Alzheimer hastalığında son yılların en dikkat çekici gelişmelerinden biri olarak gösterilen donanemab tedavisi yeniden gündemde. ABD basınında yer alan haberlere göre, Alzheimer tanısı alan bir hastada tedavi sonrasında konuşma yeteneğinde, hafıza performansında ve günlük yaşam becerilerinde dikkat çekici düzelmeler görüldü.

Uzmanlar, hastanın kaybetmeye başladığı bazı bilişsel fonksiyonları yeniden kullanabildiğini belirtirken, bu gelişmenin Alzheimer tedavisinde yeni umutları beraberinde getirdiği ifade edildi. Ancak bilim insanları elde edilen sonucun tek bir hasta üzerinden değerlendirildiğini ve tüm Alzheimer hastalarına genellenemeyeceğini belirtiyor.

Donanemab Nedir?

Donanemab, beyinde Alzheimer hastalığıyla ilişkili olduğu düşünülen beta-amiloid plaklarını hedef alan bir monoklonal antikor tedavisi olarak geliştirildi. İlaç, bağışıklık sistemini kullanarak bu plakların temizlenmesini amaçlıyor.

ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), ilacı 2024 yılında erken evre Alzheimer hastalığının tedavisi için onayladı. Tedavi özellikle hafif bilişsel bozukluk veya erken dönem Alzheimer tanısı alan kişilerde uygulanıyor.

Klinik Çalışmalar Ne Gösterdi?

Donanemab üzerine yürütülen büyük ölçekli çalışmalarda ilacın hastalığın ilerleme hızını yavaşlatabildiği bildirildi.

Faz 3 TRAILBLAZER-ALZ 2 çalışmasında donanemab kullanan hastalarda bilişsel gerilemenin plasebo grubuna göre yaklaşık yüzde 35 oranında daha yavaş gerçekleştiği açıklandı. Araştırmacılar ayrıca bazı hastaların günlük yaşam aktivitelerini daha uzun süre bağımsız sürdürebildiğini belirtti.

Hafızayı Geri Getiriyor Mu?

Uzmanlar bu noktada önemli bir uyarıda bulunuyor. Alzheimer dernekleri ve bilimsel kuruluşlara göre donanemab hastalığın ilerlemesini yavaşlatabiliyor ancak mevcut kanıtlar ilacın kaybedilen hafıza ve bilişsel işlevleri tamamen geri getirdiğini göstermiyor. Bu nedenle son günlerde gündeme gelen vaka, bilim dünyasında dikkat çekici bir gelişme olarak değerlendirilse de “kesin iyileşme” olarak yorumlanmıyor.

Yan Etkiler Yakından İzleniyor

Donanemab tedavisinin en önemli riskleri arasında beyinde ödem ve kanama ile ilişkili görüntüleme anormallikleri (ARIA) bulunuyor. Bu nedenle tedavi sürecinde düzenli manyetik rezonans görüntüleme (MR) kontrolleri yapılıyor. Uzmanlar, ilacın faydalarının yanı sıra olası risklerinin de dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor.

Alzheimer Tedavisinde Yeni Dönem

Son yıllarda donanemab ve benzeri amiloid hedefli ilaçlar, Alzheimer tedavisinde hastalığın biyolojik nedenlerine yönelik ilk başarılı yaklaşımlar arasında gösteriliyor. Uzmanlar bu ilaçların bir “mucize tedavi” olmadığını ancak hastalığın ilerleyişini yavaşlatarak hastalara daha uzun süre bağımsız yaşam fırsatı sunabileceğini ifade ediyor.

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Gaziler Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Eğitim ve Araştırma Hastanesi, görüntüleme altyapısını güçlendiren önemli bir yatırımı daha hastaların hizmetine sundu. Hastanede kurulan 1.2 Tesla Açık Manyetik Rezonans Görüntüleme Ünitesi, 12 Ocak 2026 tarihi itibarıyla hasta kabulüne başladı.

Açık MR sistemi, klasik kapalı MR cihazlarına kıyasla hasta konforunu artıran yapısıyla dikkat çekiyor. Özellikle klostrofobi yaşayan hastalar, çocuklar, yaşlı bireyler, hareket kısıtlılığı bulunan hastalar ve 300 kilograma kadar olan yüksek kilolu hastalar için daha rahat bir görüntüleme süreci sağlanıyor.

Yeni nesil cihaz, 1.2 Tesla manyetik alan gücü ile açık MR sistemleri içinde yüksek görüntüleme kapasitesi sunarken, yapay zeka destekli görüntü işleme teknolojisi sayesinde daha net, ayrıntılı ve tanısal değeri yüksek görüntüler elde edilmesine imkân tanıyor. Bu özellik, hem çekim kalitesini artırıyor hem de raporlama süreçlerine katkı sağlıyor.

Ünitede kas-iskelet sistemi başta olmak üzere omurga, eklem, yumuşak doku ve ihtiyaç duyulan diğer anatomik bölgelerde MR çekimleri yapılabiliyor. Açık tasarım sayesinde hastaların çekim sırasında yaşadığı kaygı azalırken, pozisyonlama kolaylığı da klinik süreçleri destekliyor.

SBÜ Ankara Gaziler FTR Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimi Prof. Dr. Engin Koyuncu, ünitenin hasta konforu ve erişilebilir sağlık hizmeti açısından önemli bir adım olduğunu belirterek, ihtiyaç duyan hastalara hizmet vermekten memnuniyet duyacaklarını ifade etti.

Hastanede mevcut planlamaya göre, MR çekim randevuları en geç ertesi güne verilebilmekte, çekimlerin raporlanması ise 3 gün içinde tamamlanabilmektedir.

Ankara dışından başvuru yapmak isteyen hastalar, 0 (312) 291 2161 numaralı telefondan bilgi alabilmektedir.

Darülaceze Başkanı E. Esra Ceceli İslam ile Yüksekokul Müdürü Şemsi Nur Karabela’nın katılımlarıyla başlayan programda, kampüs bahçesinde sebze fideleri ve rengârenk çiçekler toprakla buluşturuldu.

Darülaceze Başkanı E. Esra Ceceli İslam, etkinliğin kuşaklar arası dayanışmayı güçlendiren özel bir buluşma olduğunu belirterek, “Darülaceze, yalnızca bir yaşam alanı değil; tecrübenin, vefanın ve insan sevgisinin yaşatıldığı büyük bir aile ortamıdır. Bugün gençlerimizle büyüklerimizin aynı bahçede, aynı amaç etrafında buluşması bizler için çok kıymetli. Sıfır atık bilinciyle toprağa emanet edilen her fide, geleceğe bırakılan anlamlı bir izdir” dedi.

Arnavutköy Darülaceze Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Müdürü Doç. Dr. Şemsi Nur Karabela ise öğrencilerin yalnızca mesleki bilgiyle değil, sosyal sorumluluk ve çevre bilinciyle de yetişmelerini önemsediklerini ifade ederek, “Öğrencilerimizin Darülaceze sakinleriyle aynı sofrada, aynı bahçede ve aynı heyecanda buluşması, eğitim anlayışımızın sahadaki en güzel karşılıklarından biridir. Sıfır atık temasıyla düzenlenen bu etkinlik, hem doğaya duyarlılığımızı hem de kuşaklar arasında kurulan gönül köprüsünü güçlendirdi” ifadelerini kullandı.

Fide ve çiçek dikiminin ardından etkinlik, oyunlar, etnospor aktiviteleri, müzik dinletileri, ikramlar ve piknik programıyla devam etti. Darülaceze Başkanlığı personelinin desteği ve Arnavutköy Belediyesi Spor Müdürlüğü’nün katkılarıyla zenginleşen programda öğrenciler ve Darülaceze sakinleri keyifli anlar yaşadı.

Doğaya duyarlılık, sosyal sorumluluk ve kuşaklar arası etkileşim mesajlarının öne çıktığı etkinlik, yüzlerde tebessüm bırakan anların ardından benzer buluşmaların devam etmesi temennisiyle sona erdi.

Satışlar 15 Haziran’da Başlayacak

Açıklamaya göre TOKİ 20 bin konut kampanyasında satış süreci 15 Haziran 2026’da başlayacak ve 17 Temmuz 2026’ya kadar devam edecek. Başvuruların Türkiye Halk Bankası A.Ş. ve T.C. Ziraat Bankası A.Ş. aracılığıyla yapılacağı belirtildi.

Kampanyanın “açık satış” yöntemiyle yürütülecek olması nedeniyle konutların kura yerine doğrudan satış esasına göre alıcılarla buluşturulacağı ifade edildi.

Konutlar 2+1 ve 3+1 Tipinde Olacak

Bakan Kurum’un açıklamasına göre kampanya kapsamında orta gelirli vatandaşların erişimine yönelik 2+1 ve 3+1 konutlar satışa sunulacak. Konutların büyük bölümünün tamamlandığı veya tamamlanma aşamasına geldiği bildirildi.

En fazla konutun satışa çıkarılacağı iller arasında Bursa, Ankara, Hatay, Kahramanmaraş ve Malatya öne çıktı. Konut sayısı ve fiyatların il, proje ve daire büyüklüğüne göre değişeceği belirtildi.

Fiyat ve Ödeme Seçenekleri Açıklandı

Kampanya kapsamında fiyatların 2,1 milyon liradan, taksitlerin ise 18 bin liradan başlayacağı açıklandı. Peşin ödeme seçeneğinde yüzde 25 indirim uygulanacağı bildirildi.

Ayrıca yüzde 50 peşinatla 72 ay vade ve yüzde 8 indirim seçeneği sunulacak. Bir diğer ödeme modelinde ise yüzde 50 peşinatın yarısı sözleşme sırasında, diğer yarısı 12 ay sonra ödenecek; kalan tutar için 60 ay vade uygulanacak.

Başvuru Şartlarında Gelir ve İkamet Koşulu Yok

Açık satış kampanyasında gelir ve ikamet şartı aranmayacağı açıklandı. Başvuru için Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak, 18 yaşını doldurmuş olmak ve kişinin kendisi ile eşi üzerine kayıtlı konut bulunmaması şartları öne çıktı.

Kampanyaya ilişkin satış fiyatları, proje listeleri ve ayrıntılı koşulların TOKİ’nin resmi internet sitesi, ilgili banka şubeleri ve 444 86 54 numaralı çağrı hattı üzerinden takip edilebileceği bildirildi.

Son Durum

TOKİ’nin 64 ilde yaklaşık 20 bin konutu kapsayan açık satış kampanyası, başvuru tarihi, ödeme seçenekleri ve kurasız satış modeli nedeniyle gündeme geldi. Sürecin 15 Haziran’da başlaması beklenirken, il bazlı proje listeleri ve satış koşullarının TOKİ duyuruları ile banka kanalları üzerinden netleşmesi bekleniyor.

Anayasa Mahkemesi, kamuoyunda “süresiz nafaka” olarak bilinen yoksulluk nafakasına ilişkin düzenlemeyi oy çokluğuyla iptal etti. Karar, Antalya 12. Aile Mahkemesi’nin Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde yer alan “süresiz olarak” ibaresinin iptali istemiyle yaptığı başvuru üzerine alındı.

AYM neye karar verdi?

Yüksek Mahkeme, Türk Medeni Kanunu’nun yoksulluk nafakasını düzenleyen 175. maddesindeki “süresiz olarak” ibaresine ilişkin başvuruyu görüştü.

Alınan karara göre düzenleme oy çokluğuyla iptal edildi. Ancak karar hemen yürürlüğe girmeyecek. İptal hükmünün, gerekçeli kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından 9 ay sonra uygulanması öngörülüyor.

Süresiz nafaka hemen kalktı mı?

Kararın ardından en çok merak edilen başlıklardan biri “süresiz nafaka hemen kalktı mı?” sorusu oldu.

Mevcut bilgiye göre kararın yürürlüğe girmesi için gerekçeli kararın yazılması ve Resmî Gazete’de yayımlanması gerekiyor. Ayrıca AYM, iptal hükmünün 9 ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdiği için bu süreçte mevcut uygulamanın nasıl şekilleneceği hukuk çevrelerinde değerlendirilecek.

Bu nedenle “bugün itibarıyla tüm nafaka kararları kendiliğinden sona erdi” şeklindeki yorumlar kesin bilgi olarak sunulmamalı.

Düzenleme neden gündeme geldi?

Başvuru, Antalya 12. Aile Mahkemesi’nin baktığı bir davada Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesindeki “süresiz olarak” ifadesinin Anayasa’ya aykırı olduğu kanaatine varması üzerine yapıldı.

Söz konusu madde, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek tarafın, kusuru daha ağır olmamak şartıyla diğer taraftan mali gücü oranında nafaka isteyebilmesini düzenliyordu.

Gerekçeli karar bekleniyor

AYM’nin iptal kararının gerekçesi henüz yayımlanmadı. Bu nedenle kararın hangi anayasal ilkeler çerçevesinde verildiği, mevcut nafaka dosyalarına etkisi ve yeni davalarda nasıl uygulanacağı gerekçeli kararın açıklanmasıyla netleşecek.

Konuya ilişkin yeni yasal düzenleme yapılıp yapılmayacağı da önümüzdeki dönemin takip edilen başlıkları arasında olacak.

Meclis düzenleme yapacak mı?

İptal hükmünün 9 ay sonra yürürlüğe girecek olması, yasama organına yeni bir düzenleme yapması için süre tanındığı şeklinde değerlendiriliyor.

Ancak şu aşamada süresiz nafaka yerine hangi modelin getirileceğine ilişkin kesinleşmiş bir kanun düzenlemesi bulunmuyor. Evlilik süresi, tarafların ekonomik durumu, çocukların durumu ve kusur oranı gibi başlıkların yeni düzenleme tartışmalarında öne çıkabileceği belirtiliyor.

Son durum

Süresiz nafakaya iptal kararı, 4 Haziran 2026 itibarıyla hukuk ve kamuoyu gündeminin öne çıkan başlıklarından biri oldu. Kararın gerekçesi henüz açıklanmadı. İptal hükmü, gerekçeli kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından 9 ay sonra yürürlüğe girecek.

Bu süreçte mevcut nafaka kararlarının durumu, devam eden davalara etkisi ve yeni yasal düzenleme ihtimali yakından takip edilecek.

İhbar üzerine olay yerine sağlık, polis ve olay yeri inceleme ekipleri sevk edildi. Sağlık ekiplerinin yaptığı kontrollerde genç öğrencinin hayatını kaybettiği belirlendi.

Polis ekipleri olayın meydana geldiği bölgede güvenlik önlemleri alırken, Cumhuriyet Savcılığı koordinesinde inceleme başlatıldı. Öğrencinin cenazesinin otopsi işlemleri için morga kaldırıldığı öğrenildi.

Yetkililer, olayın kesin nedeninin yapılacak adli inceleme ve otopsi sonucunda netlik kazanacağını belirtirken, olayla ilgili çok yönlü soruşturmanın sürdüğü bildirildi.

Üniversite Camiasında Üzüntü

Genç yaşta hayatını kaybeden öğrencinin vefatı, yurt sakinleri ve üniversite çevresinde büyük üzüntüye neden oldu. Olayın oluş şekline ilişkin resmi makamların incelemelerinin devam ettiği öğrenildi.

Uygun Böbrek Bulmaları Neredeyse İmkânsızdı

Araştırmaya dahil edilen iki hasta, bağışıklık sistemlerinde donör böbreklere saldırabilecek düzeyde yüksek antikorlara sahipti. Bu durum, tıpta “yüksek derecede duyarlı” hasta grubu olarak tanımlanıyor.

Bu hastalarda vücut, nakledilecek böbreği yabancı doku olarak algılayıp hızla reddedebiliyor. Bu nedenle uygun donör bulmak yıllar sürebiliyor, bazı hastalar içinse nakil şansı neredeyse tamamen ortadan kalkabiliyor.

CAR-T Hücreleri Antikor Üreten Hücreleri Hedefledi

Çalışmada araştırmacılar, hastaların bağışıklık sistemindeki zararlı antikor üretiminden sorumlu hücreleri azaltmak için çift hedefli CAR-T hücre tedavisi kullandı. Tedavide CD19 hedefli CAR-T hücreleri hafıza B hücrelerini, BCMA hedefli CAR-T hücreleri ise antikor üreten plazma hücrelerini baskılamayı amaçladı. (Penn Medicine⁠)

Tedavi sonrası iki hastada da zararlı antikor düzeylerinde belirgin düşüş sağlandı. Bu düşüşün ardından hastalar için uygun böbrek eşleşmesi mümkün hale geldi ve her iki hastaya da başarılı şekilde böbrek nakli yapıldı.

Şimdilik Erken Ama Umut Veren Sonuç

Araştırmacılar, iki hastada şu ana kadar donöre özgü antikorların yeniden yükseldiğine veya organ reddine dair belirti görülmediğini bildirdi. Tedavinin erken faz çalışmada iyi tolere edildiği, ağır sitokin salınım sendromu ya da nörotoksisite gibi ciddi yan etkilerin izlenmediği aktarıldı. (Penn Medicine⁠)

Buna karşın uzmanlar, çalışmanın yalnızca iki hasta üzerinde yürütülen erken dönem bir klinik araştırma olduğuna dikkat çekiyor. Bu nedenle yöntemin rutin böbrek nakli uygulamalarına girebilmesi için daha geniş hasta gruplarında güvenlilik, etkinlik ve uzun dönem sonuçların değerlendirilmesi gerekiyor.

Nakil Bekleyen Hastalar İçin Yeni Umut

CAR-T tedavisi bugüne kadar daha çok kan kanserleriyle gündeme gelmişti. Bu çalışma ise hücresel tedavilerin organ nakli alanında da kullanılabileceğini gösteren dikkat çekici bir örnek olarak değerlendiriliyor.

Eğer daha büyük çalışmalarda da benzer sonuçlar alınırsa, bağışıklık sistemi aşırı duyarlı olduğu için yıllarca böbrek bekleyen hastalar için yeni bir nakil yolu açılabilir.

İhbar üzerine olay yerine çok sayıda sağlık, polis, jandarma ve itfaiye ekibi sevk edildi. Ekiplerin olay yerindeki ilk müdahalelerinin ardından yaralılar çevredeki hastanelere kaldırıldı.

İlk Belirlemelere Göre 3 Can Kaybı

Kazada ilk belirlemelere göre 3 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. Yaralıların tedavilerinin sürdüğü öğrenilirken, can kaybı ve yaralı sayısına ilişkin resmi makamların yapacağı açıklamalar bekleniyor.

Kaza nedeniyle Karadeniz Sahil Yolu’nun Ardeşen kesiminde trafik bir süre kontrollü olarak sağlandı. Hasar gören araçların kaldırılması ve yolun temizlenmesinin ardından ulaşımın normale dönmesi için çalışma başlatıldı.

Soruşturma Başlatıldı

Kazanın kesin nedeni henüz netlik kazanmazken, güvenlik güçleri ve ilgili ekipler olay yerinde detaylı inceleme gerçekleştirdi. Araçların hız durumu, yol koşulları ve diğer teknik unsurların araştırıldığı öğrenildi.

Yetkililerden yapılacak resmi açıklamalarla birlikte kazaya ilişkin detayların netleşmesi bekleniyor.

Görüşmede, Türk dünyasının ortak mirası olarak kabul edilen ata tohumlarının korunması, sürdürülebilir tarım uygulamalarının yaygınlaştırılması ve gençler arasında kalıcı iş birliklerinin geliştirilmesine yönelik çalışmalar ele alındı.

Projeye ilişkin değerlendirmelerde bulunan Prof. Dr. Alpaslan Ceylan, gençlerin ortak değerler etrafında buluşmasının önemine dikkat çekerek, “Bu tür projeler yalnızca bilgi ve deneyim paylaşımını artırmakla kalmıyor, aynı zamanda kardeş ülkeler arasındaki dostluk ve dayanışma bağlarını da güçlendiriyor. Gençlerimizin ortak kültürel mirası sahiplenmesi, geleceğe yönelik güçlü iş birliklerinin temelini oluşturacaktır.” ifadelerini kullandı.

Kültürel hafızanın korunmasına katkı sunmayı hedefleyen “Ata Tohumları Buluşuyor” projesi, tarımsal üretimin ötesinde çevre bilinci, sürdürülebilirlik ve gençlik diplomasisi gibi alanlarda da farkındalık oluşturmayı amaçlıyor.

Program kapsamında düzenlenen eğitimler, atölye çalışmaları, saha ziyaretleri ve uygulamalı etkinliklerle gençler, geleneksel üretim kültürünü yakından tanıma fırsatı bulacak. Katılımcılar aynı zamanda doğayla uyumlu tarım yöntemleri hakkında bilgi edinirken, Türkiye ile Kırgızistan arasındaki tarihî ve kültürel bağları daha yakından keşfedecek.

İki kardeş ülkenin gençlerini ortak değerler etrafında buluşturan proje, kültürel etkileşimin artırılmasına, karşılıklı anlayışın geliştirilmesine ve Türk dünyası gençleri arasında güçlü dostluk köprülerinin kurulmasına katkı sağlamayı hedefliyor.

Fenerbahçe’de Mason Greenwood Sürprizi

İngiliz basınında yer alan haberlere göre Fenerbahçe, Marsilya forması giyen Mason Greenwood için devreye giren kulüpler arasında gösteriliyor. Dış basındaki kulislere göre sarı-lacivertli kulübün yeni sezon planlamasında yıldız bir hücum oyuncusunu kadroya katmak istediği ve Greenwood dosyasının yakından takip edildiği belirtiliyor.

Haberlere göre Fransız ekibi Marsilya, yüksek bonservis geliri elde etmesi halinde ayrılığa sıcak bakabilir. Transferin gerçekleşmesi durumunda Süper Lig tarihinin en maliyetli hamlelerinden biri olabileceği konuşuluyor.

Galatasaray’da Osimhen İçin Avrupa Takibi

Galatasaray’ın yıldız golcüsü Victor Osimhen için Avrupa devlerinin ilgisi sürüyor. İspanyol basınında yer alan son kulislere göre Atletico Madrid, Nijeryalı golcünün durumunu yakından takip ediyor.

Ancak oyuncunun yüksek maaşı, Galatasaray’ın güçlü pozisyonu ve transfer maliyetinin oldukça yüksek seviyelerde bulunması nedeniyle dosyanın kolay sonuçlanması beklenmiyor. Buna rağmen Avrupa kulüplerinin Osimhen üzerindeki ilgisinin yaz boyunca devam edeceği değerlendiriliyor.

Jonathan Rowe İsmi Galatasaray Gündeminde

Galatasaray için gündeme gelen bir diğer isim ise İngiliz kanat oyuncusu Jonathan Rowe oldu. İtalyan basınında yer alan haberlerde sarı-kırmızılıların genç oyuncunun durumunu takip ettiği öne sürüldü.

Hızlı oyun yapısı ve çok yönlü hücum özellikleriyle dikkat çeken Rowe’un Avrupa’da birçok kulübün radarında bulunduğu belirtiliyor. Chelsea başta olmak üzere bazı Premier League ekiplerinin de oyuncuyla ilgilendiği ifade ediliyor.

Trabzonspor’da Christ Oulai İçin Premier League İlgisi

Trabzonspor cephesinde ise bu kez gelen transfer değil, olası bir ayrılık kulisi öne çıktı. İngiliz kaynaklı haberlerde Premier League ekiplerinin bordo-mavili takımın genç orta saha oyuncusu Christ Oulai’yi yakından takip ettiği belirtildi.

Özellikle Tottenham’ın oyuncuyla ilgilenen kulüpler arasında öne çıktığı aktarılırken, Avrupa’dan başka ekiplerin de genç futbolcu için gözlem raporları hazırladığı ifade edildi.

Trabzonspor yönetiminin oyuncuya yönelik resmi teklif gelmesi halinde nasıl bir yol izleyeceği ise merak konusu.

Transfer Piyasasında Hareketlilik Artıyor

Yaz transfer döneminin yaklaşmasıyla birlikte Türk kulüpleri Avrupa basınının gündeminde daha sık yer almaya başladı. Fenerbahçe’de Mason Greenwood, Galatasaray’da Victor Osimhen ve Jonathan Rowe, Trabzonspor’da ise Christ Oulai dosyaları öne çıkan başlıklar arasında bulunuyor.

Şu aşamada kulüplerden resmi açıklama gelmemiş olsa da önümüzdeki günlerde transfer kulislerinin daha da hareketlenmesi bekleniyor.

İleri evre kalp yetmezliği tedavisinde yapay kalp teknolojilerine yönelik çalışmalar hız kazanıyor. Picard Medical ve bağlı şirketi SynCardia, yeni nesil Emperor Total Artificial Heart sistemiyle yürütülen akut preklinik implant çalışmalarının başarıyla tamamlandığını açıkladı.

Şirketin duyurusuna göre çalışma, ABD’de University of Arizona ve Banner University Medical Center Tucson iş birliğiyle gerçekleştirildi. Hayvan modeli üzerinde yapılan implant serisinde, sistemin tam dolaşım desteği sağlayabildiği ve prosedürler boyunca stabil performans gösterdiği bildirildi.

Hedef: Harici Sürücüye Bağımlılığı Azaltmak

Emperor Total Artificial Heart, mevcut SynCardia yapay kalp teknolojisinin klinik deneyiminden yararlanarak geliştirilen yeni nesil bir platform olarak tanımlanıyor. Sistemin en dikkat çekici yönü, gelecekte tamamen implante edilebilir bir yapay kalp mimarisine zemin hazırlaması.

Mevcut yapay kalp sistemlerinde hastaların dış ünite veya sürücü sistemlerine bağlı kalması gerekebiliyor. Emperor platformunda ise elektromechanik yapı ile hastaların hareketliliğini ve yaşam kalitesini artırabilecek daha ileri bir tasarım hedefleniyor.

Henüz İnsanlarda Kullanıma Onaylı Değil

Şirket, Emperor Total Artificial Heart sisteminin hâlen geliştirme aşamasında olduğunu vurguluyor. Sistem şu anda FDA onayı veya izni almış değil. Bu nedenle klinik kullanımda uygulanmıyor ve insanlar üzerinde rutin tedavi seçeneği olarak sunulmuyor.

Preklinik sonuçlar, teknolojinin insan çalışmalarına doğru ilerleyebilmesi için erken bir adım niteliği taşıyor. Uzmanlara göre bu tür çalışmalar, özellikle nakil bekleyen veya iki karıncığı da ileri derecede yetmezliğe giren hastalarda gelecekteki mekanik dolaşım destek seçenekleri açısından önem taşıyor.

Kalp Nakli Bekleyen Hastalar İçin Kritik Alan

İleri evre kalp yetmezliği olan bazı hastalarda kalp nakli en etkili seçeneklerden biri kabul ediliyor. Ancak donör kalp sayısının sınırlı olması, yapay kalp ve mekanik dolaşım destek sistemlerini kritik hale getiriyor.

SynCardia’nın mevcut total yapay kalp sistemi, seçilmiş hastalarda kalp nakline köprü tedavi olarak kullanılıyor. Yeni Emperor platformu ise bu alanda daha taşınabilir, daha bağımsız ve daha uzun vadeli destek sağlayabilecek teknolojilere kapı aralayabilir.

Bilim Dünyası İçin Erken Ama Dikkat Çekici Sinyal

Başarılı preklinik implant çalışmaları, yapay kalp teknolojisinde önemli bir mühendislik eşiğinin geçildiğine işaret ediyor. Ancak uzmanlar, bu tür sonuçların doğrudan klinik başarı anlamına gelmediğini belirtiyor. İnsan çalışmalarına geçiş, güvenlik, dayanıklılık, uzun dönem performans ve düzenleyici onay süreçleriyle mümkün olacak.

Yine de Emperor Total Artificial Heart programındaki bu ilerleme, ileri kalp yetmezliği tedavisinde geleceğin seçenekleri açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Kaynak notu: Picard Medical duyurusunda çalışmanın 2 Haziran 2026’da açıklandığı, akut in vivo implant serisinin University of Arizona ve Banner University Medical Center Tucson’da yürütüldüğü, Emperor TAH’ın geliştirme aşamasında olduğu ve FDA onayı ya da izni bulunmadığı belirtiliyor. SynCardia’nın mevcut total yapay kalp sisteminin seçilmiş ileri biventiküler kalp yetmezliği hastalarında nakle köprü olarak kullanıldığı bilgisi de şirketin ürün sayfasında yer alıyor.

Sıcak havalarda vücut serinlemek için daha fazla terliyor. Terleme arttıkça su ve elektrolit kaybı yaşanıyor. Yeterli sıvı alınmadığında kan dolaşımı, tansiyon dengesi, böbrek fonksiyonları ve kan şekeri kontrolü olumsuz etkilenebiliyor.

Diyabet Hastaları Sıcaklarda Neden Daha Fazla Risk Altında?

Diyabet hastalarında susuzluk, kan şekerinin yükselmesine yol açabiliyor. Kan şekeri yükseldiğinde ise sık idrara çıkma artabiliyor ve bu da vücuttaki sıvı kaybını daha da derinleştirebiliyor. Yani sıcak hava, susuzluk ve kan şekeri yüksekliği arasında bir kısır döngü oluşabiliyor.

Özellikle insülin kullanan hastaların sıcak havalarda daha dikkatli olması gerekiyor. Çünkü yüksek sıcaklık, insülinin saklama koşullarını etkileyebilir. İnsülin kalemleri, ölçüm cihazları ve test stripleri doğrudan güneş altında veya araç içinde bırakılmamalı.

Yaz aylarında diyabet hastalarının kan şekeri takibini aksatmaması, yeterli sıvı alması ve olağan dışı değerlerde hekim önerisi olmadan ilaç ya da doz değişikliği yapmaması önem taşıyor.

Tansiyon Hastaları İçin Sıcak Hava Uyarısı

Sıcak havalarda damarlar genişleyebilir, terlemeyle sıvı kaybı artabilir ve tansiyon değerlerinde dalgalanma görülebilir. Bazı kişilerde tansiyon düşerken, bazı kişilerde sıvı kaybı ve stres nedeniyle tansiyon yükselmeleri yaşanabilir.

Hipertansiyon tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar, özellikle idrar söktürücü özellik taşıyanlar, sıvı kaybını artırabilir. Bu nedenle tansiyon hastalarının yaz aylarında ilaçlarını kendi kendine kesmesi ya da değiştirmesi doğru değildir. Ancak baş dönmesi, bayılacak gibi olma, çarpıntı, aşırı halsizlik veya olağan dışı tansiyon değerleri görülüyorsa mutlaka sağlık profesyoneline danışılmalıdır.

Bu Belirtileri Hafife Almayın

Sıcak havalarda görülen bazı belirtiler basit yorgunluk sanılsa da altta ciddi sıvı kaybı, tansiyon dalgalanması veya kan şekeri bozukluğu olabilir.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler şunlardır:

• Aşırı susama
• Ağız kuruluğu
• Baş dönmesi
• Bayılacak gibi olma
• Çarpıntı
• Şiddetli halsizlik
• Bulanık görme
• Baş ağrısı
• Kas krampları
• Bulantı veya kusma
• Bilinç bulanıklığı
• Normalden az idrara çıkma
• Kan şekerinde olağan dışı yükselme veya düşme
• Tansiyonda belirgin dalgalanma

Özellikle bilinç bulanıklığı, bayılma, göğüs ağrısı, nefes darlığı, sürekli kusma, çok yüksek ateş, şiddetli halsizlik veya kontrol edilemeyen kan şekeri değerleri varsa acil tıbbi yardım alınmalıdır.

Sıcaklarda Korunmak İçin Ne Yapılmalı?

Yaz aylarında korunmanın temel yolu, sıcak maruziyetini azaltmak ve sıvı dengesini korumaktır. Özellikle kronik hastalığı olanların günün en sıcak saatlerinde dışarı çıkmaması, doğrudan güneş altında uzun süre kalmaması ve ağır fiziksel aktiviteden kaçınması önerilir.

Günlük yaşamda şu önlemler faydalı olabilir:

• Su tüketimi gün içine yayılmalı
• Susamayı beklemeden sıvı alınmalı
• Şekerli ve gazlı içeceklerle sıvı ihtiyacı karşılanmamalı
• Açık renkli, hafif ve terletmeyen kıyafetler tercih edilmeli
• Güneş altında uzun süre kalınmamalı
• Ağır yemeklerden kaçınılmalı
• Diyabet hastaları kan şekeri takibini aksatmamalı
• Tansiyon hastaları düzenli ölçüm yapmalı
• İlaçlar hekim önerisi olmadan değiştirilmemeli
• İnsülin ve tıbbi cihazlar sıcaktan korunmalı

Yaşlılar ve Kronik Hastalığı Olanlar Daha Dikkatli Olmalı

Yaşlı bireyler, bebekler, hamileler, diyabet hastaları, kalp-damar hastalığı olanlar, böbrek hastaları, tansiyon ilacı kullananlar ve açık havada çalışanlar sıcak havalardan daha fazla etkilenebilir. Bu gruptaki kişilerin sıcak günlerde daha sık takip edilmesi, yeterli sıvı alıp almadıklarının kontrol edilmesi ve kapalı, serin ortamlarda kalmaları önemlidir.

Sıcak havalarda en büyük hata, belirtileri “normal yaz yorgunluğu” olarak görmektir. Oysa halsizlik, baş dönmesi, çarpıntı ve aşırı susama vücudun yardım çağrısı olabilir.

Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Diyabet veya tansiyon hastası olan kişilerde kan şekeri ve tansiyon değerleri olağan dışı seyrediyorsa, tekrarlayan baş dönmesi, baygınlık hissi, çarpıntı, göğüs ağrısı, nefes darlığı, bilinç bulanıklığı veya ciddi halsizlik varsa vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Sıcak havalarda korunmak yalnızca konfor meselesi değildir. Özellikle kronik hastalığı olanlar için doğru sıvı alımı, düzenli takip ve erken belirti farkındalığı hayat kurtarıcı olabilir.

Kulislerde ise dikkat çekici 10 isim konuşulmaya başlandı.

1. Allahyar Sayyadmanesh

Amedspor taraftarının uzun süredir gündeminde bulunan İranlı yıldızın transferi için şartların araştırıldığı konuşuluyor.

2. Pa Assan Ceesay

Gol yollarında etkili bir isim arayan Amedspor’un Gambiyalı forveti değerlendirdiği kulislerde yer alıyor.

3. Emre Demir

Genç yaşına rağmen önemli tecrübeler edinen oyuncunun yeniden çıkış yapabileceği bir proje aradığı belirtiliyor.

4. Yusuf Erdoğan

Kanat bölgesine deneyim katabilecek isimlerden biri olarak gösteriliyor.

5. Kerim Frei

Sözleşme durumu nedeniyle birçok kulübün radarında bulunan tecrübeli futbolcunun Amedspor’un listesinde olduğu öne sürülüyor.

6. Gökhan Töre

Tecrübesiyle genç kadroya liderlik yapabilecek isimler arasında değerlendiriliyor.

7. İbrahim Akdağ

Orta saha rotasyonunda yerli alternatifler arasında öne çıkan isimlerden biri.

8. Moussa Djitté

Fizik gücü ve hücum özellikleriyle teknik heyetin ilgisini çektiği konuşuluyor.

9. Batuhan Kör

Genç ve potansiyelli oyuncular arasında değerlendirilen isimlerden biri olarak gösteriliyor.

10. Britt Assombalonga

İngiltere tecrübesi bulunan Kongolu golcünün de kulislerde konuşulan isimler arasında yer aldığı belirtiliyor.

Hedef Süper Lig

Amedspor yönetiminin yeni sezonda güçlü ve alternatifli bir kadro kurmak istediği, özellikle hücum hattı ve orta saha için önemli takviyeler planladığı öğrenildi.

Transfer döneminin ilerleyen günlerinde resmi görüşmelerin hız kazanması beklenirken, Diyarbakır temsilcisinin taraftarlarını heyecanlandıracak hamleler yapabileceği ifade ediliyor.

Karadeniz ekibinin özellikle bonservis maliyeti oluşturmayan, tecrübeli ve Avrupa seviyesinde katkı verebilecek oyunculara yöneldiği belirtiliyor.

1. Thomas Partey

İngiliz devi Arsenal ile sözleşmesinin sonuna gelen Ganalı orta saha için birçok Avrupa kulübünün devrede olduğu belirtiliyor. Tecrübesi ve liderliği nedeniyle Trabzonspor scout ekibinin raporlarında yer aldığı konuşuluyor.

2. Luka Jovic

Bir dönem Avrupa’nın en değerli forvetleri arasında gösterilen Sırp golcünün geleceği belirsizliğini koruyor. Bordo-mavililerin golcü listesinde üst sıralarda bulunduğu öne sürülüyor.

3. Mario Pasalic

Hırvat orta saha oyuncusunun geleceği hakkında henüz kesin karar verilmiş değil. Teknik direktör Fatih Tekke’nin oyun planına uygun profillerden biri olarak değerlendiriliyor.

4. Junior Firpo

Sol bek bölgesinde alternatif arayan Trabzonspor’un, deneyimli Dominik Cumhuriyeti milli oyuncusunu takip ettiği iddia ediliyor.

5. Chancel Mbemba

Savunmaya lider bir isim arayan bordo-mavililer için en dikkat çekici adaylardan biri olarak gösteriliyor. Tecrübesi ve fizik gücüyle öne çıkıyor.

6. Yusuf Yazıcı

Trabzonspor taraftarının en çok görmek istediği isimlerden biri olmaya devam ediyor. Eski yıldızın yeniden Trabzon’a dönme ihtimali her transfer döneminde olduğu gibi bu yaz da gündemde.

7. Salih Özcan

Milli futbolcunun Avrupa kariyerindeki gelişmeler yakından takip ediliyor. Orta saha rotasyonunda önemli bir alternatif olabilir.

8. Okay Yokuşlu

Trabzonspor’un geçmiş dönemlerde de gündemine gelen milli oyuncunun yeniden değerlendirildiği kulislerde konuşuluyor.

9. Cenk Tosun

Tecrübeli golcünün düzenli forma giyebileceği bir projeye sıcak baktığı belirtilirken, Trabzonspor ihtimali de konuşulan seçenekler arasında gösteriliyor.

10. Mahmudu Bajo

Genç yaşına rağmen Avrupa kulüplerinin dikkatini çeken Gambiyalı ön liberonun scout raporlarında yer aldığı ve yatırım transferi olarak değerlendirildiği ifade ediliyor.

Fatih Tekke’nin Önceliği Orta Saha ve Forvet

İstanbul’daki toplantıda özellikle orta saha merkezi, stoper ve golcü transferlerinin öncelikli başlıklar arasında yer aldığı öğrenildi. Yönetimin, mali disiplini koruyarak Avrupa kupalarında mücadele edecek rekabetçi bir kadro kurmayı hedeflediği belirtiliyor.

Trabzonspor cephesinde resmi görüşmelerin önümüzdeki günlerde hız kazanması beklenirken, bordo-mavili taraftarlar transfer döneminin en hareketli takımlarından biri olmaya aday olan kulüplerinin yapacağı hamleleri merakla takip ediyor.

Trabzonspor’da Noah Saviolo Kulisi Güçlendi

Trabzonspor’un Portekiz ekibi Vitória SC forması giyen Noah Saviolo ile ilgilendiği yönündeki haberler son günlerde daha güçlü şekilde gündeme taşındı. Portekiz kaynaklı kulislerde bordo-mavili kulübün genç kanat oyuncusu için önemli mesafe aldığı, transferin yaklaşık 11,5 milyon euro seviyesinde konuşulduğu öne sürüldü.

22 yaşındaki oyuncunun hücum hattında kanat rotasyonuna dinamizm katabilecek profilde olduğu belirtiliyor. Ancak Trabzonspor cephesinden konuya ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Bu nedenle dosya şimdilik transfer kulisi olarak değerlendiriliyor.

Andre Onana İçin Yeniden Trabzonspor İhtimali

İngiliz basınında yer alan haberlerde Manchester United kalecisi Andre Onana’nın geleceği yeniden gündeme geldi. Geçtiğimiz sezonu Trabzonspor’da kiralık olarak geçiren Kamerunlu kalecinin Manchester United’a döndüğü, ancak İngiliz kulübünün yeni sezon planlamasında oyuncuya kesin rol biçmediği aktarıldı.

Trabzonspor’un Onana’yı yeniden kiralama formülünü değerlendirebileceği, ancak oyuncunun yüksek maaşının sürecin en kritik başlığı olduğu belirtiliyor. Beşiktaş’ın da oyuncuyla anıldığı kulislerde, mali şartların transferin kaderini belirleyeceği ifade ediliyor.

Galatasaray’da Osimhen İçin Atletico Madrid Kulisleri

Galatasaray’ın yıldız golcüsü Victor Osimhen için Avrupa basınında yeni bir kulis daha gündeme geldi. İspanyol kaynaklara dayandırılan haberlerde Atletico Madrid’in Nijeryalı santrforun durumunu yakından takip ettiği öne sürüldü.

Haberlere göre Atletico Madrid, olası bir forvet ayrılığı halinde Osimhen’i alternatiflerden biri olarak görüyor. Buna karşın oyuncunun yüksek maliyeti, Galatasaray’ın transferde güçlü konumu ve yıldız futbolcunun geleceğine ilişkin belirsizlik süreci zorlaştırıyor.

Osimhen cephesinde şu aşamada kesinleşmiş bir ayrılık tablosu bulunmuyor. Galatasaray’ın oyuncuyu takımın merkezinde tutmak istediği, Avrupa kulüplerinin ise yaz dönemindeki gelişmelere göre yeniden pozisyon alabileceği değerlendiriliyor.

Amedspor ve Erzurumspor Allahyar İçin Karşı Karşıya

Süper Lig’e yükselen Amedspor’da transfer çalışmaları hız kazanırken, İranlı hücum oyuncusu Allahyar Sayyadmanesh’in adı yeniden gündeme geldi. Yerel kaynaklarda yer alan kulislere göre Amedspor, Westerlo forması giyen 24 yaşındaki futbolcuyla ilgileniyor.

Aynı oyuncu için Erzurumspor’un da devrede olduğu öne sürülüyor. Hücum hattının farklı bölgelerinde görev yapabilen Allahyar’ın, Türkiye futbolunu tanıması nedeniyle kulüplerin radarına girdiği belirtiliyor.

Taraflardan henüz resmi açıklama yapılmadı. Ancak oyuncunun sözleşme durumu ve kulüplerin ilk temasları, dosyanın önümüzdeki günlerde daha fazla konuşulabileceğini gösteriyor.

En Sıcak Dosya Saviolo

Transfer kulislerinde şu an en sıcak başlığın Trabzonspor’un Noah Saviolo hamlesi olduğu görülüyor. Andre Onana dosyasında mali şartlar, Osimhen cephesinde Avrupa ilgisi, Allahyar transferinde ise kulüpler arası rekabet öne çıkıyor.

Resmi imzalar atılmadan hiçbir dosya kesinleşmiş sayılmasa da Süper Lig’de transfer trafiğinin yaz dönemi yaklaşırken daha da hızlanması bekleniyor.

Prostat kanseri erkeklerde en sık görülen kanser türlerinden biri olmaya devam ederken, özellikle orta ve yüksek riskli hastalarda tedavi sonrasında hastalığın yeniden ortaya çıkması önemli bir sorun olarak kabul ediliyor. Yeni araştırma, radyoterapiye eklenen viral tabanlı bir immünoterapinin bu riski azaltabileceğini gösterdi.

Araştırmada Ne Bulundu?

Araştırmacılar, deneysel immünoterapi aglatimagene besadenovec (CAN-2409) ile tedavi edilen hastalarda hastalıksız sağkalımın anlamlı şekilde uzadığını belirledi. Çalışmada tedavi alan grupta kanser ilerlemesi, nüks veya ölüm oranı yüzde 23 olarak saptanırken, kontrol grubunda bu oran yüzde 31 oldu.

Ayrıca prostat kanserinin yeniden ortaya çıkması veya kansere bağlı ölüm oranı immünoterapi grubunda yüzde 17 iken, plasebo grubunda yüzde 25 olarak kaydedildi.

Çalışma Nasıl Yapıldı?

Araştırma, ABD ve Porto Riko’daki 51 merkezde tedavi gören 745 prostat kanseri hastasını kapsadı. Çalışmaya alınan hastaların kanseri prostat bölgesiyle sınırlıydı ancak nüks riski taşıyan orta veya yüksek risk grubunda yer alıyordu.

Katılımcılar iki gruba ayrıldı:

* Bir grup standart radyoterapi ile birlikte aglatimagene besadenovec ve valasiklovir aldı.
* Diğer grup ise radyoterapiye ek olarak plasebo tedavisi gördü.

Ortalama 50,3 aylık takip sonunda sonuçlar değerlendirildi.

Bu Sonuç Neden Önemli?

Lokalize prostat kanserinde amaç hastalığı tamamen ortadan kaldırmak olsa da özellikle yüksek riskli hastalarda yıllar sonra tekrar ortaya çıkabilen nüksler görülebiliyor. Araştırmacılar, radyoterapiye eklenen immünoterapinin bu riski azaltarak uzun dönem sonuçları iyileştirebileceğini düşünüyor.

Çalışmanın baş araştırmacılarından Theodore DeWeese, tedavinin klinik açıdan anlamlı fayda sağladığını ve belirgin ek yan etki oluşturmadığını belirtti.

Bulgular Günlük Hayatı Nasıl Etkileyebilir?

Araştırma sonuçları doğrulanır ve düzenleyici onay süreçleri tamamlanırsa, gelecekte orta ve yüksek riskli lokalize prostat kanseri hastalarında radyoterapiye ek immünoterapi uygulamaları daha yaygın hale gelebilir. Ancak tedavi henüz deneysel aşamada bulunuyor ve standart uygulamaya dönüşmesi için ek değerlendirmeler gerekiyor.

Uzmanlar Hangi Noktaya Dikkat Çekiyor?

Araştırmacılar, yaklaşık her üç hastadan birinde tedavi sonrasında hastalığın tekrar edebildiğini hatırlatıyor. Bu nedenle nüks riskini azaltabilecek yeni yaklaşımların büyük önem taşıdığı belirtiliyor.

Çalışmada ayrıca immünoterapi alan hastalarda çok düşük PSA seviyelerine ulaşma oranının daha yüksek olduğu ve biyopsi sonuçlarında daha fazla hastada kanser bulgusuna rastlanmadığı bildirildi.

Çalışmanın Sınırları Neler?

Araştırma güçlü hasta sayısına sahip faz 3 bir çalışma olsa da kullanılan immünoterapi halen araştırma aşamasında bulunuyor. Uzun dönem genel sağkalım sonuçlarının netleşmesi ve farklı hasta gruplarında etkinliğin değerlendirilmesi gerekiyor.

Sonuç Ne Anlama Geliyor?

Yeni çalışma, lokalize prostat kanserinde radyoterapiye eklenen viral tabanlı immünoterapinin hastalığın tekrarını azaltabileceğine ve hastalıksız yaşam süresini uzatabileceğine işaret ediyor. Uzmanlar sonuçları umut verici olarak değerlendirirken, tedavinin rutin kullanıma girmesi için ilave çalışmaların ve düzenleyici değerlendirmelerin tamamlanması gerektiğini vurguluyor.

Kaynak

Çalışma Adı: Phase 3 Trial of CAN-2409 Plus Radiotherapy in Localized Prostate Cancer
Yayın: The Lancet Oncology
Yayın Tarihi: 1 Haziran 2026
Araştırmayı Yürüten Kurumlar: Johns Hopkins University School of Medicine, Johns Hopkins Kimmel Cancer Center
Çalışma Türü: Çok merkezli Faz 3 randomize klinik çalışma

Ege Üniversitesi Tarih Bölümü kayıtlarında Prof. Dr. Sabri Sürgevil’in Yakınçağ Tarihi alanında görev yaptığı ve 1982-2013 yılları arasında bölümde akademik hizmet verdiği bilgisi yer alıyor.

Cenaze Programı Açıklandı

Fakültenin duyurusuna göre Prof. Dr. Sabri Sürgevil’in cenazesi, 3 Haziran 2026 Çarşamba günü öğle namazını müteakip Bornova Ali Rıza Güven Camii’nden kaldırılarak Karaburun Ambarseki Mezarlığı’nda defnedilecek.

Akademik Çalışmalarıyla Tanınıyordu

Prof. Dr. Sabri Sürgevil’in akademik çalışmalarının özellikle Yakınçağ Tarihi alanında yoğunlaştığı, Türk Tarih Kurumu kütüphane kayıtlarında da eserlerinin yer aldığı görülüyor.

Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dekanlığı yayımladığı mesajda, merhuma Allah’tan rahmet; ailesine, yakınlarına ve sevenlerine başsağlığı diledi.

Çocuk ve ergenlerde migren; okul başarısını, uyku düzenini, sosyal yaşamı ve günlük aktiviteleri doğrudan etkileyebilen önemli bir sağlık sorunu olarak kabul ediliyor. Uzmanlara göre migren ataklarında kullanılan ilaçlar kısa vadede rahatlama sağlayabilse de sık ve kontrolsüz kullanım, zamanla baş ağrısının daha sık görülmesine yol açabiliyor.

Bu tablo “ilaç aşırı kullanım baş ağrısı” olarak tanımlanıyor. Özellikle sık ağrı kesici, migren ilacı veya farklı akut tedavilerin tekrarlayan biçimde kullanılması, baş ağrısını azaltmak yerine döngüyü ağırlaştırabiliyor.

Uzmanlardan Uyarı: Kısır Döngü Oluşabilir

Medscape’te yer alan değerlendirmede, nöroloji uzmanı Prof. Diener, ilaç aşırı kullanım baş ağrısı ve migren tedavisindeki yeni stratejilere dikkat çekti. Uzmanlara göre akut ilaçlara sık başvurmak, baş ağrılarının daha sık, daha dirençli ve tedavisi daha zor hale gelmesine neden olabiliyor.

Bu nedenle çocuklarda migren tedavisinde yalnızca atağı bastırmaya odaklanmak yeterli görülmüyor. Baş ağrısının sıklığı, ilaç kullanım günleri, okul devamsızlığı, uyku düzeni ve eşlik eden belirtilerin birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.

Fremanezumab Çalışması Dikkat Çekti

Yeni araştırmalarda öne çıkan başlıklardan biri de CGRP hedefli tedaviler oldu. Çocuk ve ergenlerde episodik migrenin önlenmesine yönelik faz 3 çalışmada, fremanezumabın kilo ayarlı dozlarla değerlendirildiği ve migren günlerinde anlamlı azalma sağladığı bildirildi.

Araştırma sonuçları umut verici görülse de uzmanlar, çocuklarda migren tedavisinin mutlaka çocuk nörolojisi veya ilgili uzman hekim değerlendirmesiyle planlanması gerektiğini vurguluyor. Bu tür ilaçlar her çocuk için uygun olmayabilir ve uzun dönem güvenlilik verileri dikkatle izlenmelidir.

Aileler Nelere Dikkat Etmeli?

Çocuklarda tekrarlayan baş ağrıları basit bir yorgunluk belirtisi olarak geçiştirilmemeli. Ayda birkaç kez tekrarlayan, bulantı, kusma, ışık veya ses hassasiyetiyle birlikte görülen, okul hayatını etkileyen ya da ağrı kesici ihtiyacını artıran baş ağrılarında hekime başvurulmalıdır.

Ailelerin çocuğun hangi günlerde baş ağrısı yaşadığını, ne kadar sürdüğünü, hangi ilaçları kaç gün kullandığını ve ağrıya eşlik eden belirtileri not etmesi tanı ve tedavi sürecine katkı sağlayabilir.

Uzman Kontrolü Olmadan İlaç Kullanılmamalı

Çocuklarda migren tedavisinde ağrı kesici, triptan grubu ilaçlar, koruyucu tedaviler veya yeni nesil migren ilaçları doktor önerisi olmadan kullanılmamalıdır. Her baş ağrısı migren değildir; bazı baş ağrıları farklı hastalıkların belirtisi olabilir.

Ani başlayan çok şiddetli baş ağrısı, bilinç değişikliği, görme bozukluğu, nörolojik bulgu, ateş, ense sertliği, travma sonrası baş ağrısı veya giderek kötüleşen ağrı durumlarında acil tıbbi değerlendirme gerekir.

Sonuç: Tedavide Anahtar Kelime Takip

Yeni veriler, çocuklarda migren yönetiminde ilaç kullanımının dikkatle takip edilmesi gerektiğini gösteriyor. Uzmanlara göre hedef yalnızca ağrıyı geçirmek değil; baş ağrısının kronikleşmesini, gereksiz ilaç kullanımını ve yaşam kalitesindeki düşüşü önlemek olmalı.

Şiddetli Protein Kaçağı Neden Önemli?

Uzmanlar, nefrotik düzeyde proteinüri olarak adlandırılan durumun, idrarla günlük 3,5 gramdan fazla protein kaybı anlamına geldiğini belirtiyor. Bu tablo, böbrek hastalığının ilerlemesi ve son dönem böbrek yetmezliği açısından yüksek risk taşıyor.

Araştırmada Ne Bulundu?

2026 yılında yayımlanan çok merkezli bir çalışmada, tip 2 diyabet ve nefrotik düzeyde proteinüri bulunan hastalar incelendi. SGLT2 inhibitörü kullanan hastalarda:

• Majör böbrek olayları riski daha düşük bulundu.
• Diyaliz gerektiren son dönem böbrek yetmezliği riski azaldı.
• Tüm nedenlere bağlı ölüm riski daha düşük görüldü.
• Güvenlik açısından ciddi ek risk saptanmadı.

Araştırmacılar, bu hasta grubunda SGLT2 inhibitörlerinin böbrek koruyucu etkiler gösterebileceğini ancak kesin sonuçlar için daha fazla randomize klinik çalışmaya ihtiyaç olduğunu vurguladı.

Daha Geniş Analizler de Benzer Sonuçlar Verdi

2026 yılında yayımlanan ve 70 binden fazla katılımcının verilerini içeren büyük bir meta-analizde, SGLT2 inhibitörlerinin kronik böbrek hastalığının ilerleme riskini yaklaşık yüzde 38 oranında azalttığı bildirildi. Koruyucu etkinin, farklı böbrek fonksiyon seviyelerinde ve farklı proteinüri derecelerinde de sürdüğü görüldü.

Araştırmada ayrıca böbrek yetmezliği gelişme riskinin de anlamlı şekilde düştüğü kaydedildi.

Bu İlaçlar Nasıl Etki Ediyor?

Başlangıçta tip 2 diyabet tedavisi için geliştirilen SGLT2 inhibitörlerinin;

• Böbrek içi basıncı azaltabildiği,
• Protein kaçağını düşürebildiği,
• Böbreklerdeki iltihabi süreçleri azaltabildiği,
• Böbrek fonksiyon kaybını yavaşlatabildiği düşünülüyor.

Uzmanlar Ne Diyor?

Bilimsel değerlendirmeler, SGLT2 inhibitörlerinin özellikle yüksek protein kaybı yaşayan kronik böbrek hastalarında umut verici sonuçlar sunduğunu gösteriyor. Ancak uzmanlar, bu ilaçların her hasta için uygun olmayabileceğini ve tedavi kararının mutlaka nefroloji veya ilgili uzman hekim tarafından verilmesi gerektiğini vurguluyor.

Sonuç Ne Anlama Geliyor?

Yeni veriler, idrarla yoğun protein kaybı yaşayan kronik böbrek hastalarında SGLT2 inhibitörlerinin böbrek yetmezliğine gidişi yavaşlatabilecek önemli bir seçenek olabileceğini gösteriyor. Bununla birlikte araştırmacılar, özellikle nefrotik düzeyde proteinürisi olan hastalarda daha büyük ve uzun süreli klinik çalışmaların gerekli olduğunun altını çiziyor.

Kaynak

• Medscape Medical News, Haziran 2026
• Chen ve arkadaşları, Diabetes, Obesity and Metabolism, 2026
• Neuen ve arkadaşları, JAMA, 2026
• Clinical Kidney Journal değerlendirmeleri

Bartın’da uzun yıllar hekimlik yapan Genel Cerrahi Uzmanı Dr. Rıdvan Ali’nin vefat ettiği öğrenildi. Bir süredir akciğer rahatsızlığı nedeniyle tedavi gördüğü belirtilen Dr. Ali’nin yaşamını yitirmesi, sağlık camiasında ve kentte büyük üzüntüye neden oldu.

Meslek hayatı boyunca çok sayıda hastanın tedavisinde görev alan Dr. Rıdvan Ali, hekimlik mesleğine verdiği emek ve sağlık alanındaki çalışmalarıyla tanınıyordu. Hastaları ve çalışma arkadaşları tarafından saygıyla anılan Dr. Ali’nin vefat haberi, Bartın’da geniş yankı buldu.

Uzun yıllar boyunca sağlık hizmetlerine katkı sunan Dr. Ali’nin özverili kişiliği ve mesleğine olan bağlılığıyla hafızalarda yer ettiği ifade edildi. Vefat haberinin ardından çok sayıda meslektaşı ve vatandaş taziye mesajları paylaştı.

Dr. Rıdvan Ali’nin cenaze programına ilişkin bilgilerin ailesi ve yakınları tarafından paylaşılması bekleniyor.

Edinilen bilgilere göre, yolun karşısına geçmeye çalışan genç kıza cadde üzerinde ilerleyen bir otomobil çarptı. Çarpmanın etkisiyle genç kız metrelerce savrularak yere düştü.

Kazayı gören çevredeki vatandaşlar hızla olay yerine koşarak yaralıya ilk müdahaleyi yaptı. Durumun 112 Acil Sağlık ekiplerine bildirilmesi üzerine bölgeye kısa sürede ambulans sevk edildi.

Olay yerine ulaşan sağlık ekipleri, ağır yaralanan genç kıza ilk müdahaleyi olay yerinde gerçekleştirdi. Ardından ambulansla hastaneye kaldırılan genç kızın tedavi altına alındığı öğrenildi.

Hastaneden edinilen bilgilere göre genç kızın sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu ve yoğun bakım ünitesinde entübe edilerek tedavisinin sürdüğü bildirildi.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Son yıllarda hem tarama programlarının yaygınlaşması hem de ailelerin bilinçlenmesiyle SMA hastalığı daha fazla konuşuluyor. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi, Çocuk Nörolojisi Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, özellikle erken belirti ve tanının hayati önem taşıdığını vurguluyor:
“Bugün artık SMA hastalığında erken tanı, hastalığın seyrini değiştirebiliyor. Ancak belirtiler gözden kaçarsa tablo ağırlaşabiliyor.”

SMA Hastalığı nedir?

SMA hastalığı (Spinal Müsküler Atrofi), omurilikteki hareket sinir hücrelerini etkileyen genetik bir kas hastalığıdır.

Bu hastalıkta, kasları çalıştıran motor nöronlar hasar görür. Sonuç olarak:

• Kaslarda güçsüzlük

• Hareket kısıtlılığı

• Zamanla kas erimesi

• İleri vakalarda solunum problemleri

görülebilir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’a göre, SMA hastalığı doğuştan gelen genetik bir bozukluktur ve SMN1 genindeki eksiklik nedeniyle ortaya çıkar. “Kasın kendisi sağlamdır, sorun kası çalıştıran sinirdedir” diyerek hastalığın mekanizmasını sade bir dille anlatıyor.

SMA hastalığı tiplerine göre farklı şiddette seyreder. Bazı bebeklerde ilk aylarda ağır tablo görülürken, bazı çocuklarda belirtiler daha geç ortaya çıkabilir.

En sinsi belirtiler

SMA hastalığı çoğu zaman sessiz başlar. Aileler ilk etapta fark etmeyebilir.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler:

• Baş kontrolünde gecikme

• Emme ve yutma güçlüğü

• Yaşıtlarına göre daha az hareket

• Kol ve bacaklarda gevşeklik

• Sık solunum yolu enfeksiyonu

• Oturamama ya da yürüyememe

Prof. Dr. Kafadar, “Bebek çok sakin diye sevinen aileler oluyor. Oysa aşırı hareketsizlik bazen SMA hastalığı belirtisi olabilir” uyarısında bulunuyor.

Özellikle bacaklarda güçsüzlük ön plandadır. Bazı vakalarda dilde titreme bile görülebilir. Bu belirtiler erken dönemde yakalanırsa, tedavi seçenekleri daha etkili olabilir.

Kimler risk altında?

SMA hastalığı kalıtsal bir hastalıktır.

Risk grupları şunlardır:

• Anne ve babanın taşıyıcı olduğu bebekler

• Akraba evliliği bulunan aileler

• Ailesinde SMA öyküsü olanlar

Türkiye’de taşıyıcılık oranının yaklaşık 1/40–1/50 civarında olduğu belirtilmektedir. Bu da toplumda azımsanmayacak bir genetik risk bulunduğunu gösterir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “Anne ve baba sağlıklı olabilir. Taşıyıcı olduklarını bilmeyebilirler. Bu nedenle evlilik öncesi ve gebelik öncesi taramalar çok önemlidir” diyor.

Neden artıyor?

Son yıllarda “SMA hastalığı artıyor mu?” sorusu sıkça soruluyor.

Uzmanlara göre artışın birkaç nedeni var:

• Yenidoğan tarama programlarının yaygınlaşması

• Genetik testlere erişimin artması

• Toplumsal farkındalığın yükselmesi

• Akraba evliliklerinin devam etmesi

Prof. Dr. Kafadar, “Eskiden tanı alamayan vakalar vardı. Bugün erken tarama sayesinde SMA hastalığını daha erken yakalayabiliyoruz” diyerek görünürdeki artışın tanı kapasitesiyle ilişkili olduğunu vurguluyor.

Ayrıca son yıllarda geliştirilen gen tedavileri ve yeni ilaç seçenekleri de hastalığın daha fazla gündeme gelmesine yol açtı.

Ne zaman doktora gidilmeli?

Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden bir çocuk nörolojisi uzmanına başvurulmalı:

• Bebek başını 3–4 ayda tutamıyorsa

• 6–7 ayda desteksiz oturamıyorsa

• 1 yaşında yürümeye başlamamışsa

• Kol ve bacaklarda belirgin güçsüzlük varsa

• Emme ve beslenme problemi sürüyorsa

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “SMA hastalığında erken tanı hayat kurtarır. Gecikme kas kaybını artırabilir” diyerek aileleri uyarıyor.

Bugün SMA hastalığı tedavisi için kullanılan ilaçlar, hastalığın ilerlemesini yavaşlatabiliyor. Bazı vakalarda gen tedavisi uygulanabiliyor. Ancak tedavinin başarısı büyük ölçüde erken teşhise bağlı.

Nasıl korunulur?

SMA hastalığı tamamen önlenebilir bir hastalık değildir. Ancak risk azaltılabilir.

Korunma yolları:

• Evlilik öncesi taşıyıcılık testi

• Gebelik öncesi genetik danışmanlık

• Aile öyküsü varsa ileri genetik testler

• Yenidoğan tarama programlarına katılım

Prof. Dr. Kafadar, “Toplumsal bilinç en güçlü silahtır. Taşıyıcı olduğunuzu bilmek kader değildir, önlem alma fırsatıdır” diyor.

Türkiye’de yenidoğan tarama programlarının genişlemesi sayesinde SMA hastalığı artık daha erken evrede tespit edilebiliyor. Bu da çocukların yaşam kalitesini artırma açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Uzman Uyarısı: Erken Tanı Hayat Değiştiriyor

SMA hastalığı kader değil, geç kalınmış tanı kader olabilir.

Kas kaybı başladıktan sonra geri dönüş sınırlıdır. Bu nedenle belirti, risk, genetik öykü ve erken tarama hayati önemdedir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar son olarak şu mesajı veriyor:
“Her hareketsizlik masum değildir. Aileler gelişim basamaklarını yakından takip etmeli. Şüphe varsa zaman kaybetmeden uzmana başvurulmalı.”

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Çocuk Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada epilepsinin toplumda hâlâ yanlış bilinen yönleri olduğunu vurguladı.

Epilepsi (Sara) Nedir?

Epilepsi, beyindeki sinir hücrelerinin ani ve kontrolsüz elektriksel boşalımları sonucu ortaya çıkan, tekrarlayan nöbetlerle karakterize bir hastalıktır. Halk arasında “sara” olarak bilinir.

Prof. Dr. Kafadar’a göre:

“Epilepsi tek bir hastalık değil, birçok farklı nedeni ve türü olan bir beyin hastalıkları grubudur. Her nöbet epilepsi değildir; tanı için nöbetlerin tekrarlayıcı olması gerekir.”

Nöbet Nasıl Ortaya Çıkar?

Beynimiz milyarlarca sinir hücresinin uyumlu çalışmasıyla görev yapar. Ancak bazı durumlarda bu hücreler bir anda aşırı ve düzensiz elektrik sinyali üretir. Sonuç?

• Ani bilinç kaybı

• Kasılmalar

• Sabit bir noktaya dalıp kalma

• Ağızda köpürme

• Kısa süreli hafıza kaybı

• Garip kokular ya da tatlar hissetme

Bazı nöbetler dramatiktir, bazıları ise sadece birkaç saniyelik “donma” şeklinde geçer. Bu nedenle birçok epilepsi vakası uzun süre fark edilmeden devam edebilir.

Çocuklarda Epilepsi Daha mı Farklı?

Prof. Dr. Kafadar, özellikle çocukluk çağında epilepsinin farklı belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirtiyor:

“Çocuklarda dalıp gitme, ders sırasında kısa süreli kopmalar, ani sıçramalar ya da sebepsiz düşmeler epilepsi belirtisi olabilir. Ailelerin bu belirtileri hafife almaması gerekir.”

Çocukluk çağı epilepsilerinin bir kısmı yaşla birlikte düzelebilirken, bazı türleri uzun süreli takip gerektirir.

Epilepsinin Nedenleri Neler?

Epilepsi her zaman tek bir nedene bağlı değildir. Olası sebepler arasında:

• Doğum sırasında beyin hasarı

• Genetik yatkınlık

• Beyin enfeksiyonları

• Kafa travmaları

• Beyin tümörleri

• Nedeni bilinmeyen (idiopatik) durumlar

Vakaların önemli bir kısmında ise net bir sebep saptanamayabilir.

Tanı Nasıl Konur?

Epilepsi tanısında en önemli testlerden biri EEG (Elektroensefalografi)’dir. EEG, beynin elektriksel aktivitesini kaydeder.

Bunun yanında:

• Beyin MR görüntülemesi

• Ayrıntılı nörolojik muayene

• Nöbet öyküsünün detaylı değerlendirilmesi

Tanı sürecinde büyük önem taşır.

Tedavisi Var mı?

Evet. Epilepsi hastalarının büyük bir kısmı düzenli ilaç tedavisiyle nöbetsiz bir yaşam sürebilir.

Prof. Dr. Kafadar’ın altını çizdiği en önemli nokta şu:

“Epilepsi tedavi edilebilir bir hastalıktır. İlaçlar düzenli kullanıldığında hastaların yaklaşık yüzde 70’inde nöbetler tamamen kontrol altına alınabilir.”

Dirençli vakalarda ise:

• Ketojenik diyet

• Vagus sinir stimülasyonu

• Cerrahi tedavi

gibi seçenekler gündeme gelebilir.

Nöbet Anında Ne Yapılmalı?

Toplumda en sık yapılan yanlış, nöbet geçiren kişinin ağzına bir şey koymaya çalışmaktır. Bu son derece tehlikelidir.

Doğru yaklaşım:

✔️ Kişiyi yan yatırmak
✔️ Başını sert bir zeminden korumak
✔️ Süreyi takip etmek
✔️ Nöbet 5 dakikayı aşarsa acil yardım çağırmak

Toplumsal Yanlış Algılar

Epilepsi bulaşıcı değildir.
Ruhsal bir hastalık değildir.
Akıl hastalığı değildir.

Bu hastalık, beynin elektriksel düzeniyle ilgilidir. Doğru tedavi ve takip ile bireyler eğitimlerine, iş hayatlarına ve sosyal yaşamlarına devam edebilir.

Son Söz

Epilepsi korkulacak değil, bilinmesi gereken bir hastalıktır. Bilgi, ön yargının panzehiridir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’ın da ifade ettiği gibi, erken tanı ve düzenli takip hayat kalitesini belirleyen en kritik faktördür.

Beynin elektriği bazen kontrolden çıkabilir. Önemli olan, o dalgayı doğru yönetmektir. ⚡
Epilepsi (Sara Hastalığı) Nedir? Epilepsi Çeşitleri Nelerdir? Epilepsi Neden Olur? Epilepsi Belirtileri Nelerdir? Epilepsi Nasıl Teşhis Edilir? Epilepsi Tedavisi Nasıl Yapılır? Epilepsi Risk Faktörleri Nelerdir? Epilepsi öldürür mü? Epilepsi nasıl anlaşılır? Epilepsi geçer mi? Stres epilepsiyi etkiler mi? Epilepsi nöbeti uyurken olur mu? Epilepsi nöbeti geçirdikten sonra kişi neler hisseder? Anksiyete epilepsiye neden olur mu?

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Asuman İnan, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada özellikle yaz aylarında artan vakalara dikkat çekti.

Prof. Dr. İnan, “Salmonella en sık gıdalar yoluyla bulaşır. Çiğ veya iyi pişmemiş tavuk, yumurta, pastörize edilmemiş süt ürünleri ve iyi yıkanmamış sebzeler risk taşır” dedi.

🧫 Salmonella Nedir?

Salmonella, bağırsak sistemini etkileyen bir bakteri grubudur. Halk arasında çoğu zaman “gıda zehirlenmesi” olarak bilinen tabloya neden olur. Ancak her gıda zehirlenmesi Salmonella değildir.

Uzmanlara göre bakteri, uygun sıcaklıkta hızla çoğalır ve özellikle hijyen kurallarına uyulmayan mutfaklarda kolayca yayılır.

⚠️ Salmonella Belirtileri Nelerdir?

Prof. Dr. İnan’ın verdiği bilgilere göre belirtiler genellikle bakterinin alınmasından 6–72 saat sonra ortaya çıkıyor:

• Yüksek ateş

• Sulu veya kanlı ishal

• Karın ağrısı ve kramp

• Bulantı ve kusma

• Halsizlik

Çoğu vaka 4–7 gün içinde düzeliyor. Ancak bağışıklık sistemi zayıf kişilerde enfeksiyon kana karışabiliyor ve ciddi sonuçlar doğurabiliyor.

🚨 Kimler Risk Altında?

Uzman isim özellikle şu grupları uyardı:

• Bebekler

• 65 yaş üstü bireyler

• Hamileler

• Kronik hastalığı olanlar

• Bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler

Bu kişilerde tablo daha ağır seyredebilir ve hastane tedavisi gerekebilir.

🛡 Nasıl Korunmalı?

Prof. Dr. İnan’a göre korunmanın temel anahtarı mutfak hijyeni:

• Çiğ et ve sebzeler ayrı kesme tahtasında hazırlanmalı

• Tavuk ve et iyice pişirilmeli

• Eller en az 20 saniye sabunla yıkanmalı

• Soğuk zincir korunmalı

“Salmonella gözle görülmez, tadı değişmez. Bu nedenle en güçlü silahımız temizliktir” uyarısında bulundu.

📌 Uzmandan Net Mesaj

Salmonella hafife alınacak bir enfeksiyon değil. Basit görünen bir ishal tablosu bazı gruplarda hayati risk oluşturabiliyor. Uzmanlar özellikle yaz aylarında açıkta satılan ve iyi muhafaza edilmeyen gıdalara karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.

Uzmanların ortak mesajı

“Mucize aramayın.
Bilimsel önlemlerle ve sağlıklı yaşamla riskleri azaltın.”

Kanser riskini tamamen sıfırlamak mümkün olmasa da, bu 12 başlıkla risk belirgin biçimde azaltılabiliyor.

Uzmanlara göre kanserden korunma bir günde değil, bir yaşam tarzıyla mümkün. İşte bilimsel kanıtlarla desteklenen 12 altın kural: