Sağlıklı bir uykuda kalp hızı yavaşlar, stres hormonları azalır ve kan basıncı gece boyunca düşme eğilimi gösterir. Bu süreç kalp ve damar sistemi için adeta gece bakım vardiyasıdır.

Ancak obstrüktif uyku apnesinde boğaz ve ağız çevresindeki kaslar uyku sırasında gevşer, hava yolu daralır ve nefes kısa süreli durabilir. Oksijen seviyesinin düşmesiyle vücut alarm durumuna geçer. Cleveland Clinic’in aktardığına göre bu durum stres hormonlarını artırarak damarların daralmasına ve tansiyonun yükselmesine yol açabilir. (Cleveland Clinic)

Uyku Apnesi ve Hipertansiyon Arasında Çift Yönlü İlişki

Uzmanlar uyku apnesi ile yüksek tansiyon arasındaki ilişkinin tek yönlü olmadığını vurguluyor. Uyku apnesi tansiyonu yükseltebilir; kontrol altına alınmayan yüksek tansiyon ise vücutta sıvı birikimine neden olarak gece yatınca boyun bölgesinde şişlik ve hava yolu daralmasını artırabilir. (Cleveland Clinic)

Bu nedenle özellikle ilaç tedavisine rağmen düşmeyen, sabah saatlerinde yüksek seyreden veya gece tansiyon yüksekliğiyle giden hipertansiyon vakalarında uyku apnesi ihtimali gözden kaçırılmamalıdır.

CPAP Tedavisi Tansiyona Etki Edebilir

Uyku apnesinde en bilinen tedavilerden biri CPAP cihazıdır. Bu cihaz oksijen vermek için değil, basınçlı hava desteğiyle uyku sırasında hava yolunu açık tutmak için kullanılır. Düzenli kullanıldığında özellikle sistolik tansiyon üzerinde düşürücü etki gösterebilir. (Cleveland Clinic)

Bunun yanında kilo kontrolü, kişiye özel ağız içi apareyler ve bazı hastalarda farklı tedavi seçenekleri de gündeme gelebilir. Ancak tedavi planı mutlaka hekim değerlendirmesiyle belirlenmelidir.

Hangi Belirtiler Dikkate Alınmalı?

Yüksek sesle horlama, uykuda nefes durmasının fark edilmesi, sabah baş ağrısı, gün içinde aşırı uyku hali, yorgun uyanma, konsantrasyon güçlüğü ve dirençli tansiyon uyku apnesi açısından uyarıcı olabilir.

Bu belirtiler tek başına tanı koydurmaz. Tanı için uyku testi, klinik değerlendirme ve gerekirse kardiyoloji ile göğüs hastalıkları ya da uyku tıbbı uzmanlarının ortak takibi gerekebilir.

Neden Önemli?

Tedavi edilmeyen uyku apnesi ve yüksek tansiyon kalp hastalıkları, inme ve yaşam kalitesinde belirgin düşüş açısından risk oluşturabilir. Bu nedenle “sadece horlama” diye geçiştirilen gece belirtileri, kalp ve damar sağlığının sessiz alarmı olabilir.

Süper Lig geçmişi, büyük maç tecrübesi ve oyunun temposunu değiştiren yapısıyla bilinen Belhanda’nın, Amedspor’un proje transferi olarak değerlendirildiği konuşuluyor. Kulise göre yönetim, yalnızca saha içi katkı değil; tribün etkisi, forma satışı ve ligin genel algısını değiştirecek bir isim üzerinden güçlü bir çıkış hazırlıyor.

Amedspor cephesinde bu tarz bir hamlenin sportif olduğu kadar psikolojik karşılığı da büyük olur. Çünkü Belhanda gibi bir ismin gelişi, yalnızca bir transfer değil, “biz bu ligde sadece var olmak için değil, iz bırakmak için buradayız” mesajı anlamına gelir. Özellikle hücum geçişlerinde kalite sorunu yaşayan takımlar için böylesi bir oyuncu, kilidi açan anahtar rolü üstlenebilir.

Elbette bu dosya şu aşamada kulis düzeyinde. Ancak futbol dünyasında bazen bir söylenti, sıradan bir dedikodu değil; yaklaşan büyük hamlenin ayak sesidir. Amedspor’un da tam bu yaz, ses getirecek bir yıldız transferiyle masaya yumruğunu vurmak isteyebileceği konuşuluyor.

Şimdilik resmi cepheden net bir açıklama yok. Fakat Belhanda ismi, Amedspor taraftarının hayalini ateşleyecek kadar güçlü, rakiplerin de dönüp yeniden bakmasını sağlayacak kadar iddialı duruyor.

İOKBS sonuçları neden gündem oldu?

İlköğretim ve ortaöğretim kademesindeki öğrenciler için bursluluk sınavı, yalnızca bir sınav sonucu değil; eğitim hayatında ekonomik destek anlamına gelen önemli bir eşik olarak görülüyor. Bu nedenle sonuçların açıklanmasıyla birlikte MEB bursluluk sınavı sonuçları, İOKBS sonuç sorgulama ekranı ve bursluluk sınavı kazananlar gibi aramalar yoğunlaştı.

2026 yılı sınavına 5, 6, 7, 8. sınıf öğrencileri ile hazırlık sınıfı, 9, 10 ve 11. sınıf öğrencileri katıldı. Sonuçların ilan edilmesiyle birlikte öğrenciler, sınav performanslarını ve burs almaya hak kazanıp kazanmadıklarını öğrenmeye başladı.

2026 İOKBS sonucu nasıl öğrenilir?

Öğrenciler sonuçlarını Milli Eğitim Bakanlığının resmi sonuç sorgulama ekranı üzerinden görüntüleyebiliyor. Sonuç ekranında sınav türü seçilerek ilgili bilgilere ulaşılabiliyor.

Velilerin ve öğrencilerin özellikle resmi kanallar dışındaki yönlendirmelere karşı dikkatli olması gerekiyor. Sonuç sorgulama işlemlerinin MEB’in resmi internet adresleri üzerinden yapılması, kişisel bilgilerin güvenliği açısından önem taşıyor.

Bursluluk sınavı kimleri ilgilendiriyor?

İOKBS, belirlenen şartları taşıyan öğrencilerin eğitim hayatına maddi destek sağlanması amacıyla uygulanıyor. Bu nedenle sınav, özellikle eğitim giderlerinin aile bütçesindeki ağırlığının arttığı dönemlerde daha fazla takip ediliyor.

Sonuçların açıklanması, yalnızca öğrencilerin puanlarını öğrenmesi anlamına gelmiyor. Aynı zamanda burs sürecinin nasıl işleyeceği, bursun ne zaman başlayacağı ve hak kazanan öğrencilerin hangi adımları takip edeceği gibi sorular da gündeme geliyor.

Bundan sonra ne olacak?

Sonuçların ilan edilmesinin ardından burs almaya hak kazanan öğrenciler için süreç MEB’in belirlediği takvim ve usullere göre ilerleyecek. Öğrencilerin okul yönetimleri ve resmi duyurular üzerinden yapılacak bilgilendirmeleri takip etmesi bekleniyor.

Bursluluk sınavı sonuçlarının açıklanmasıyla birlikte eğitim gündeminde yeni başlık, kazanan öğrencilerin ödeme takvimi ve başvuru sonrası işlemleri olacak. Veliler için en kritik nokta ise duyuruları resmi kaynaklardan izlemek ve eksik belge ya da yanlış yönlendirme riskine karşı dikkatli hareket etmek.

Genç yaşta yaşamını yitiren Esra Uğur’un yanı sıra doğumuna kısa süre kalan bebeğinin de hayatını kaybettiği öğrenildi. Acı olayın ardından mesai arkadaşları, yakınları ve sevenleri büyük bir yasa büründü.

Hastanede Duygu Dolu Veda

Esra Uğur için görev yaptığı Akdeniz Üniversitesi Hastanesi’nde tören düzenlendi. Törende ailesi, çalışma arkadaşları ve sağlık çalışanları hazır bulundu. Genç hemşirenin tabutu başında gözyaşları sel olurken, meslektaşları duygusal anlar yaşadı.

Uzun süredir sağlık hizmeti sunan ve hastalarına gösterdiği özveriyle tanındığı ifade edilen Esra Uğur’un ani kaybı, çalışma arkadaşları arasında da büyük üzüntü yarattı.

Sağlık Camiası Yasta

Genç yaşta hayatını kaybeden hemşire için sosyal medyada çok sayıda taziye mesajı paylaşılırken, sağlık çalışanları yaşanan kaybın tarifsiz olduğunu dile getirdi.

Esra Uğur ve bebeğinin vefatı, yalnızca ailesini değil, birlikte görev yaptığı sağlık çalışanlarını ve onu tanıyan herkesi derinden etkiledi.

İsveçli araştırmacıların geliştirdiği yeni yöntemle, insan kök hücrelerinden daha güvenilir biçimde insülin üreten hücreler elde edildi. Çalışmada bu hücrelerin laboratuvar testlerinde kan şekerini kontrol edebildiği, diyabetli farelerde ise hastalık tablosunu tersine çevirebildiği bildirildi.

Beta Hücreleri Neden Önemli?

Beta hücreleri, pankreasta bulunan ve insülin salgılayan özel hücrelerdir. Tip 1 diyabette bağışıklık sistemi bu hücrelere saldırır. Tip 2 diyabette ise beta hücrelerinin işlevi zamanla zayıflayabilir.

Bu nedenle bilim dünyası için asıl soru şudur:
Kaybedilen insülin üretimi yeniden başlatılabilir mi?

Yeni araştırmalar, kök hücreden üretilen beta benzeri hücrelerin vücuda yerleştirilmesiyle doğal insülin üretiminin desteklenebileceğini gösteriyor. İlk insan çalışmalarında gen düzenlenmiş insülin üreten beta hücrelerinin bir yıldan uzun süre çalışabildiğine dair erken bulgular da bildirildi.

Diyabet Tamamen Tedavi Edildi mi?

Hayır. Bu çalışmalar umut verici olsa da henüz rutin tedavi anlamına gelmiyor. Bilim insanları için en büyük sorunlardan biri, özellikle Tip 1 diyabette bağışıklık sisteminin yeni beta hücrelerine de saldırma ihtimali.

Bu nedenle araştırmalar yalnızca beta hücresi üretmeye değil, aynı zamanda bu hücreleri bağışıklık saldırısından korumaya da odaklanıyor. Kapsülleme teknolojileri, gen düzenleme ve bağışıklık baskılayıcı ilaç ihtiyacını azaltacak yöntemler bu alandaki en kritik başlıklar arasında yer alıyor.

Bilim İnsanları Ne Başardı?

Son çalışmalar üç önemli noktaya işaret ediyor:

Birincisi, kök hücrelerden insülin üreten beta benzeri hücreler daha kontrollü üretilebiliyor.

İkincisi, bu hücreler deneysel modellerde kan şekeri dengesine katkı sağlayabiliyor.

Üçüncüsü, insan çalışmalarında vücudun kendi insülin üretimini yeniden destekleyebilecek erken sonuçlar elde ediliyor.

Ancak uzmanlara göre bu gelişmeler, diyabet hastalarının mevcut tedavilerini bırakması anlamına gelmiyor. İnsülin, ilaç, beslenme ve takip planı mutlaka hekim kontrolünde sürdürülmeli.

Diyabet Tedavisinde Yeni Dönem Başlıyor mu?

Şimdilik en doğru ifade şu:
Diyabette yeni dönem ihtimali güçleniyor.

Beta hücrelerini yeniden çalıştırma, üretme veya koruma fikri, gelecekte özellikle Tip 1 diyabet tedavisinde büyük değişimlere yol açabilir. Ancak güvenlik, kalıcılık, maliyet ve erişilebilirlik gibi başlıklar çözülmeden bu yöntemlerin günlük tedaviye girmesi beklenmiyor.

Rektörlük İçin Çok Sayıda İsim Başvurdu

Sakarya Üniversitesi’nden Prof. Dr. Fikret Halis, Prof. Dr. Murat Alemdar, Prof. Dr. Mustafa Altındiş, Prof. Dr. Hasan Salih Sağlam, Prof. Dr. Mehmet Ramazan Şekeroğlu, Prof. Dr. Aziz Öğütlü, Prof. Dr. Abdullah İnce, Prof. Dr. Sima Nart, Prof. Dr. Mustafa Çağlar Özdemir, Prof. Dr. Ferruh Tuzcuoğlu ve Prof. Dr. Özer Uygun’un rektörlük başvurusunda bulunduğu öğrenildi.

Türkiye’nin farklı üniversitelerinden de çok sayıda akademisyenin Sakarya Üniversitesi rektörlüğü için adaylık başvurusu yaptığı belirtiliyor.

Öne Çıkan İsimler

Üniversite kulislerinde bazı adayların isimleri daha sık konuşuluyor. Bu isimler arasında Prof. Dr. Murat Alemdar, Prof. Dr. Fikret Halis ve Prof. Dr. Mustafa Çağlar Özdemir’in öne çıktığı değerlendiriliyor.

Prof. Dr. Murat Alemdar’ın Sakarya Üniversitesi’ni yakından tanıması ve akademik-idari tecrübesiyle dikkat çektiği ifade ediliyor. Prof. Dr. Fikret Halis’in de üniversite içinden gelen güçlü adaylardan biri olduğu belirtilirken, Prof. Dr. Mustafa Çağlar Özdemir’in ise hem akademik birikimi hem de yönetim tecrübesiyle süreçte adı geçen önemli isimler arasında yer aldığı konuşuluyor.

Bununla birlikte rektörlük atama süreçlerinde nihai değerlendirmenin yalnızca akademik geçmişe göre değil; YÖK görüşmeleri, üniversitenin gelecek vizyonu, yönetim kapasitesi ve Cumhurbaşkanlığı değerlendirmesiyle şekillendiği biliniyor.

Tıp Fakültesi Kökenli Adaylar Dikkat Çekiyor

Bu dönem başvurularda Tıp Fakültesi kökenli akademisyenlerin yoğunluğu da dikkatlerden kaçmadı. Prof. Dr. Murat Alemdar, Prof. Dr. Fikret Halis, Prof. Dr. Mustafa Altındiş, Prof. Dr. Hasan Salih Sağlam ve Prof. Dr. Mehmet Ramazan Şekeroğlu’nun sağlık alanındaki akademik geçmişleriyle yarışta dikkat çeken adaylar arasında olduğu belirtiliyor.

Üniversite çevrelerinde, sağlık alanından gelen adayların özellikle akademik üretim, hastane ilişkileri, araştırma kapasitesi ve sağlık temalı projeler bakımından avantajlı görülebileceği değerlendiriliyor.

Son Kararı Cumhurbaşkanı Erdoğan Verecek

YÖK tarafından yapılacak değerlendirme ve görüşmelerin ardından hazırlanacak rapor Cumhurbaşkanlığına sunulacak. Sakarya Üniversitesi’nde yeni rektörün kim olacağına ilişkin son kararı Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan verecek.

Üniversite camiasında süreç dikkatle takip edilirken, yeni dönemde Sakarya Üniversitesi’nin akademik vizyonu, şehirle kuracağı bağ, araştırma kapasitesi ve uluslararasılaşma hedefleri belirleyici başlıklar arasında gösteriliyor.

Merkezi Birleşik Arap Emirlikleri’nde bulunan Center for World University Rankings (CWUR), 2026 yılı Dünya Üniversite Sıralaması sonuçlarını açıkladı. Araştırmada dünya genelinde 95 ülkeden 21 bin 291 üniversite değerlendirildi. Bu üniversiteler arasından ilk 2 bine giren kurumlar sıralamaya dahil edildi.

CWUR, sıralamalarını eğitim kalitesi, mezun başarısı, akademik kadro niteliği ve araştırma performansı gibi ölçütlere göre hazırlıyor. Üniversitelerin kendi beyanlarından ziyade bağımsız verilerin kullanılması nedeniyle liste, uluslararası akademi çevrelerinde yakından takip ediliyor.

Türkiye’nin En Başarılı Üniversitesi Hacettepe Oldu

Bu yılki listede Türkiye’nin en yüksek sıradaki üniversitesi 666’ncı sıradaki Hacettepe Üniversitesi oldu.

Hacettepe’yi sırasıyla İstanbul Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Boğaziçi Üniversitesi ve İstanbul Teknik Üniversitesi takip etti.

İlk 1000’e giren Türk üniversiteleri şöyle sıralandı:

• Hacettepe Üniversitesi (666)
• İstanbul Üniversitesi (707)
• Ankara Üniversitesi (733)
• Orta Doğu Teknik Üniversitesi (736)
• Boğaziçi Üniversitesi (785)
• İstanbul Teknik Üniversitesi (813)
• Marmara Üniversitesi (939)
• Koç Üniversitesi (989)

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dünyanın En İyi Üniversiteleri Arasında

Dünya sıralamasında 1397’nci sırada bulunan üniversite, Türkiye’nin uluslararası görünürlüğe sahip yükseköğretim kurumları arasında yer almayı sürdürdü.

Özellikle son yıllarda araştırma kapasitesi, sağlık temalı akademik yayınları, uluslararası kampüsleri ve sağlık alanındaki uzmanlaşmış yapısıyla öne çıkan üniversite, dünyanın en iyi 2000 üniversitesi arasında yer alarak önemli bir başarı elde etti.

İlk 2000’de Yer Alan Türk Üniversiteleri

CWUR 2026 listesine göre Türkiye’den ilk 2000’e giren üniversiteler şunlar oldu:

Hacettepe Üniversitesi, İstanbul Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul Teknik Üniversitesi, Marmara Üniversitesi, Koç Üniversitesi, Ege Üniversitesi, Çukurova Üniversitesi, İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Bilkent Üniversitesi, Gazi Üniversitesi, Yıldız Teknik Üniversitesi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Erciyes Üniversitesi, Gaziantep Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi, İstanbul Bilgi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İstanbul Aydın Üniversitesi, Akdeniz Üniversitesi, Mersin Üniversitesi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Bursa Uludağ Üniversitesi, TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi, İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü, Bahçeşehir Üniversitesi, Fırat Üniversitesi, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Adıyaman Üniversitesi, Selçuk Üniversitesi, Kafkas Üniversitesi, Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, Sabancı Üniversitesi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Özyeğin Üniversitesi, Kocaeli Üniversitesi, Sakarya Üniversitesi, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Bingöl Üniversitesi, Süleyman Demirel Üniversitesi, Giresun Üniversitesi, İstanbul Medeniyet Üniversitesi, Sinop Üniversitesi ve Gebze Teknik Üniversitesi.

Dünyanın İlk 10 Üniversitesi

CWUR 2026 sıralamasında dünyanın en iyi 10 üniversitesi ise şöyle sıralandı:

1. Harvard University
2. Massachusetts Institute of Technology (MIT)
3. Stanford University
4. University of Cambridge
5. University of Oxford
6. Princeton University
7. University of Pennsylvania
8. Columbia University
9. Yale University
10. University of Chicago

Küresel Rekabette Araştırma Gücü Belirleyici Oluyor

Uzmanlara göre uluslararası sıralamalarda yükselmenin yolu yalnızca öğrenci sayısından değil; bilimsel yayın üretimi, atıf etkisi, araştırma fonları, uluslararası iş birlikleri ve nitelikli akademik kadrolardan geçiyor.

CWUR 2026 sonuçları, Türkiye’nin yükseköğretimde küresel görünürlüğünü koruduğunu gösterirken, ilk 500’e daha fazla üniversite sokabilmek için araştırma odaklı yatırımların önemini de bir kez daha ortaya koydu.

Bu alandaki en dikkat çekici gelişmelerden biri Japon ilaç firması Shionogi’nin geliştirdiği ensitrelvir adlı antiviral ilaç oldu. ABD’de düzenleyici otoritenin onay verdiği ilaç, COVID-19 taşıyan biriyle temas eden kişilerde enfeksiyonun ortaya çıkmasını önlemeyi hedefliyor.

Araştırmada Ne Bulundu?

New England Journal of Medicine’da yayımlanan Faz 3 SCORPIO-PEP çalışmasında yaklaşık 2 bin kişi değerlendirildi. Araştırmada, COVID-19 pozitif biriyle aynı evde yaşayan ve virüse maruz kalan kişiler incelendi.

Sonuçlara göre ensitrelvir kullanan grupta semptomatik COVID-19 gelişme oranı yüzde 2,9 olurken, plasebo grubunda bu oran yüzde 9 olarak ölçüldü. Bu da ilacın semptomatik enfeksiyon riskini yaklaşık üçte iki oranında azaltabildiğini gösterdi. Yüksek riskli bireylerde koruyucu etkinin daha da belirgin olduğu bildirildi.

İlaç Nasıl Çalışıyor?

Ensitrelvir, SARS-CoV-2’nin çoğalması için gerekli olan “3CL proteaz” adlı enzimi hedef alıyor. Virüsün çoğalmasını engelleyerek enfeksiyonun yerleşmesini zorlaştırıyor.

Uzmanlar, ilacın özellikle virüse maruz kalındıktan sonraki ilk 72 saat içinde kullanıldığında etkili sonuçlar verdiğini belirtiyor.

Bu Sonuç Neden Önemli?

COVID-19 aşıları enfeksiyon riskini ve ağır hastalık olasılığını azaltmaya devam ediyor. Ancak bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler, yaşlılar ve kronik hastalığı bulunan bireylerde ek koruma yöntemlerine ihtiyaç duyulabiliyor.

Araştırmacılar, ensitrelvirin virüse maruz kalınan dönemde kullanılarak enfeksiyon zincirini kırabilecek yeni bir yaklaşım sunduğunu ifade ediyor. Hâlihazırda temas sonrası koruma amacıyla kullanılabilen onaylı oral antiviral seçeneklerin bulunmaması nedeniyle bu gelişme dikkat çekiyor.

Türkiye İçin Ne Anlama Geliyor?

Türkiye’de COVID-19 artık pandemi dönemindeki kadar yoğun gündemde olmasa da özellikle ileri yaş gruplarında ve bağışıklık sistemi zayıf kişilerde risk devam ediyor. Uzmanlar, gelecekte benzer ilaçların Türkiye’de de ruhsat alması halinde huzurevleri, bakım merkezleri ve yüksek riskli hasta gruplarında koruyucu amaçla kullanılabileceğini değerlendiriyor.

Bununla birlikte ilacın Türkiye’de kullanımına ilişkin herhangi bir ruhsat veya geri ödeme kararı bulunmuyor.

Uzmanlar Hangi Noktaya Dikkat Çekiyor?

Araştırmacılar, ilacın COVID-19’u tamamen ortadan kaldıran bir çözüm olmadığını, ancak virüsle temas sonrası hastalığın ortaya çıkma riskini anlamlı ölçüde azaltabileceğini vurguluyor. Ayrıca yeni varyantlara karşı etkinliğin izlenmeye devam edilmesi gerektiği belirtiliyor.

Kaynak

Çalışma Adı: Ensitrelvir for Covid-19 Postexposure Prophylaxis in Household Contacts
Yayın: New England Journal of Medicine (2026)
Araştırma Türü: Faz 3, randomize, çift kör, plasebo kontrollü klinik çalışma
Şirket/Kurum: Shionogi & Co. Ltd.
Yayın Tarihi: Mayıs 2026

FDA, Bizengri markasıyla bilinen zenocutuzumab-zbco adlı ilacı; ileri, cerrahi olarak çıkarılamayan veya metastatik kolanjiyokarsinom hastalarında onayladı. Ancak bu onay tüm hastaları değil, tümöründe NRG1 gen füzyonu bulunan ve daha önce sistemik tedavi almasına rağmen hastalığı ilerleyen yetişkinleri kapsıyor.

Onayın dayanağı, eNRGy adlı çok merkezli, açık etiketli Faz 2 klinik çalışma oldu. Çalışmada NRG1 füzyon pozitif kolanjiyokarsinomlu 22 hasta yer aldı; etkinlik değerlendirmesine uygun 19 hastada genel yanıt oranı %36,8 olarak bildirildi. Yanıt süresi ise 2,8 ile 12,9 ay arasında değişti.

Zenocutuzumab daha önce NRG1 füzyonu taşıyan bazı akciğer ve pankreas kanserleri için de onay almıştı. Yeni karar, ilacın safra yolu kanserindeki nadir genetik alt gruba yönelik ilk hedefli seçeneklerden biri olarak önemini artırıyor.

Uzmanlara göre bu gelişme, kolanjiyokarsinomda moleküler testlerin önemini bir kez daha gösteriyor. Çünkü bu tür hedefli tedavilerden yararlanabilecek hastaların belirlenmesi, tümörün genetik profilinin incelenmesiyle mümkün oluyor.

İlköğretim ve Ortaöğretim Kurumları Bursluluk Sınavı, yalnızca bir sınav sonucu olarak değil, öğrencilerin eğitim hayatını doğrudan etkileyen ekonomik bir destek kapısı olarak görülüyor. Bu nedenle sonuç tarihi yaklaştıkça velilerin arama motorlarında en çok yöneldiği başlıklar “İOKBS açıklandı mı?”, “bursluluk sınav sonucu nereden öğrenilir?” ve “MEB sonuç ekranı ne zaman açılacak?” oldu.

2026 yılında sınav, 5, 6, 7, 8. sınıflar ile hazırlık sınıfı, 9, 10 ve 11. sınıf düzeyindeki öğrenciler için uygulandı. Sınavın ardından yayımlanan soru kitapçıkları ve cevap anahtarları, öğrencilerin tahmini puan hesaplaması yapmasına imkân tanıdı. Ancak kesin sonuç için MEB’in resmi sonuç sistemi esas alınacak.

İOKBS sonuçları nereden öğrenilecek?

Bursluluk sınavı sonuçları, Milli Eğitim Bakanlığı’nın resmi internet adresleri üzerinden sorgulanacak. Öğrenciler sonuç ekranına MEB sonuç sistemi üzerinden ulaşabilecek ve ilgili alanda “İOKBS” seçeneğini kullanarak sorgulama yapabilecek.

Sonuçların ilan edilmesiyle birlikte yoğunluk yaşanabileceği için ekranın zaman zaman yavaş açılması mümkün. Bu durumda öğrencilerin ve velilerin yalnızca resmi MEB bağlantılarını kullanması, sosyal medyada paylaşılan doğrulanmamış bağlantılara itibar etmemesi önem taşıyor.

2026 İOKBS sonuçları açıklandı mı?

MEB’in yayımladığı sınav takvimine göre 2026 bursluluk sınavı sonuç ilan tarihi 1 Haziran 2026 olarak belirlendi. Sonuç ekranı aktif hale geldiğinde öğrenciler T.C. kimlik numarası ve sistemin istediği bilgilerle sorgulama yapabilecek.

Sonuçların açıklanmasının ardından öğrencinin bursluluk hakkı kazanıp kazanmadığı, kontenjan durumu ve sınav performansı resmi sistem üzerinden görülebilecek.

Bursluluk hakkı kazanan öğrencileri ne bekliyor?

İOKBS sonucunda burs almaya hak kazanan öğrenciler için süreç yalnızca sonuç ekranıyla sınırlı değil. Başvuru şartları, kontenjan türü ve okul müdürlükleri tarafından yürütülecek işlemler bursluluk sürecinde belirleyici olacak.

MEB kılavuzunda, sınav sonucu açıklandıktan sonra başvuru şartlarına ilişkin geriye dönük düzeltme yapılamayacağı belirtiliyor. Bu nedenle velilerin sonuç sonrası duyuruları dikkatle takip etmesi gerekiyor.

MEB bursluluk sonuç ekranında yoğunluk olabilir

Sonuçların ilan edildiği günlerde “www.meb.gov.tr bursluluk sınavı sonuçları”, “meb sonuç”, “iokbs bursluluk sınavı sonuçları” ve “bursluluk sonuç” aramaları hızla artıyor. Bu yoğunluk, resmi sonuç ekranında kısa süreli erişim sorunlarına yol açabilir.

Uzmanların ve eğitim çevrelerinin ortak uyarısı ise net: Sonuç sorgulama işlemi için yalnızca MEB’in resmi adresleri kullanılmalı. Öğrencilerden kişisel bilgi isteyen sahte sayfalara karşı dikkatli olunmalı.

Ordu’nun tanınan çocuk sağlığı ve hastalıkları hekimlerinden Dr. İlhan Savaşkan’ın vefat haberi, kentte derin bir hüzün oluşturdu. Meslek hayatı boyunca çocuk sağlığına emek veren Savaşkan, hekimliğiyle olduğu kadar insani yaklaşımıyla da hafızalarda yer edindi.

Çocukların sağlıklı büyümesi, ailelerin doğru yönlendirilmesi ve toplumda çocuk sağlığı bilincinin güçlenmesi için yıllarca görev yapan Dr. Savaşkan, Ordu’da birçok ailenin yakından tanıdığı isimler arasında yer alıyordu.

Kısa Süre Önce Eşini Kaybetmişti

Dr. İlhan Savaşkan’ın kısa süre önce eşi Servi Canan Savaşkan’ı kaybettiği öğrenildi. Peş peşe gelen acı haberler, aile yakınlarını ve sevenlerini yasa boğdu.

Sevenlerinden Başsağlığı Mesajları

Dr. İlhan Savaşkan’ın vefatının ardından sağlık camiasından, eski hastalarından ve Ordululardan çok sayıda başsağlığı mesajı paylaşıldı. Savaşkan’ın mesleğine adanmışlığı, çocuklara yaklaşımı ve Ordu’ya verdiği hizmetler saygıyla anıldı.

Merhum Dr. İlhan Savaşkan’a Allah’tan rahmet; ailesine, yakınlarına, sağlık camiasına ve tüm sevenlerine başsağlığı dileriz.

Çaykur Rizespor adına son dönemde öne çıkan en güncel dış kaynaklı kulislerden biri Joyskim Dawa oldu. FCSB forması giyen savunmacının sözleşmesinin sezon sonunda bitecek olması, oyuncuyu transfer piyasasında takip edilen isimlerden biri haline getirdi.

Transfer takip kaynaklarında Rizespor’un Dawa ile ilgilendiği belirtiliyor. Kamerunlu stoperin fizik gücü, hava toplarındaki etkisi ve savunma merkezindeki tecrübesi nedeniyle Karadeniz ekibinin listesinde yer aldığı konuşuluyor.

Savanier Dosyası Zayıf Görünüyor

Rizespor’un adı daha önce Montpellier forması giyen Téji Savanier ile de anılmıştı. 34 yaşındaki Fransız orta saha için Rizespor ve Kasımpaşa’dan teklif aldığı, ancak oyuncunun bu tekliflere sıcak bakmadığı yönünde haberler yabancı kaynaklara yansımıştı.

Bu nedenle Savanier dosyasının şu an için güçlü bir transfer ihtimali olarak görülmediği değerlendiriliyor. Tecrübeli oyuncunun yüksek maaş beklentisi ve kariyer planlaması, Türkiye ihtimalini zayıflatan unsurlar arasında gösteriliyor.

Kalede Karl Hein İsmi Listelerde

Çaykur Rizespor’un kaleci pozisyonu için daha önce Karl Hein ismiyle de anıldığı biliniyor. Arsenal’in Estonyalı kalecisi için Rizespor’un görüşmelere başladığı yönünde eski tarihli kulisler bulunurken, oyuncuya Rangers’ın da ilgisi olduğu aktarılmıştı.

Hein dosyasında şu an yeni bir aşama bilgisi bulunmuyor. Ancak oyuncunun genç yaşı ve Avrupa tecrübesi, kaleci arayışı olan kulüpler açısından onu dikkat çekici bir profil haline getiriyor.

Kanat İçin Adedire Mebude İddiası

Belçika kaynaklı haberlerde ise Westerlo forması giyen Adedire Mebude için Çaykur Rizespor’un teklif yaptığı öne sürülmüştü. Genç kanat oyuncusunun hızı ve hücumdaki bire bir becerileri nedeniyle Karadeniz temsilcisinin radarına girdiği konuşuluyor.

Bu dosya da yeni bir aşama bilgisi taşımıyor. Mebude kulisi daha eski tarihli görünse de transfer takip platformlarında Rizespor bağlantısıyla anılmaya devam ediyor.

Rizespor Fırsat Pazarını Takip Ediyor

Ortaya çıkan isimler, Çaykur Rizespor’un transferde farklı bölgeler için alternatifli bir liste üzerinde çalıştığını gösteriyor. Savunmada Dawa, orta sahada Savanier, kalede Hein ve kanatta Mebude isimleri, kulübün hem tecrübeli hem de gelişime açık oyuncu profillerini değerlendirdiğine işaret ediyor.

Şu an için en güncel ve dikkat çekici kulis Joyskim Dawa dosyası olarak öne çıkıyor. Savanier, Hein ve Mebude başlıklarında ise yeni bir somut gelişme bulunmuyor.

Kulüpten resmi açıklama gelmediği için tüm bu gelişmeler transfer kulisi olarak değerlendiriliyor.

Amerikan Klinik Onkoloji Derneği’nin (ASCO) Chicago’da düzenlenen yıllık kongresinde gündeme getirilen ve tıp dergisi The Lancet’te yayımlanan rapor, önümüzdeki yıllarda kanser yükünün sağlık sistemlerinin kapasitesini aşabileceğini ortaya koydu. (The Guardian)

Her gün 100 bin yeni kanser tanısı gelebilir

Rapora göre dünyada bugün yılda yaklaşık 20 milyon kişiye kanser tanısı konuluyor. Ancak yaşlanan nüfus, yaşam tarzı değişiklikleri ve artan risk faktörleri nedeniyle bu sayının 2050 yılında 35 milyonu aşması bekleniyor. Bu da günde yaklaşık 100 bin yeni kanser vakası anlamına geliyor. (The Guardian)

Araştırmacılar, kanser görülme sıklığının 2025 ile 2050 arasında yüzde 21 oranında artacağını öngörüyor. Aynı dönemde kanser kaynaklı yıllık ölümlerin de 18,5 milyona ulaşabileceği belirtiliyor. (The Guardian)

En büyük açık hemşirelik ve tanı hizmetlerinde

Uzmanların dikkat çektiği en kritik noktalardan biri ise sağlık personeli eksikliği. Tahminlere göre 2050 yılına kadar:

* Yaklaşık 65 milyon hemşire,
* 16 milyon tanı ve görüntüleme personeli,
* Milyonlarca hekim ve destek sağlık çalışanı

ihtiyaç duyulan seviyenin altında kalabilir. (The Guardian)

Bu durumun yalnızca düşük gelirli ülkeleri değil, gelişmiş sağlık sistemlerine sahip ülkeleri de etkileyeceği belirtiliyor. Kanser tedavisinde son yıllarda elde edilen ilerlemelerin, personel yetersizliği nedeniyle istenilen ölçüde hastalara yansımayabileceği ifade ediliyor. (The Guardian)

Kanser hastalarının önemli bölümü hâlâ teşhis edilemiyor

Raporda yer alan veriler, mevcut durumun da endişe verici olduğunu gösteriyor. Dünya genelinde her üç kanser vakasından birinin teşhis edilemediği belirtilirken, Afrika’nın bazı bölgelerinde bu oranın yüzde 60’a kadar çıktığı kaydediliyor. Uzmanlara göre erken teşhisin gecikmesi, hayatta kalma şansını ciddi şekilde düşürüyor. (The Guardian)

Yapay zekâ ve dijital sağlık çözümleri öne çıkıyor

Araştırmayı hazırlayan uzmanlar, yaklaşan krizin önlenebilmesi için ülkelerin bugünden harekete geçmesi gerektiğini vurguluyor. Öneriler arasında:

* Kanser iş gücü planlamasının ulusal sağlık politikalarına dahil edilmesi,
* Sağlık çalışanlarının eğitim ve istihdamına yatırım yapılması,
* Yapay zekâ ve dijital sağlık teknolojilerinin daha etkin kullanılması,
* Uluslararası iş birliklerinin artırılması,
* Uzun vadeli sürdürülebilir finansman modellerinin oluşturulması

yer alıyor. (The Guardian)

Uzmanlardan “şimdi harekete geçin” çağrısı

Araştırmacılar, dünya nüfusunun yaşlanmasının kanser vakalarını kaçınılmaz olarak artıracağını belirterek, sağlık sistemlerinin bugünden güçlendirilmemesi halinde ciddi bir küresel sağlık krizinin yaşanabileceğini ifade ediyor. Rapora göre kanser iş gücüne yapılacak erken yatırımlar, 2030-2050 döneminde milyonlarca ölümün önlenmesine ve küresel ekonomiye trilyonlarca dolarlık katkı sağlanmasına yardımcı olabilir. (The Guardian)

Sadece Kreatinin Yetmeyebilir

Böbrek sağlığının takibinde en bilinen testlerden biri kreatinin ve buna bağlı hesaplanan eGFR değeri. Ancak son yıllarda Cystatin C ve idrar albümin/kreatinin oranı gibi belirteçlerin de erken risk değerlendirmesinde önem kazandığı belirtiliyor.

National Kidney Foundation’a göre Cystatin C düzeyinin yüksek olması, böbreklerin yeterince iyi çalışmadığını gösterebilir. İdrar albümin/kreatinin oranı ise idrarda protein kaçağını göstererek böbrek hasarının erken işaretlerinden biri kabul ediliyor.

Kalp ve Damar Hastalıklarıyla Yakın İlişkili

Kronik böbrek hastalığı yalnızca böbrekleri değil, tüm vücudu etkileyen bir tabloya dönüşebiliyor. CDC, böbreklerin kanı yeterince temizleyememesi halinde vücutta sıvı ve toksik atık birikiminin; yüksek tansiyon, kalp hastalığı, inme ve erken ölüm riskini artırabileceğini bildiriyor.

Uzmanlardan Erken Kontrol Uyarısı

Risk grubunda olan kişilerin, özellikle diyabet, hipertansiyon, obezite, kalp hastalığı veya ailede böbrek hastalığı öyküsü bulunanların düzenli hekim kontrolünde böbrek fonksiyonlarını takip etmesi öneriliyor.

Mesleki çalışmaları ve çevresinde sevilen kişiliğiyle tanınan Asan’ın vefatı, ailesi, yakınları, mesai arkadaşları ve hastaları arasında derin üzüntüye neden oldu.

Emir Asan’ın eşini de yaklaşık 2 yıl önce kalp krizi sonucu kaybettiği belirtildi.

Uzman Doktor Emir Asan’ın cenazesi, ikindi namazına müteakip 3 No’lu Erdoğdu Mahallesi Tahtalı Camii’nde kılınacak cenaze namazının ardından Bostancı Aile Kabristanlığı’nda toprağa verilecek.

Çarpmanın etkisiyle ağır yaralanan Çelik için bölgeye sağlık ve güvenlik ekipleri sevk edildi. Sağlık ekiplerinin yaptığı kontrolde Resul Çelik’in olay yerinde hayatını kaybettiği belirlendi.

İmam olarak görev yaptığı öğrenilen Çelik’in vefatı, ailesi, yakınları ve görev yaptığı çevrede derin üzüntü oluşturdu.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Duyurdu

Acı haber, İkizce İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından yapılan açıklamayla duyuruldu. Açıklamada, Devecik Ortaokulu 7. sınıf öğrencisi Ali Mahir Çoban’ın tedavi gördüğü hastanede sabah saatlerinde vefat ettiği bildirildi.

Genç öğrencinin vefatı üzerine okul camiası ve eğitim çalışanları taziye mesajları paylaşırken, ilçede büyük bir üzüntü yaşandı.

Cenazesi Devecik Mahallesi’nde Defnedilecek

Edinilen bilgilere göre Ali Mahir Çoban’ın cenazesi, 1 Haziran Pazartesi günü öğle namazının ardından İkizce ilçesine bağlı Devecik Mahallesi’nde toprağa verilecek.

Eğitim Camiası Yasta

Henüz ortaokul çağında hayata veda eden Ali Mahir Çoban’ın vefatı, başta okul arkadaşları olmak üzere tüm eğitim camiasını derinden etkiledi. Sosyal medyada da çok sayıda taziye mesajı paylaşılırken, genç öğrenci için dualar edildi.

OECD verilerine göre Türkiye’de erkeklerin yüzde 41,3’ü günlük olarak sigara veya tütün ürünü kullanıyor. Kadınlarda ise bu oran yüzde 15,5 olarak kaydedildi.

Türkiye, bu tabloyla OECD ülkeleri arasında günlük sigara kullanımının en yüksek görüldüğü ülkelerden biri oldu.

Sigara Ölümcül Hastalıklarla Bağlantılı

OECD raporunda tütün kullanımının kanser, kalp-damar hastalıkları ve solunum yolu hastalıkları başta olmak üzere çok sayıda ciddi hastalıkla ilişkili olduğu belirtildi.

Rapora göre tütün kullanımı, 2022 yılında OECD ülkelerinde yaklaşık 1,25 milyon yetişkin ölümünden sorumlu oldu.

Sigara Azalıyor, Elektronik Sigara Artıyor

OECD raporunda son 10 yılda birçok ülkede klasik sigara kullanımının azaldığı, buna karşılık elektronik sigara kullanımının arttığı vurgulandı.

2016-2023 döneminde OECD ülkelerinde düzenli elektronik sigara kullanımı ortalama yüzde 3’ten yüzde 6’ya çıktı. Yeni Zelanda’da bu oran yüzde 14’e, Estonya’da ise yüzde 12’ye ulaştı.

Türkiye’de Elektronik Sigara Satışı Yasak

OECD’ye göre Türkiye, elektronik sigara konusunda daha sınırlayıcı politika izleyen ülkeler arasında yer alıyor. Raporda Türkiye’de elektronik sigara ithalatı ve satışının yasak olduğu belirtildi.

Buna rağmen kaçak ürünler, internet üzerinden satış girişimleri ve sosyal medya tanıtımları gençler açısından yeni bir risk alanı oluşturuyor.

Prof. Dr. Açık: Gençleri Hedef Alan Nikotin Pazarı Büyüyor

Sağlığı Geliştirme ve Sigara ile Mücadele Derneği Başkanı Prof. Dr. Yasemin Açık, OECD verilerinin Türkiye açısından ciddi bir uyarı niteliği taşıdığını belirtti.

Prof. Dr. Açık, klasik sigaranın yanı sıra elektronik sigara, ısıtılmış tütün ürünleri, aromalı nikotin ürünleri ve sosyal medya üzerinden pazarlanan yeni bağımlılık araçlarının gençler için önemli risk oluşturduğunu ifade etti.

Prof. Dr. Yasemin Açık

Açık, “Bu ürünlerin ‘zararsız’ ya da ‘daha masum’ gibi gösterilmesi halk sağlığı açısından son derece tehlikelidir. Türkiye, Dumansız Hava Sahası gibi önemli kazanımlar elde etti ancak bugün yeni nesil nikotin ürünleriyle mücadelede daha güçlü bir döneme ihtiyaç var” değerlendirmesinde bulundu.

“Denetim, Eğitim ve Bırakma Desteği Birlikte Güçlendirilmeli”

Prof. Dr. Yasemin Açık, tütünle mücadelede yalnızca yasaklayıcı tedbirlerin yeterli olmadığını, eğitim, denetim ve sigara bırakma desteklerinin birlikte güçlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Açık, okullarda nikotin bağımlılığına karşı yaşa uygun eğitimlerin artırılması, dijital mecralarda gençleri hedef alan tanıtımların yakından izlenmesi, kaçak elektronik sigara ve nikotin ürünlerine karşı denetimlerin sıklaştırılması gerektiğini belirtti.

Sigara bırakma polikliniklerine erişimin kolaylaştırılması gerektiğini de vurgulayan Açık, “Tütünle mücadele yalnızca bireysel tercih meselesi değildir. Bu mücadele çocuklarımızı, gençlerimizi ve toplum sağlığını koruma mücadelesidir” ifadelerini kullandı.

Türkiye İçin Yeni Mücadele Dönemi

OECD verileri, Türkiye’de tütünle mücadelenin klasik sigara ile sınırlı kalmaması gerektiğini gösteriyor. Yeni nesil nikotin ürünleri, kaçak satış kanalları ve gençlere yönelik dijital tanıtımlar, bağımlılık pazarının yeni yüzü olarak öne çıkıyor.

Uzmanlara göre kapalı alan denetimlerinin artırılması, gençlere yönelik koruyucu eğitimlerin güçlendirilmesi, sigara bırakma hizmetlerinin yaygınlaştırılması ve kaçak nikotin ürünleriyle etkin mücadele yeni dönemin en kritik başlıkları arasında yer alıyor.

Kaynak

OECD, Health at a Glance 2025, “Smoking and vaping” bölümü.

Galatasaray’da Gouiri, Bernardo Silva ve Muriqi Başlıkları

Galatasaray cephesinde son dönemin yeni kulislerinden biri Amine Gouiri oldu. Fransız kaynaklı haberlerde sarı-kırmızılıların Olympique Marseille forması giyen hücum oyuncusu için nabız yokladığı öne sürüldü. Dosya henüz erken aşamada görülse de oyuncunun adı Galatasaray’ın hücum planlamasında yeniden gündeme geldi.

Sarı-kırmızılılarda büyük yankı uyandıran bir diğer başlık ise Bernardo Silva. Portekizli yıldız için yüksek maaş içeren bir teklif hazırlandığı yönündeki kulisler sürüyor. Transferin ekonomik şartları oldukça zor görünse de Galatasaray’ın yıldız oyuncu arayışında büyük hedeflere yöneldiği ifade ediliyor.

İspanya’dan gelen haberlerde ise Vedat Muriqi yarışında Galatasaray’ın avantajlı konumda olduğu belirtiliyor. Mallorca forması giyen Kosovalı golcünün Süper Lig tecrübesi, Türkiye’ye yabancı olmaması ve Şampiyonlar Ligi faktörü bu dosyada sarı-kırmızılıların elini güçlendiren unsurlar arasında gösteriliyor.

Fenerbahçe’de Kolo Muani ve Igor Thiago Gündemi

Fenerbahçe tarafında başkanlık seçimiyle bağlantılı transfer kulisleri dikkat çekiyor. Son yabancı kaynaklı akışta Randal Kolo Muani ismi yeniden öne çıktı. Fransız yıldızın, sarı-lacivertlilerde aday ekiplerin forvet hedefleri arasında yer aldığı konuşuluyor.

Fenerbahçe’nin santrfor listesinde adı geçen bir diğer oyuncu ise Igor Thiago. Brezilyalı golcünün hücum hattı için değerlendirilen isimler arasında bulunduğu ve bazı kaynaklarda listenin üst sıralarında gösterildiği ifade ediliyor.

Öte yandan İsmail Yüksek için İtalya’dan Como ilgisi hâlâ canlı görünüyor. Milli orta sahanın yaz döneminde ciddi teklif alması halinde Fenerbahçe açısından satış dosyasına dönüşebileceği değerlendiriliyor.

Beşiktaş’ta Danilho Doekhi Yeni Listeye Girdi

Beşiktaş’ta savunma hattı için yeni bir kulis öne çıktı. İngiliz kaynaklı haberlere göre siyah-beyazlılar, Danilho Doekhi için şartları sordu ve oyuncuyu kısa listeye aldı. Savunmada fizik gücü yüksek, Avrupa tecrübesi bulunan bir isim arayan Beşiktaş’ın bu dosyayı takip ettiği belirtiliyor.

Siyah-beyazlılarda daha önce gündeme gelen David Alaba ve Kepa Arrizabalaga başlıkları da yabancı medyada dolaşmaya devam ediyor. Ancak iki oyuncu için de yüksek maaş beklentileri ve Avrupa’daki alternatifler süreci zorlaştırıyor.

Trabzonspor’da Sidny Cabral İçin Geri Sayım

Trabzonspor cephesinde en güçlü transfer kulisi Sidny Cabral. Portekiz bağlantılı haberlerde bordo-mavililerin oyuncu için anlaşmaya oldukça yakın olduğu ve transferin sonuçlanabileceği belirtiliyor. Bu dosya, son kulis akışında “ileri aşama” olarak değerlendirilen en dikkat çekici başlıklardan biri.

Bordo-mavililerde ayrıca Ahmetcan Kaplan ismi de yeniden gündeme geldi. Ajax forması giyen eski Trabzonsporlu savunmacı için görüşme ihtimali yabancı transfer ağlarına yansırken, kulübün savunma hattını güçlendirmek adına yerli alternatifleri de takip ettiği ifade ediliyor.

Başakşehir’de Kałuziński İçin Satış Planı

Başakşehir cephesinde gündeme gelen başlık daha çok çıkış transferi niteliğinde. Yabancı kaynaklı raporlara göre İstanbul ekibi, Jakub Kałuziński için yaz döneminde satış planı yapıyor. Polonyalı orta saha oyuncusunun piyasasının oluşması halinde Başakşehir’in gelecek teklifleri değerlendirebileceği belirtiliyor.

Samsunspor’da Tobiasz Hareketliliği

Samsunspor’da kaleci hattı için Kacper Tobiasz dosyasında hareketlilik sürüyor. Polonyalı kalecinin geleceğinin belirsiz olması, kırmızı-beyazlıların adının yeniden bu transfer kulisinde geçmesine neden oldu. Samsunspor’un kaleci planlamasında oyuncuyu takipte tuttuğu aktarılıyor.

Göztepe’de Mateusz Lis’e Polonya’dan İlgi

Göztepe cephesinde ise Mateusz Lis için Polonya’dan gelen ilgi dikkat çekiyor. Kalecinin yaz döneminde transfer piyasasında hareketlenmesi halinde İzmir temsilcisinin kaleci planlamasında yeni kararlar alabileceği değerlendiriliyor.

Diğer Kulüplerde Sessizlik Hakim

Eyüpspor, Gaziantep FK, Kasımpaşa, Konyaspor, Çaykur Rizespor, Sivasspor, Alanyaspor, Antalyaspor, Fatih Karagümrük, Bodrum FK, Çorum FK, Adana Demirspor, Bandırmaspor, Amed Sportif Faaliyetler, Boluspor, Pendikspor ve İstanbulspor için son taramada yabancı basında önceki haberlerden ayrışan, güçlü ve yeni bir transfer gelişmesi tespit edilmedi.

En Sıcak Transfer Kulisleri

Son yabancı basın akışına göre Süper Lig’de en dikkat çekici başlıklar şöyle:

Trabzonspor - Sidny Cabral: İleri aşama kulisi
Galatasaray - Amine Gouiri: Yeni hücum bağlantısı
Fenerbahçe - Randal Kolo Muani: Üst düzey forvet hedefi
Beşiktaş - Danilho Doekhi: Yeni savunma dosyası
Başakşehir - Jakub Kałuziński: Olası satış hazırlığı
Samsunspor - Kacper Tobiasz: Kaleci hattında takip edilen dosya

Transfer dönemine yaklaşıldıkça yabancı basındaki hareketliliğin artması bekleniyor. Şimdilik en güçlü sinyal Trabzonspor’un Sidny Cabral dosyasından gelirken, İstanbul devlerinde yıldız oyuncu trafiği transfer gündemini canlı tutuyor.

Türk Kolon ve Rektum Cerrahisi Derneği tarafından yapılan açıklamada, Prof. Dr. Habr-Gama’nın bilime, eğitime ve hasta bakımına adanmış yaşamı boyunca sayısız cerrah ve araştırmacıya ilham verdiği belirtildi.

Özellikle rektum kanserinde cerrahi dışı izlem yaklaşımı olarak bilinen “watch and wait” yönteminin gelişimine yaptığı öncü katkılarla tanınan Habr-Gama’nın, kolorektal cerrahi tarihinde kalıcı bir iz bıraktığı vurgulandı.

Dernek açıklamasında, “Anısı ve bilime katkıları daima yaşayacaktır” ifadelerine yer verilerek ailesine, öğrencilerine, çalışma arkadaşlarına ve dünya kolorektal cerrahi camiasına başsağlığı dilendi.

Edinilen bilgilere göre, yolun karşısına geçmeye çalışan genç kıza cadde üzerinde ilerleyen bir otomobil çarptı. Çarpmanın etkisiyle genç kız metrelerce savrularak yere düştü.

Kazayı gören çevredeki vatandaşlar hızla olay yerine koşarak yaralıya ilk müdahaleyi yaptı. Durumun 112 Acil Sağlık ekiplerine bildirilmesi üzerine bölgeye kısa sürede ambulans sevk edildi.

Olay yerine ulaşan sağlık ekipleri, ağır yaralanan genç kıza ilk müdahaleyi olay yerinde gerçekleştirdi. Ardından ambulansla hastaneye kaldırılan genç kızın tedavi altına alındığı öğrenildi.

Hastaneden edinilen bilgilere göre genç kızın sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu ve yoğun bakım ünitesinde entübe edilerek tedavisinin sürdüğü bildirildi.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Son yıllarda hem tarama programlarının yaygınlaşması hem de ailelerin bilinçlenmesiyle SMA hastalığı daha fazla konuşuluyor. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi, Çocuk Nörolojisi Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, özellikle erken belirti ve tanının hayati önem taşıdığını vurguluyor:
“Bugün artık SMA hastalığında erken tanı, hastalığın seyrini değiştirebiliyor. Ancak belirtiler gözden kaçarsa tablo ağırlaşabiliyor.”

SMA Hastalığı nedir?

SMA hastalığı (Spinal Müsküler Atrofi), omurilikteki hareket sinir hücrelerini etkileyen genetik bir kas hastalığıdır.

Bu hastalıkta, kasları çalıştıran motor nöronlar hasar görür. Sonuç olarak:

• Kaslarda güçsüzlük

• Hareket kısıtlılığı

• Zamanla kas erimesi

• İleri vakalarda solunum problemleri

görülebilir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’a göre, SMA hastalığı doğuştan gelen genetik bir bozukluktur ve SMN1 genindeki eksiklik nedeniyle ortaya çıkar. “Kasın kendisi sağlamdır, sorun kası çalıştıran sinirdedir” diyerek hastalığın mekanizmasını sade bir dille anlatıyor.

SMA hastalığı tiplerine göre farklı şiddette seyreder. Bazı bebeklerde ilk aylarda ağır tablo görülürken, bazı çocuklarda belirtiler daha geç ortaya çıkabilir.

En sinsi belirtiler

SMA hastalığı çoğu zaman sessiz başlar. Aileler ilk etapta fark etmeyebilir.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler:

• Baş kontrolünde gecikme

• Emme ve yutma güçlüğü

• Yaşıtlarına göre daha az hareket

• Kol ve bacaklarda gevşeklik

• Sık solunum yolu enfeksiyonu

• Oturamama ya da yürüyememe

Prof. Dr. Kafadar, “Bebek çok sakin diye sevinen aileler oluyor. Oysa aşırı hareketsizlik bazen SMA hastalığı belirtisi olabilir” uyarısında bulunuyor.

Özellikle bacaklarda güçsüzlük ön plandadır. Bazı vakalarda dilde titreme bile görülebilir. Bu belirtiler erken dönemde yakalanırsa, tedavi seçenekleri daha etkili olabilir.

Kimler risk altında?

SMA hastalığı kalıtsal bir hastalıktır.

Risk grupları şunlardır:

• Anne ve babanın taşıyıcı olduğu bebekler

• Akraba evliliği bulunan aileler

• Ailesinde SMA öyküsü olanlar

Türkiye’de taşıyıcılık oranının yaklaşık 1/40–1/50 civarında olduğu belirtilmektedir. Bu da toplumda azımsanmayacak bir genetik risk bulunduğunu gösterir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “Anne ve baba sağlıklı olabilir. Taşıyıcı olduklarını bilmeyebilirler. Bu nedenle evlilik öncesi ve gebelik öncesi taramalar çok önemlidir” diyor.

Neden artıyor?

Son yıllarda “SMA hastalığı artıyor mu?” sorusu sıkça soruluyor.

Uzmanlara göre artışın birkaç nedeni var:

• Yenidoğan tarama programlarının yaygınlaşması

• Genetik testlere erişimin artması

• Toplumsal farkındalığın yükselmesi

• Akraba evliliklerinin devam etmesi

Prof. Dr. Kafadar, “Eskiden tanı alamayan vakalar vardı. Bugün erken tarama sayesinde SMA hastalığını daha erken yakalayabiliyoruz” diyerek görünürdeki artışın tanı kapasitesiyle ilişkili olduğunu vurguluyor.

Ayrıca son yıllarda geliştirilen gen tedavileri ve yeni ilaç seçenekleri de hastalığın daha fazla gündeme gelmesine yol açtı.

Ne zaman doktora gidilmeli?

Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden bir çocuk nörolojisi uzmanına başvurulmalı:

• Bebek başını 3–4 ayda tutamıyorsa

• 6–7 ayda desteksiz oturamıyorsa

• 1 yaşında yürümeye başlamamışsa

• Kol ve bacaklarda belirgin güçsüzlük varsa

• Emme ve beslenme problemi sürüyorsa

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “SMA hastalığında erken tanı hayat kurtarır. Gecikme kas kaybını artırabilir” diyerek aileleri uyarıyor.

Bugün SMA hastalığı tedavisi için kullanılan ilaçlar, hastalığın ilerlemesini yavaşlatabiliyor. Bazı vakalarda gen tedavisi uygulanabiliyor. Ancak tedavinin başarısı büyük ölçüde erken teşhise bağlı.

Nasıl korunulur?

SMA hastalığı tamamen önlenebilir bir hastalık değildir. Ancak risk azaltılabilir.

Korunma yolları:

• Evlilik öncesi taşıyıcılık testi

• Gebelik öncesi genetik danışmanlık

• Aile öyküsü varsa ileri genetik testler

• Yenidoğan tarama programlarına katılım

Prof. Dr. Kafadar, “Toplumsal bilinç en güçlü silahtır. Taşıyıcı olduğunuzu bilmek kader değildir, önlem alma fırsatıdır” diyor.

Türkiye’de yenidoğan tarama programlarının genişlemesi sayesinde SMA hastalığı artık daha erken evrede tespit edilebiliyor. Bu da çocukların yaşam kalitesini artırma açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Uzman Uyarısı: Erken Tanı Hayat Değiştiriyor

SMA hastalığı kader değil, geç kalınmış tanı kader olabilir.

Kas kaybı başladıktan sonra geri dönüş sınırlıdır. Bu nedenle belirti, risk, genetik öykü ve erken tarama hayati önemdedir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar son olarak şu mesajı veriyor:
“Her hareketsizlik masum değildir. Aileler gelişim basamaklarını yakından takip etmeli. Şüphe varsa zaman kaybetmeden uzmana başvurulmalı.”

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Çocuk Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada epilepsinin toplumda hâlâ yanlış bilinen yönleri olduğunu vurguladı.

Epilepsi (Sara) Nedir?

Epilepsi, beyindeki sinir hücrelerinin ani ve kontrolsüz elektriksel boşalımları sonucu ortaya çıkan, tekrarlayan nöbetlerle karakterize bir hastalıktır. Halk arasında “sara” olarak bilinir.

Prof. Dr. Kafadar’a göre:

“Epilepsi tek bir hastalık değil, birçok farklı nedeni ve türü olan bir beyin hastalıkları grubudur. Her nöbet epilepsi değildir; tanı için nöbetlerin tekrarlayıcı olması gerekir.”

Nöbet Nasıl Ortaya Çıkar?

Beynimiz milyarlarca sinir hücresinin uyumlu çalışmasıyla görev yapar. Ancak bazı durumlarda bu hücreler bir anda aşırı ve düzensiz elektrik sinyali üretir. Sonuç?

• Ani bilinç kaybı

• Kasılmalar

• Sabit bir noktaya dalıp kalma

• Ağızda köpürme

• Kısa süreli hafıza kaybı

• Garip kokular ya da tatlar hissetme

Bazı nöbetler dramatiktir, bazıları ise sadece birkaç saniyelik “donma” şeklinde geçer. Bu nedenle birçok epilepsi vakası uzun süre fark edilmeden devam edebilir.

Çocuklarda Epilepsi Daha mı Farklı?

Prof. Dr. Kafadar, özellikle çocukluk çağında epilepsinin farklı belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirtiyor:

“Çocuklarda dalıp gitme, ders sırasında kısa süreli kopmalar, ani sıçramalar ya da sebepsiz düşmeler epilepsi belirtisi olabilir. Ailelerin bu belirtileri hafife almaması gerekir.”

Çocukluk çağı epilepsilerinin bir kısmı yaşla birlikte düzelebilirken, bazı türleri uzun süreli takip gerektirir.

Epilepsinin Nedenleri Neler?

Epilepsi her zaman tek bir nedene bağlı değildir. Olası sebepler arasında:

• Doğum sırasında beyin hasarı

• Genetik yatkınlık

• Beyin enfeksiyonları

• Kafa travmaları

• Beyin tümörleri

• Nedeni bilinmeyen (idiopatik) durumlar

Vakaların önemli bir kısmında ise net bir sebep saptanamayabilir.

Tanı Nasıl Konur?

Epilepsi tanısında en önemli testlerden biri EEG (Elektroensefalografi)’dir. EEG, beynin elektriksel aktivitesini kaydeder.

Bunun yanında:

• Beyin MR görüntülemesi

• Ayrıntılı nörolojik muayene

• Nöbet öyküsünün detaylı değerlendirilmesi

Tanı sürecinde büyük önem taşır.

Tedavisi Var mı?

Evet. Epilepsi hastalarının büyük bir kısmı düzenli ilaç tedavisiyle nöbetsiz bir yaşam sürebilir.

Prof. Dr. Kafadar’ın altını çizdiği en önemli nokta şu:

“Epilepsi tedavi edilebilir bir hastalıktır. İlaçlar düzenli kullanıldığında hastaların yaklaşık yüzde 70’inde nöbetler tamamen kontrol altına alınabilir.”

Dirençli vakalarda ise:

• Ketojenik diyet

• Vagus sinir stimülasyonu

• Cerrahi tedavi

gibi seçenekler gündeme gelebilir.

Nöbet Anında Ne Yapılmalı?

Toplumda en sık yapılan yanlış, nöbet geçiren kişinin ağzına bir şey koymaya çalışmaktır. Bu son derece tehlikelidir.

Doğru yaklaşım:

✔️ Kişiyi yan yatırmak
✔️ Başını sert bir zeminden korumak
✔️ Süreyi takip etmek
✔️ Nöbet 5 dakikayı aşarsa acil yardım çağırmak

Toplumsal Yanlış Algılar

Epilepsi bulaşıcı değildir.
Ruhsal bir hastalık değildir.
Akıl hastalığı değildir.

Bu hastalık, beynin elektriksel düzeniyle ilgilidir. Doğru tedavi ve takip ile bireyler eğitimlerine, iş hayatlarına ve sosyal yaşamlarına devam edebilir.

Son Söz

Epilepsi korkulacak değil, bilinmesi gereken bir hastalıktır. Bilgi, ön yargının panzehiridir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’ın da ifade ettiği gibi, erken tanı ve düzenli takip hayat kalitesini belirleyen en kritik faktördür.

Beynin elektriği bazen kontrolden çıkabilir. Önemli olan, o dalgayı doğru yönetmektir. ⚡
Epilepsi (Sara Hastalığı) Nedir? Epilepsi Çeşitleri Nelerdir? Epilepsi Neden Olur? Epilepsi Belirtileri Nelerdir? Epilepsi Nasıl Teşhis Edilir? Epilepsi Tedavisi Nasıl Yapılır? Epilepsi Risk Faktörleri Nelerdir? Epilepsi öldürür mü? Epilepsi nasıl anlaşılır? Epilepsi geçer mi? Stres epilepsiyi etkiler mi? Epilepsi nöbeti uyurken olur mu? Epilepsi nöbeti geçirdikten sonra kişi neler hisseder? Anksiyete epilepsiye neden olur mu?

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Asuman İnan, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada özellikle yaz aylarında artan vakalara dikkat çekti.

Prof. Dr. İnan, “Salmonella en sık gıdalar yoluyla bulaşır. Çiğ veya iyi pişmemiş tavuk, yumurta, pastörize edilmemiş süt ürünleri ve iyi yıkanmamış sebzeler risk taşır” dedi.

🧫 Salmonella Nedir?

Salmonella, bağırsak sistemini etkileyen bir bakteri grubudur. Halk arasında çoğu zaman “gıda zehirlenmesi” olarak bilinen tabloya neden olur. Ancak her gıda zehirlenmesi Salmonella değildir.

Uzmanlara göre bakteri, uygun sıcaklıkta hızla çoğalır ve özellikle hijyen kurallarına uyulmayan mutfaklarda kolayca yayılır.

⚠️ Salmonella Belirtileri Nelerdir?

Prof. Dr. İnan’ın verdiği bilgilere göre belirtiler genellikle bakterinin alınmasından 6–72 saat sonra ortaya çıkıyor:

• Yüksek ateş

• Sulu veya kanlı ishal

• Karın ağrısı ve kramp

• Bulantı ve kusma

• Halsizlik

Çoğu vaka 4–7 gün içinde düzeliyor. Ancak bağışıklık sistemi zayıf kişilerde enfeksiyon kana karışabiliyor ve ciddi sonuçlar doğurabiliyor.

🚨 Kimler Risk Altında?

Uzman isim özellikle şu grupları uyardı:

• Bebekler

• 65 yaş üstü bireyler

• Hamileler

• Kronik hastalığı olanlar

• Bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler

Bu kişilerde tablo daha ağır seyredebilir ve hastane tedavisi gerekebilir.

🛡 Nasıl Korunmalı?

Prof. Dr. İnan’a göre korunmanın temel anahtarı mutfak hijyeni:

• Çiğ et ve sebzeler ayrı kesme tahtasında hazırlanmalı

• Tavuk ve et iyice pişirilmeli

• Eller en az 20 saniye sabunla yıkanmalı

• Soğuk zincir korunmalı

“Salmonella gözle görülmez, tadı değişmez. Bu nedenle en güçlü silahımız temizliktir” uyarısında bulundu.

📌 Uzmandan Net Mesaj

Salmonella hafife alınacak bir enfeksiyon değil. Basit görünen bir ishal tablosu bazı gruplarda hayati risk oluşturabiliyor. Uzmanlar özellikle yaz aylarında açıkta satılan ve iyi muhafaza edilmeyen gıdalara karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.

Uzmanların ortak mesajı

“Mucize aramayın.
Bilimsel önlemlerle ve sağlıklı yaşamla riskleri azaltın.”

Kanser riskini tamamen sıfırlamak mümkün olmasa da, bu 12 başlıkla risk belirgin biçimde azaltılabiliyor.

Uzmanlara göre kanserden korunma bir günde değil, bir yaşam tarzıyla mümkün. İşte bilimsel kanıtlarla desteklenen 12 altın kural: