli enjeksiyon yükü yaşayan tip 2 diyabet hastaları için tedavi uyumunu kolaylaştırabilecek bir seçenek olarak değerlendiriliyor.

İlacın onayı, ONWARDS klinik araştırma programından elde edilen güvenlilik ve etkinlik verilerine dayanıyor. Ancak uzmanlar, haftalık insülinin her hasta için uygun olmayabileceğini, tedavi değişikliğinin mutlaka hekim değerlendirmesiyle yapılması gerektiğini vurguluyor.

Obezitede Ağızdan Alınan GLP-1 İlacı

FDA’nın bir diğer önemli kararı ise obezite tedavisi alanında geldi. Eli Lilly’nin geliştirdiği Foundayo markalı orforglipron tablet, obezitesi olan yetişkinlerde veya fazla kilolu olup en az bir kilo ilişkili ek hastalığı bulunan yetişkinlerde kilo kaybı ve kilo kontrolü için onay aldı.

Foundayo, GLP-1 reseptör agonisti sınıfında ağızdan alınan bir ilaç olarak öne çıkıyor. Enjeksiyon gerektirmemesi, obezite tedavisinde hasta tercihi ve erişim açısından yeni bir tartışma başlığı oluşturuyor.

Kilo Yönetiminde Yeni Rekabet

Son yıllarda GLP-1 temelli ilaçlar, obezite ve tip 2 diyabet tedavisinin en hızlı büyüyen alanlarından biri haline geldi. Enjeksiyonla kullanılan ilaçların ardından ağızdan alınan seçeneklerin artması, bu alanda tedavi seçeneklerini çeşitlendiriyor.

FDA onayına göre Foundayo, azaltılmış kalorili diyet ve artırılmış fiziksel aktiviteyle birlikte kullanılmak üzere onaylandı. Bu nedenle ilaç tek başına bir zayıflama çözümü olarak değil, tıbbi izlem altında yürütülen kapsamlı kilo yönetimi programının parçası olarak değerlendiriliyor.

Hastalar Ne Anlamalı?

Haftalık insülin ve oral obezite ilacı onayları, diyabet ve obezite tedavisinde daha esnek seçeneklerin gündeme geldiğini gösteriyor. Ancak bu ilaçlar herkes için uygun değildir. Diyabet, obezite, kalp-damar hastalıkları, böbrek hastalığı, mide-bağırsak sorunları ve kullanılan diğer ilaçlar tedavi kararında belirleyici olabilir.

Uzmanlar, hastaların mevcut tedavilerini kendi başlarına bırakmaması, doz değiştirmemesi ve yeni ilaçlara yalnızca hekim önerisiyle başlaması gerektiğini belirtiyor.

Sonuç: Tedavide Konfor ve Kişiselleştirme Öne Çıkıyor

FDA’nın haftalık insülin ve ağızdan alınan obezite ilacı kararları, kronik hastalık tedavisinde iki önemli eğilimi öne çıkarıyor: Daha az uygulama yükü ve kişiye özel tedavi seçenekleri.

Bu gelişmeler, diyabet ve obezite tedavisinde yeni bir sayfanın açıldığını gösterse de asıl başarı; doğru hastaya, doğru ilacın, doğru izlemle verilmesine bağlı olacak.

ASCO 2026’da sunulan verilere göre GRWD5769, bağışıklık kontrol noktası inhibitörü cemiplimab ile birlikte değerlendirildi. Çalışmaya daha önce tedavi almış, ileri evre solid tümörü bulunan hastalar dahil edildi. Sonuçlar, özellikle mevcut immünoterapilere direnç gelişen hasta grupları açısından dikkat çekici bulundu.

GRWD5769 Nasıl Etki Ediyor?

GRWD5769, ağızdan alınan ve ERAP1 inhibitörü olarak tanımlanan deneysel bir ilaç. ERAP1 enzimi, hücre yüzeyinde bağışıklık sistemine sunulan antijenlerin işlenmesinde rol oynuyor. Kanser hücreleri bu mekanizmayı kullanarak bağışıklık hücrelerinden saklanabiliyor.

Bu yeni yaklaşımda amaç, kanser hücrelerinin yüzeyindeki antijen görünümünü değiştirerek bağışıklık sisteminin tümörü yeniden fark etmesini sağlamak. Böylece daha önce etkisini kaybeden immünoterapilerin yeniden çalışabilir hale gelmesi hedefleniyor.

Altı Farklı Kanser Türünde Değerlendirildi

Greywolf Therapeutics’in açıklamasına göre EMITT-1 adlı Faz 1b çalışmada GRWD5769, cemiplimab ile kombinasyon halinde altı farklı solid tümör grubunda değerlendirildi. Çalışmada akciğer, mesane, karaciğer, serviks, baş-boyun ve belirli bağırsak kanseri gruplarından hastalar yer aldı.

Şirketin bildirdiği verilere göre tedavi kombinasyonu bazı hasta gruplarında objektif yanıt oranları sağladı. Erken faz sonuçlarda 83 hastanın 26’sında tümör küçülmesi gözlendiği, 15 hastada ise küçülmenin en az yüzde 30 düzeyine ulaştığı bildirildi. Ayrıca bazı hastalarda hastalığın ilerlemeden kontrol altında kaldığı aktarıldı.

Henüz Deneysel Aşamada

Uzmanlar, bulguların umut verici olduğunu ancak ilacın henüz erken klinik geliştirme aşamasında bulunduğunu vurguluyor. GRWD5769 şu anda standart tedavi seçeneği değil ve rutin klinik kullanım için onaylanmış bir ilaç olarak değerlendirilmemeli.

Erken faz çalışmaların temel amacı, tedavinin güvenliği, tolere edilebilirliği ve ilk etkinlik sinyallerini değerlendirmek. İlacın gerçek klinik değerinin anlaşılabilmesi için daha geniş hasta gruplarında, karşılaştırmalı ve ileri faz çalışmalara ihtiyaç bulunuyor.

İmmünoterapi Direncine Karşı Yeni Yol Arayışı

Kanser tedavisinde immünoterapiler birçok hasta için önemli başarılar sağladı. Ancak bazı hastalarda tedaviye hiç yanıt alınamıyor veya başlangıçta yanıt veren tümörler zamanla direnç geliştirebiliyor. GRWD5769’un hedeflediği ERAP1 yolu, bu direnç mekanizmalarından birini aşmaya yönelik yeni bir strateji olarak değerlendiriliyor.

Araştırmacılara göre bu yaklaşım, bağışıklık sisteminin tümöre karşı yeniden yönlendirilmesi açısından önemli bir kapı aralayabilir. Ancak bu kapının klinik tedaviye dönüşmesi için bilimsel sürecin tamamlanması gerekiyor.

Sonuç: Umut Verici Ama Erken Bir Gelişme

GRWD5769 ile elde edilen ilk veriler, kanser hücrelerinin bağışıklıktan saklanma mekanizmasını hedefleyen ilaçların gelecekte daha fazla gündeme gelebileceğini gösteriyor. Çalışma sonuçları özellikle ileri evre ve tedaviye dirençli kanserlerde yeni kombinasyonların araştırılması açısından önemli görülüyor.

Bununla birlikte hastalar için en doğru tedavi kararı; kanser türü, hastalığın evresi, önceki tedaviler, moleküler test sonuçları ve genel sağlık durumu birlikte değerlendirilerek hekimler tarafından verilmelidir.

Son yıllarda birçok hastane, üniversite, fabrika, belediye ve özel şirkette personel giriş-çıkışlarının takibi amacıyla parmak izi veya yüz tanıma sistemleri kullanılmaya başlanmıştı. Ancak KVKK, çalışanların biyometrik verilerinin mesai kontrolü amacıyla işlenmesinin “ölçülülük” ve “gereklilik” ilkeleri açısından ciddi sorunlar doğurabileceğini vurguladı.

Parmak İzi ve Yüz Verisi Neden Farklı?

Kurul kararında, biyometrik verilerin sıradan kişisel verilerden farklı olduğu belirtildi.

Parmak izi, yüz geometrisi, iris ve retina bilgileri kişinin değiştirilemeyen ve benzersiz özelliklerini içeriyor. Bir çalışan şifresini değiştirebilir, kartını yenileyebilir veya kullanıcı hesabını kapatabilir. Ancak ele geçirilen ya da kötüye kullanılan biyometrik veri geri alınamaz.

Bu nedenle biyometrik veriler, KVKK kapsamında “özel nitelikli kişisel veri” olarak değerlendiriliyor ve çok daha sıkı koruma altında bulunuyor.

Açık Rıza Her Zaman Yeterli Değil

Kararın en dikkat çekici bölümlerinden biri de çalışanlardan alınan açık rızaya ilişkin değerlendirme oldu.

KVKK’ya göre işçi ile işveren arasındaki güç dengesi nedeniyle verilen rızanın gerçekten özgür iradeye dayanıp dayanmadığı her zaman tartışmalı kabul ediliyor.

Bu nedenle işverenin yalnızca “çalışan izin verdi” gerekçesiyle biyometrik veri toplaması hukuki açıdan yeterli görülmüyor.

Alternatif Yöntemler Önerildi

Kurul, mesai takibinde daha az müdahaleci yöntemlerin tercih edilmesi gerektiğini belirtti.

Bunlar arasında:

• Personel kartı sistemleri
• PIN veya şifre ile giriş
• Turnike ve kartlı geçiş uygulamaları
• Elektronik kart okuyucular
• Geleneksel imza yöntemleri
• QR kod tabanlı giriş sistemleri

yer alıyor.

Kurula göre aynı amaç daha az veri işleyerek gerçekleştirilebiliyorsa biyometrik yöntemlere başvurulmaması gerekiyor.

Hastaneler ve Üniversiteler Yakından İlgileniyor

Karar özellikle sağlık kuruluşları, üniversiteler ve kamu kurumlarında dikkatle takip ediliyor.

Türkiye’de halen birçok kurumda personel devam kontrol sistemleri kapsamında parmak izi veya yüz tanıma uygulamalarının kullanıldığı biliniyor.

Uzmanlara göre KVKK’nın ilke kararı sonrasında kurumların mevcut uygulamalarını gözden geçirmesi ve hukuki uyum denetimleri yapması gerekebilir.

Hâlâ Parmak İzi veya Yüz Tanıma Kullanılıyorsa Çalışan Ne Yapabilir?

Hukukçulara göre çalışanlar şu adımları değerlendirebilir:

1. Kurumdan Yazılı Bilgi Talep Edin

Çalışan, kurumun hangi biyometrik verileri topladığını, bunları hangi amaçla kullandığını, ne kadar süre sakladığını ve kimlerle paylaştığını yazılı olarak sorabilir.

2. Aydınlatma Metnini İsteyin

KVKK kapsamında veri sorumlusu olan kurumun çalışanlara aydınlatma yükümlülüğü bulunuyor.

Bu nedenle veri işleme süreçlerine ilişkin resmi bilgilendirme talep edilebilir.

3. Alternatif Sistem Talebinde Bulunun

Kartlı geçiş, PIN veya imza sistemi gibi daha az müdahaleci yöntemlerin kullanılması için insan kaynaklarına veya kurum yönetimine başvurulabilir.

4. KVKK Başvurusu Yapılabilir

Çalışan, önce kurumun veri sorumlusuna başvurarak talebini iletebilir.

Başvurunun reddedilmesi veya cevap verilmemesi halinde KVKK’ya şikâyet süreci değerlendirilebilir.

5. Sendika veya Hukuki Destek Alınabilir

Özellikle çok sayıda personeli etkileyen uygulamalarda sendikalar, meslek örgütleri veya hukuk danışmanlarından destek alınabilir.

Uzmanlar Ne Diyor?

Uzmanlar, kararın mesai takibini tamamen ortadan kaldırmadığını ancak kullanılan yöntemin çalışanın temel hak ve özgürlükleriyle uyumlu olması gerektiğini vurguluyor.

Temel ilke şu şekilde özetleniyor:

“Aynı sonuç daha az veri işleyerek elde edilebiliyorsa biyometrik veri kullanımına başvurulmamalıdır.”

KVKK’nın son kararı, dijital denetim ile çalışan mahremiyeti arasındaki hassas dengeyi yeniden gündeme taşırken, özellikle parmak izi ve yüz tanıma sistemleri kullanan kurumlar açısından yeni bir uyum sürecinin kapısını aralıyor.

Son günlerde özellikle Viktor Tsygankov dosyasında hareketlilik yaşandığı belirtiliyor. İspanyol ve Ukrayna kaynaklarında yer alan kulislere göre Trabzonspor, Girona’nın 28 yaşındaki kanat oyuncusu için nabız yokluyor. Oyuncu tarafıyla yapılan görüşmelerden olumlu sinyaller alındığı öne sürülürken, transferin şartlarının henüz netleşmediği ifade ediliyor.

Tsygankov’un Avrupa piyasasında bilinen bir oyuncu olması nedeniyle bordo-mavililerin bu dosyada yalnız olmadığı da aktarılıyor. Ajax’ın da Ukraynalı futbolcuyla ilgilendiği iddiaları, transfer yarışının ilerleyen günlerde daha da hareketlenebileceğini gösteriyor.

Trabzonspor’un gündemindeki bir diğer isim ise Nazar Voloshyn. Dinamo Kiev forması giyen 22 yaşındaki kanat oyuncusu için bordo-mavililerin resmi teklif yaptığı yönündeki iddialar dış basında yer aldı. Genç futbolcunun hızı, bire birdeki etkinliği ve hücum hattındaki çok yönlü kullanımı nedeniyle teknik heyetin radarında olduğu belirtiliyor.

Voloshyn dosyasının son günlerde ivme kazandığı, Trabzonspor’un özellikle genç ve potansiyelli oyuncular üzerinden kadro planlamasını çeşitlendirmek istediği ifade ediliyor. Oyuncunun Dinamo Kiev ile sözleşmesinin sürmesi nedeniyle kulüpler arası görüşmelerin belirleyici olacağı değerlendiriliyor.

Bordo-mavili kulüp cephesinden Tsygankov ve Voloshyn iddialarına ilişkin resmi bir açıklama yapılmış değil. Ancak yabancı basında peş peşe gelen haberler, Trabzonspor’un kanat rotasyonunu güçlendirme konusunda aktif bir transfer mesaisi yürüttüğünü ortaya koyuyor.

Transfer döneminin ilerleyen günlerinde özellikle Tsygankov dosyasında yeni gelişmeler yaşanabileceği, Voloshyn için ise Dinamo Kiev’in tavrının süreci belirleyeceği kaydediliyor.

Tütün Şirketleri Gıda Sektörüne Nasıl Girdi?

Amerika Birleşik Devletleri’nde faaliyet gösteren büyük tütün şirketleri, 1980’li yıllardan itibaren gıda sektörüne milyarlarca dolarlık yatırımlar yaptı. Araştırmacılar, bu şirketlerin sigara satışında kullandıkları dağıtım ağlarını, reklam stratejilerini ve ürün geliştirme yöntemlerini ultra işlenmiş gıda ürünlerine de taşıdığını belirtiyor.

Araştırmada incelenen şirket belgelerine göre, tütün firmaları küresel pazarlarda büyümek için sigarada uyguladıkları ticari stratejilerin benzerlerini gıda sektöründe de kullandı. Bu süreçte yüksek düzeyde işlenmiş, lezzeti artırılmış ve tüketimi teşvik eden ürünlerin yaygınlaştığı ifade edildi.

Çocukları Hedefleyen Ürün Tasarımları Dikkat Çekti

Araştırmaların en dikkat çekici bulgularından biri, bazı ürünlerin çocukların ilgisini çekmek amacıyla özel olarak tasarlandığı yönündeki değerlendirmeler oldu. Araştırmacılar, tütün endüstrisinin davranış bilimleri ve tat mühendisliği alanındaki deneyimlerini gıda ürünlerinin geliştirilmesinde kullandığını öne sürüyor.

Özellikle çocuklara yönelik hazır paketli öğünlerin geliştirilmesinde, ürünlerin eğlenceli, pratik ve tekrar tüketimi teşvik edecek şekilde tasarlandığı belirtiliyor.

Uzmanlar Neden Endişeli?

Ultra işlenmiş gıdalar; şekerli içecekler, paketli atıştırmalıklar, hazır yemekler ve çok sayıda katkı maddesi içeren ürünleri kapsıyor. Son yıllarda yayımlanan çok sayıda çalışma, bu ürünlerin yoğun tüketimi ile obezite, tip 2 diyabet, kalp-damar hastalıkları ve bazı kronik sağlık sorunları arasında ilişki bulunduğunu ortaya koyuyor. Ancak bu çalışmaların tamamı doğrudan neden-sonuç ilişkisi kurmuyor.

Araştırmacılar, ultra işlenmiş gıdaların küresel ölçekte yayılmasında şirket stratejilerinin etkisinin daha ayrıntılı incelenmesi gerektiğini vurguluyor. Ayrıca bazı uzmanlar, çocuklara yönelik reklamların sınırlandırılması, daha şeffaf etiketleme uygulamaları ve halk sağlığını korumaya yönelik yeni düzenlemelerin gündeme gelebileceğini belirtiyor.

Araştırma Ne Diyor?

Araştırma ekibi, 1980’lerden 2000’li yılların ortalarına kadar uzanan döneme ait çok sayıda şirket dokümanını inceleyerek tütün şirketlerinin uluslararası gıda pazarındaki faaliyetlerini değerlendirdi. Sonuçlar, bu şirketlerin sigara sektöründe edindikleri deneyimleri ultra işlenmiş gıda ürünlerinin küresel yayılımında da kullandığını öne sürüyor.

Bu Bulgular Ne Anlama Geliyor?

Uzmanlara göre çalışma, obezite ve sağlıksız beslenme sorunlarının yalnızca bireysel tercihlerle açıklanamayacağını, gıda ortamı ve pazarlama stratejilerinin de önemli rol oynadığını gösteriyor. Bununla birlikte araştırma, tüm ultra işlenmiş gıdaların aynı risk düzeyine sahip olduğu anlamına gelmiyor. Bilim insanları, ürün bazında daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğunu vurguluyor.

Kaynak

* American Journal of Public Health, 2026
* University of Kansas
* University of California San Francisco (UCSF)
* News-Medical.net
* Globalization and Health

Edinilen bilgilere göre, yolun karşısına geçmeye çalışan genç kıza cadde üzerinde ilerleyen bir otomobil çarptı. Çarpmanın etkisiyle genç kız metrelerce savrularak yere düştü.

Kazayı gören çevredeki vatandaşlar hızla olay yerine koşarak yaralıya ilk müdahaleyi yaptı. Durumun 112 Acil Sağlık ekiplerine bildirilmesi üzerine bölgeye kısa sürede ambulans sevk edildi.

Olay yerine ulaşan sağlık ekipleri, ağır yaralanan genç kıza ilk müdahaleyi olay yerinde gerçekleştirdi. Ardından ambulansla hastaneye kaldırılan genç kızın tedavi altına alındığı öğrenildi.

Hastaneden edinilen bilgilere göre genç kızın sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu ve yoğun bakım ünitesinde entübe edilerek tedavisinin sürdüğü bildirildi.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Son yıllarda hem tarama programlarının yaygınlaşması hem de ailelerin bilinçlenmesiyle SMA hastalığı daha fazla konuşuluyor. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi, Çocuk Nörolojisi Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, özellikle erken belirti ve tanının hayati önem taşıdığını vurguluyor:
“Bugün artık SMA hastalığında erken tanı, hastalığın seyrini değiştirebiliyor. Ancak belirtiler gözden kaçarsa tablo ağırlaşabiliyor.”

SMA Hastalığı nedir?

SMA hastalığı (Spinal Müsküler Atrofi), omurilikteki hareket sinir hücrelerini etkileyen genetik bir kas hastalığıdır.

Bu hastalıkta, kasları çalıştıran motor nöronlar hasar görür. Sonuç olarak:

• Kaslarda güçsüzlük

• Hareket kısıtlılığı

• Zamanla kas erimesi

• İleri vakalarda solunum problemleri

görülebilir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’a göre, SMA hastalığı doğuştan gelen genetik bir bozukluktur ve SMN1 genindeki eksiklik nedeniyle ortaya çıkar. “Kasın kendisi sağlamdır, sorun kası çalıştıran sinirdedir” diyerek hastalığın mekanizmasını sade bir dille anlatıyor.

SMA hastalığı tiplerine göre farklı şiddette seyreder. Bazı bebeklerde ilk aylarda ağır tablo görülürken, bazı çocuklarda belirtiler daha geç ortaya çıkabilir.

En sinsi belirtiler

SMA hastalığı çoğu zaman sessiz başlar. Aileler ilk etapta fark etmeyebilir.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler:

• Baş kontrolünde gecikme

• Emme ve yutma güçlüğü

• Yaşıtlarına göre daha az hareket

• Kol ve bacaklarda gevşeklik

• Sık solunum yolu enfeksiyonu

• Oturamama ya da yürüyememe

Prof. Dr. Kafadar, “Bebek çok sakin diye sevinen aileler oluyor. Oysa aşırı hareketsizlik bazen SMA hastalığı belirtisi olabilir” uyarısında bulunuyor.

Özellikle bacaklarda güçsüzlük ön plandadır. Bazı vakalarda dilde titreme bile görülebilir. Bu belirtiler erken dönemde yakalanırsa, tedavi seçenekleri daha etkili olabilir.

Kimler risk altında?

SMA hastalığı kalıtsal bir hastalıktır.

Risk grupları şunlardır:

• Anne ve babanın taşıyıcı olduğu bebekler

• Akraba evliliği bulunan aileler

• Ailesinde SMA öyküsü olanlar

Türkiye’de taşıyıcılık oranının yaklaşık 1/40–1/50 civarında olduğu belirtilmektedir. Bu da toplumda azımsanmayacak bir genetik risk bulunduğunu gösterir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “Anne ve baba sağlıklı olabilir. Taşıyıcı olduklarını bilmeyebilirler. Bu nedenle evlilik öncesi ve gebelik öncesi taramalar çok önemlidir” diyor.

Neden artıyor?

Son yıllarda “SMA hastalığı artıyor mu?” sorusu sıkça soruluyor.

Uzmanlara göre artışın birkaç nedeni var:

• Yenidoğan tarama programlarının yaygınlaşması

• Genetik testlere erişimin artması

• Toplumsal farkındalığın yükselmesi

• Akraba evliliklerinin devam etmesi

Prof. Dr. Kafadar, “Eskiden tanı alamayan vakalar vardı. Bugün erken tarama sayesinde SMA hastalığını daha erken yakalayabiliyoruz” diyerek görünürdeki artışın tanı kapasitesiyle ilişkili olduğunu vurguluyor.

Ayrıca son yıllarda geliştirilen gen tedavileri ve yeni ilaç seçenekleri de hastalığın daha fazla gündeme gelmesine yol açtı.

Ne zaman doktora gidilmeli?

Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden bir çocuk nörolojisi uzmanına başvurulmalı:

• Bebek başını 3–4 ayda tutamıyorsa

• 6–7 ayda desteksiz oturamıyorsa

• 1 yaşında yürümeye başlamamışsa

• Kol ve bacaklarda belirgin güçsüzlük varsa

• Emme ve beslenme problemi sürüyorsa

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “SMA hastalığında erken tanı hayat kurtarır. Gecikme kas kaybını artırabilir” diyerek aileleri uyarıyor.

Bugün SMA hastalığı tedavisi için kullanılan ilaçlar, hastalığın ilerlemesini yavaşlatabiliyor. Bazı vakalarda gen tedavisi uygulanabiliyor. Ancak tedavinin başarısı büyük ölçüde erken teşhise bağlı.

Nasıl korunulur?

SMA hastalığı tamamen önlenebilir bir hastalık değildir. Ancak risk azaltılabilir.

Korunma yolları:

• Evlilik öncesi taşıyıcılık testi

• Gebelik öncesi genetik danışmanlık

• Aile öyküsü varsa ileri genetik testler

• Yenidoğan tarama programlarına katılım

Prof. Dr. Kafadar, “Toplumsal bilinç en güçlü silahtır. Taşıyıcı olduğunuzu bilmek kader değildir, önlem alma fırsatıdır” diyor.

Türkiye’de yenidoğan tarama programlarının genişlemesi sayesinde SMA hastalığı artık daha erken evrede tespit edilebiliyor. Bu da çocukların yaşam kalitesini artırma açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Uzman Uyarısı: Erken Tanı Hayat Değiştiriyor

SMA hastalığı kader değil, geç kalınmış tanı kader olabilir.

Kas kaybı başladıktan sonra geri dönüş sınırlıdır. Bu nedenle belirti, risk, genetik öykü ve erken tarama hayati önemdedir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar son olarak şu mesajı veriyor:
“Her hareketsizlik masum değildir. Aileler gelişim basamaklarını yakından takip etmeli. Şüphe varsa zaman kaybetmeden uzmana başvurulmalı.”

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Çocuk Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada epilepsinin toplumda hâlâ yanlış bilinen yönleri olduğunu vurguladı.

Epilepsi (Sara) Nedir?

Epilepsi, beyindeki sinir hücrelerinin ani ve kontrolsüz elektriksel boşalımları sonucu ortaya çıkan, tekrarlayan nöbetlerle karakterize bir hastalıktır. Halk arasında “sara” olarak bilinir.

Prof. Dr. Kafadar’a göre:

“Epilepsi tek bir hastalık değil, birçok farklı nedeni ve türü olan bir beyin hastalıkları grubudur. Her nöbet epilepsi değildir; tanı için nöbetlerin tekrarlayıcı olması gerekir.”

Nöbet Nasıl Ortaya Çıkar?

Beynimiz milyarlarca sinir hücresinin uyumlu çalışmasıyla görev yapar. Ancak bazı durumlarda bu hücreler bir anda aşırı ve düzensiz elektrik sinyali üretir. Sonuç?

• Ani bilinç kaybı

• Kasılmalar

• Sabit bir noktaya dalıp kalma

• Ağızda köpürme

• Kısa süreli hafıza kaybı

• Garip kokular ya da tatlar hissetme

Bazı nöbetler dramatiktir, bazıları ise sadece birkaç saniyelik “donma” şeklinde geçer. Bu nedenle birçok epilepsi vakası uzun süre fark edilmeden devam edebilir.

Çocuklarda Epilepsi Daha mı Farklı?

Prof. Dr. Kafadar, özellikle çocukluk çağında epilepsinin farklı belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirtiyor:

“Çocuklarda dalıp gitme, ders sırasında kısa süreli kopmalar, ani sıçramalar ya da sebepsiz düşmeler epilepsi belirtisi olabilir. Ailelerin bu belirtileri hafife almaması gerekir.”

Çocukluk çağı epilepsilerinin bir kısmı yaşla birlikte düzelebilirken, bazı türleri uzun süreli takip gerektirir.

Epilepsinin Nedenleri Neler?

Epilepsi her zaman tek bir nedene bağlı değildir. Olası sebepler arasında:

• Doğum sırasında beyin hasarı

• Genetik yatkınlık

• Beyin enfeksiyonları

• Kafa travmaları

• Beyin tümörleri

• Nedeni bilinmeyen (idiopatik) durumlar

Vakaların önemli bir kısmında ise net bir sebep saptanamayabilir.

Tanı Nasıl Konur?

Epilepsi tanısında en önemli testlerden biri EEG (Elektroensefalografi)’dir. EEG, beynin elektriksel aktivitesini kaydeder.

Bunun yanında:

• Beyin MR görüntülemesi

• Ayrıntılı nörolojik muayene

• Nöbet öyküsünün detaylı değerlendirilmesi

Tanı sürecinde büyük önem taşır.

Tedavisi Var mı?

Evet. Epilepsi hastalarının büyük bir kısmı düzenli ilaç tedavisiyle nöbetsiz bir yaşam sürebilir.

Prof. Dr. Kafadar’ın altını çizdiği en önemli nokta şu:

“Epilepsi tedavi edilebilir bir hastalıktır. İlaçlar düzenli kullanıldığında hastaların yaklaşık yüzde 70’inde nöbetler tamamen kontrol altına alınabilir.”

Dirençli vakalarda ise:

• Ketojenik diyet

• Vagus sinir stimülasyonu

• Cerrahi tedavi

gibi seçenekler gündeme gelebilir.

Nöbet Anında Ne Yapılmalı?

Toplumda en sık yapılan yanlış, nöbet geçiren kişinin ağzına bir şey koymaya çalışmaktır. Bu son derece tehlikelidir.

Doğru yaklaşım:

✔️ Kişiyi yan yatırmak
✔️ Başını sert bir zeminden korumak
✔️ Süreyi takip etmek
✔️ Nöbet 5 dakikayı aşarsa acil yardım çağırmak

Toplumsal Yanlış Algılar

Epilepsi bulaşıcı değildir.
Ruhsal bir hastalık değildir.
Akıl hastalığı değildir.

Bu hastalık, beynin elektriksel düzeniyle ilgilidir. Doğru tedavi ve takip ile bireyler eğitimlerine, iş hayatlarına ve sosyal yaşamlarına devam edebilir.

Son Söz

Epilepsi korkulacak değil, bilinmesi gereken bir hastalıktır. Bilgi, ön yargının panzehiridir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’ın da ifade ettiği gibi, erken tanı ve düzenli takip hayat kalitesini belirleyen en kritik faktördür.

Beynin elektriği bazen kontrolden çıkabilir. Önemli olan, o dalgayı doğru yönetmektir. ⚡
Epilepsi (Sara Hastalığı) Nedir? Epilepsi Çeşitleri Nelerdir? Epilepsi Neden Olur? Epilepsi Belirtileri Nelerdir? Epilepsi Nasıl Teşhis Edilir? Epilepsi Tedavisi Nasıl Yapılır? Epilepsi Risk Faktörleri Nelerdir? Epilepsi öldürür mü? Epilepsi nasıl anlaşılır? Epilepsi geçer mi? Stres epilepsiyi etkiler mi? Epilepsi nöbeti uyurken olur mu? Epilepsi nöbeti geçirdikten sonra kişi neler hisseder? Anksiyete epilepsiye neden olur mu?

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Asuman İnan, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada özellikle yaz aylarında artan vakalara dikkat çekti.

Prof. Dr. İnan, “Salmonella en sık gıdalar yoluyla bulaşır. Çiğ veya iyi pişmemiş tavuk, yumurta, pastörize edilmemiş süt ürünleri ve iyi yıkanmamış sebzeler risk taşır” dedi.

🧫 Salmonella Nedir?

Salmonella, bağırsak sistemini etkileyen bir bakteri grubudur. Halk arasında çoğu zaman “gıda zehirlenmesi” olarak bilinen tabloya neden olur. Ancak her gıda zehirlenmesi Salmonella değildir.

Uzmanlara göre bakteri, uygun sıcaklıkta hızla çoğalır ve özellikle hijyen kurallarına uyulmayan mutfaklarda kolayca yayılır.

⚠️ Salmonella Belirtileri Nelerdir?

Prof. Dr. İnan’ın verdiği bilgilere göre belirtiler genellikle bakterinin alınmasından 6–72 saat sonra ortaya çıkıyor:

• Yüksek ateş

• Sulu veya kanlı ishal

• Karın ağrısı ve kramp

• Bulantı ve kusma

• Halsizlik

Çoğu vaka 4–7 gün içinde düzeliyor. Ancak bağışıklık sistemi zayıf kişilerde enfeksiyon kana karışabiliyor ve ciddi sonuçlar doğurabiliyor.

🚨 Kimler Risk Altında?

Uzman isim özellikle şu grupları uyardı:

• Bebekler

• 65 yaş üstü bireyler

• Hamileler

• Kronik hastalığı olanlar

• Bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler

Bu kişilerde tablo daha ağır seyredebilir ve hastane tedavisi gerekebilir.

🛡 Nasıl Korunmalı?

Prof. Dr. İnan’a göre korunmanın temel anahtarı mutfak hijyeni:

• Çiğ et ve sebzeler ayrı kesme tahtasında hazırlanmalı

• Tavuk ve et iyice pişirilmeli

• Eller en az 20 saniye sabunla yıkanmalı

• Soğuk zincir korunmalı

“Salmonella gözle görülmez, tadı değişmez. Bu nedenle en güçlü silahımız temizliktir” uyarısında bulundu.

📌 Uzmandan Net Mesaj

Salmonella hafife alınacak bir enfeksiyon değil. Basit görünen bir ishal tablosu bazı gruplarda hayati risk oluşturabiliyor. Uzmanlar özellikle yaz aylarında açıkta satılan ve iyi muhafaza edilmeyen gıdalara karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.

Uzmanların ortak mesajı

“Mucize aramayın.
Bilimsel önlemlerle ve sağlıklı yaşamla riskleri azaltın.”

Kanser riskini tamamen sıfırlamak mümkün olmasa da, bu 12 başlıkla risk belirgin biçimde azaltılabiliyor.

Uzmanlara göre kanserden korunma bir günde değil, bir yaşam tarzıyla mümkün. İşte bilimsel kanıtlarla desteklenen 12 altın kural: