Gençlerde Kalp Krizi Neden Daha Fazla Konuşuluyor?

Kardiyoloji uzmanları son yıllarda bazı risk faktörlerinin genç yaş gruplarında daha yaygın hale geldiğine dikkat çekiyor. Özellikle:

• düzensiz uyku,
• yoğun stres,
• hareketsiz yaşam,
• sigara ve elektronik sigara kullanımı,
• enerji içeceği tüketimi,
• obezite,
• yüksek tansiyon,
• insülin direnci

gibi etkenlerin kalp ve damar sağlığını erken yaşta etkileyebildiği belirtiliyor.

Bazı kişilerde ise aile öyküsü önemli rol oynuyor. Genetik yatkınlığı bulunan bireylerde risk daha erken yaşta ortaya çıkabiliyor.

İlk Belirti Her Zaman Şiddetli Ağrı Olmayabilir

Kalp krizi denince akla genellikle yere düşüren şiddetli göğüs ağrısı geliyor. Ancak uzmanlara göre özellikle genç erişkinlerde belirtiler daha sinsi ilerleyebiliyor.

Dikkat edilmesi gereken bazı belirtiler şöyle sıralanıyor:

• Göğüste baskı veya sıkışma hissi
• Merdiven çıkarken nefes nefese kalma
• Ani çarpıntı
• Soğuk terleme
• Sol kola, çeneye veya sırta yayılan ağrı
• Nedensiz halsizlik
• Baş dönmesi
• Eforla artan göğüs rahatsızlığı

Bazı kişiler belirtileri mide problemi, kas ağrısı veya panik atak sanabiliyor. Bu nedenle uzun süren ya da tekrar eden şikâyetlerde tıbbi değerlendirme önem taşıyor.

Elektronik Sigara ve Enerji İçecekleri Tartışılıyor

Son dönemde özellikle elektronik sigaralar ve yüksek kafein içeren enerji içecekleriyle ilgili tartışmalar dikkat çekiyor. Uzmanlar bu ürünlerin kalp ritmini etkileyebileceğini, tansiyon üzerinde baskı oluşturabileceğini ve bazı kişilerde damar sağlığını olumsuz etkileyebileceğini belirtiyor.

Özellikle yoğun spor yapan gençlerde bilinçsiz takviye ürünleri kullanımı da ayrı bir risk başlığı olarak değerlendiriliyor.

Kalp Krizi Riskini Azaltmak İçin Neler Öneriliyor?

Uzmanlara göre risk tamamen sıfırlanamasa da bazı yaşam alışkanlıkları kalp sağlığını korumada önemli rol oynuyor:

• Düzenli fiziksel aktivite
• Sigaradan uzak durmak
• Uyku düzenine dikkat etmek
• İşlenmiş gıda tüketimini azaltmak
• Tansiyon ve kan şekeri kontrolü
• Düzenli sağlık kontrolleri

Özellikle aile öyküsü bulunan kişilerin genç yaşta da kardiyolojik değerlendirme yaptırmasının önemli olabileceği belirtiliyor.

Hangi Durumlarda Acil Yardım Gerekebilir?

Uzmanlar şu belirtilerin acil değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor:

• 15–20 dakikadan uzun süren göğüs ağrısı
• Nefes alamama hissi
• Soğuk terleme ile birlikte göğüs baskısı
• Bayılma veya bilinç bulanıklığı
• Kol, çene veya sırta yayılan ağrı

Bu belirtiler her zaman kalp krizini göstermese de hızlı değerlendirme hayat kurtarıcı olabiliyor.

Sonuç Ne Anlama Geliyor?

Kalp krizi hâlâ ileri yaşla ilişkilendirilen bir tablo olsa da modern yaşam alışkanlıkları nedeniyle genç erişkinlerde de risk faktörleri daha görünür hale geliyor. Uzmanlar özellikle “geçer” denilerek ertelenen belirtilerin dikkate alınması gerektiğini vurguluyor.

Bu noktada Belçika’dan tanıdık bir isim yeniden gündeme geldi. Union Saint-Gilloise forması giyen Hollandalı kaleci Kjell Scherpen için Beşiktaş’ın daha önce girişimde bulunduğu, ancak kulübünün sezon ortasında transfere izin vermediği yazılmıştı.

Beşiktaş Scherpen İçin Daha Önce Teklif Yapmıştı

Belçika ve Hollanda kaynaklı haberlerde, Beşiktaş’ın Şubat ayında Kjell Scherpen için Union Saint-Gilloise’ye teklif yaptığı belirtilmişti. Ancak Union SG’nin, transfer döneminin kendi liginde kapanmış olması ve oyuncunun takımın ana kalecilerinden biri konumunda bulunması nedeniyle satışa sıcak bakmadığı aktarılmıştı.

Bu nedenle dosya o dönem sonuçlanmadı. Fakat yaz transfer dönemi yaklaşırken tablo değişmeye başladı.

Yabancı basında yer alan son kulislere göre Scherpen’in yaz aylarında Union SG’den ayrılabileceği konuşuluyor. Bu gelişme, Beşiktaş’ın kaleci listesinde Hollandalı file bekçisinin yeniden üst sıralara çıkabileceği yorumlarını beraberinde getirdi.

Kjell Scherpen Kimdir, Beşiktaş Neden İlgileniyor?

Kjell Scherpen, 2.06 metrelik boyuyla Avrupa futbolunda fiziksel profili en dikkat çekici kalecilerden biri olarak biliniyor. Hollandalı kaleci, özellikle hava toplarındaki etkisi, ceza sahası hâkimiyeti ve uzun boy avantajıyla öne çıkıyor.

Beşiktaş’ın bu profilde bir kaleciye yönelmesi tesadüf değil. Siyah-beyazlılar yeni sezonda kalede yalnızca refleksleri güçlü değil, aynı zamanda savunma arkasını kontrol edebilen, duran toplarda güven veren ve Avrupa maçlarında fizik gücüyle fark oluşturabilecek bir isim arıyor.

Scherpen’in yaşı, fiziksel özellikleri ve Avrupa tecrübesi bu nedenle Beşiktaş açısından dikkat çekici bir paket sunuyor.

Transferde Union SG’nin Tavrı Belirleyici Olacak

Scherpen’in Union Saint-Gilloise ile sözleşmesinin 2028 yılına kadar devam ettiği biliniyor. Bu durum, transferde pazarlık masasında Belçika kulübünün elini güçlendiriyor.

Şubat ayında gelen teklifin reddedilmesi, Union SG’nin oyuncuyu kolay bırakmak istemediğini göstermişti. Ancak yaz döneminde kadro planlaması, oyuncunun ayrılık isteği ve gelecek teklifler dosyanın seyrini değiştirebilir.

Beşiktaş açısından bu transferde en önemli başlık bonservis bedeli olacak. Siyah-beyazlıların kaleci transferinde yüksek maliyetli bir operasyon yapıp yapmayacağı, yeni sezon bütçesi ve teknik heyetin öncelik sıralamasıyla netleşecek.

Beşiktaş Kalede Genç ve Uzun Vadeli Profil Arıyor

Siyah-beyazlılarda kaleci transferi yalnızca kısa vadeli bir hamle olarak görülmüyor. Kulübün, birkaç sezon boyunca kaleyi emanet edebileceği, Avrupa piyasasında yeniden değer kazanabilecek ve fiziksel özellikleriyle fark oluşturabilecek bir isim aradığı konuşuluyor.

Kjell Scherpen bu açıdan Beşiktaş’ın radarına uyan isimlerden biri. Özellikle Avrupa’da forma giymiş, farklı lig temposunu bilen ve gelişim yaşı içinde bulunan kaleciler siyah-beyazlıların transfer stratejisinde daha fazla önem kazanıyor.

Scherpen Transferi Kolay Değil Ama Dosya Açık

Beşiktaş’ın Kjell Scherpen ilgisi yabancı basında yeni değil. Ancak son kulislerde oyuncunun yaz döneminde Union SG’den ayrılabileceğinin konuşulması, bu dosyayı yeniden dikkat çekici hale getirdi.

Siyah-beyazlıların resmi teklif yapıp yapmayacağı, Union SG’nin bonservis beklentisi ve oyuncunun Türkiye seçeneğine yaklaşımı önümüzdeki süreçte belirleyici olacak.

Şimdilik bu transfer, Beşiktaş için “takip edilen güçlü aday” kategorisinde duruyor. Kalede yaz operasyonu başlarsa, Scherpen ismi yeniden manşetlere taşınabilir.

Tuttomercatoweb’de yer alan habere göre Milan’ın Portekizli kanat oyuncusu Rafael Leão için Türkiye’den yalnızca Galatasaray değil, Fenerbahçe de ilgi gösteriyor.

Fenerbahçe Rafael Leão İçin Listede

İtalyan basınındaki kulise göre Rafael Leão, Milan’da artık dokunulmaz oyuncu konumunda görülmüyor. Serie A ekibinin, uygun şartların oluşması halinde yıldız futbolcunun ayrılığına kapıyı aralayabileceği iddia ediliyor.

Haberde Milan’ın Leão için birkaç ay önce çok daha yüksek rakamlar düşündüğü, ancak mevcut tabloda yaklaşık 50 milyon euro seviyesinde bir bonservisin konuşulabileceği belirtildi.

Fenerbahçe’nin de bu tabloyu yakından takip eden kulüplerden biri olduğu aktarıldı.

Transferin Anahtarı Maaş Paketi Olabilir

Rafael Leão’nun Milan’daki mevcut maaşının yaklaşık 6,5 milyon euro seviyesinde olduğu belirtiliyor. İtalyan basınına göre Türkiye’den gelebilecek tekliflerde maaş paketinin 10-12 milyon euro bandına çıkabileceği konuşuluyor.

Bu nedenle dosyanın yalnızca bonservis pazarlığıyla sınırlı olmadığı, oyuncunun ikna edilmesi için güçlü bir maaş teklifinin de belirleyici olabileceği ifade ediliyor.

Fenerbahçe açısından bu kulis, “Fenerbahçe Rafael Leão transferi gerçek mi?”, “Leão Fenerbahçe’ye gelir mi?” ve “Fenerbahçe kanat transferinde kimi istiyor?” aramalarını hızla öne çıkaracak türden bir gelişme olarak dikkat çekiyor.

Oyuncunun Önceliği Transferde Belirleyici

Haberde dikkat çeken en önemli ayrıntılardan biri de Rafael Leão’nun kariyer tercihine ilişkin bölüm oldu. İtalyan basını, Portekizli yıldızın önceliğinin üst düzey liglerde kalmak olduğunu yazdı.

Bu durum Fenerbahçe açısından transferin kolay olmayacağını gösteriyor. Leão gibi Avrupa piyasasında hâlâ yüksek karşılığı bulunan bir oyuncu için Premier Lig ve diğer büyük liglerden gelebilecek tekliflerin de süreci doğrudan etkileyebileceği değerlendiriliyor.

Sarı-lacivertliler için bu dosya, klasik bir transfer görüşmesinden çok daha fazla sabır ve ikna gücü gerektiriyor.

Milan Neden Satışı Düşünebilir?

Milan cephesinde Rafael Leão’nun satış ihtimali, kulübün yaz dönemi planlaması ve ekonomik dengeleriyle birlikte değerlendiriliyor. Portekizli oyuncu, piyasa değeri ve uluslararası bilinirliği nedeniyle Milan’ın kasasına ciddi gelir sağlayabilecek isimlerden biri olarak görülüyor.

Bu nedenle İtalyan basınında Leão’nun ayrılık ihtimali yalnızca sportif değil, mali açıdan da tartışılıyor.

Fenerbahçe’nin bu tabloda devreye girmesi ise sarı-lacivertli kulübün yaz transfer döneminde üst seviye bir hücum oyuncusu arayışına girebileceği yorumlarını güçlendirdi.

Fenerbahçe İçin Zor Ama Ses Getiren Dosya

Rafael Leão transferi, maliyeti ve oyuncunun kariyer öncelikleri nedeniyle kolay bir operasyon olarak görünmüyor. Ancak Fenerbahçe’nin adının bu seviyede bir yıldızla anılması, kulübün transferde çıtayı yüksek tutmak istediğini gösteriyor.

Sarı-lacivertli yönetimin resmi temas kurup kurmayacağı, Milan’ın bonservis beklentisi ve oyuncunun Türkiye seçeneğine yaklaşımı önümüzdeki günlerde daha net görülecek.

Şimdilik dosya İtalya kaynaklı güçlü bir kulis olarak gündemde. Fenerbahçe taraftarının gözü ise bu dev transfer ihtimalinde olacak.

Bu doğrultuda İtalya’dan dikkat çeken bir kulis geldi. Tuttomercatoweb’de yer alan habere göre Galatasaray, Napoli’nin Kamerunlu orta sahası Frank Zambo Anguissa ile ilgileniyor.

Galatasaray Anguissa İçin Devreye Girebilir

İtalyan basınındaki kulise göre Napoli, yaz transfer döneminde kadro planlamasında bazı değişikliklere gitmeyi değerlendiriyor. Bu süreçte Anguissa’nın da ayrılık ihtimali bulunan oyuncular arasında yer aldığı öne sürüldü.

Galatasaray cephesinin ise 30 yaşındaki futbolcu için oyuncuyu ikna edebilecek seviyede güçlü bir teklif hazırlayabileceği belirtiliyor. Haberde özellikle sarı-kırmızılıların maaş tarafında cazip bir paketle masaya gelebileceği vurgulandı.

Bu gelişme, “Galatasaray Anguissa transferi olacak mı?”, “Anguissa Galatasaray’a gelir mi?” ve “Galatasaray orta saha transferinde kimi istiyor?” aramalarını da hareketlendirdi.

Napoli’de Geleceği Belirsizleşti

Anguissa’nın Napoli ile sözleşmesi 2027 yılına kadar devam ediyor. Ancak İtalyan basını, oyuncunun kulüpteki geleceğinin kesinleşmediğini ve Napoli’nin yaz döneminde bazı oyuncular için gelecek teklifleri değerlendirebileceğini aktarıyor.

Kamerunlu futbolcu, Napoli’de zaman zaman takımın ana omurgasında yer aldı. Fizik gücü, top kazanma becerisi, pres direnci ve geçiş oyunundaki etkisiyle bilinen Anguissa, özellikle tempolu orta saha arayan takımlar için dikkat çekici bir profil sunuyor.

Galatasaray’ın da Avrupa hedefleri doğrultusunda merkez orta sahada daha güçlü, daha atletik ve daha dirençli bir yapı kurmak istediği konuşuluyor.

Okan Buruk’un Oyun Planına Uyar mı?

Anguissa’nın profili, Galatasaray’ın ihtiyaç duyduğu orta saha tipine oldukça yakın görünüyor. Sarı-kırmızılı ekipte özellikle büyük maçlarda fiziksel mücadele, ikinci toplar ve merkezde baskı kırma becerisi öne çıkıyor.

Anguissa bu özellikleriyle hem savunma önünde denge sağlayabilecek hem de topu ileri taşıyabilecek bir oyuncu olarak değerlendiriliyor. Galatasaray’ın Avrupa kupalarında daha dirençli bir orta saha kurma hedefi düşünüldüğünde, bu kulis sarı-kırmızılı taraftarlar açısından dikkat çekici bir başlık haline geldi.

Transferde Maaş ve Bonservis Belirleyici Olacak

Anguissa transferinde en önemli konu maliyet olacak. Oyuncunun Napoli ile devam eden sözleşmesi nedeniyle İtalyan kulübünün kolay bir bonservis pazarlığına yanaşıp yanaşmayacağı belirsiz.

Galatasaray’ın bu dosyada resmi adım atıp atmayacağı, Napoli’nin talep edeceği bonservis bedeli ve oyuncunun maaş beklentisiyle netleşecek. İtalyan basınında yer alan kulis, şu aşamada ilginin ciddi olduğunu ancak transferin henüz sonuç aşamasına gelmediğini gösteriyor.

Galatasaray’da Orta Saha Operasyonu Başlıyor

Sarı-kırmızılıların yeni sezon öncesi orta sahada alternatifli ve güçlü bir kadro kurmak istediği biliniyor. Anguissa ismi de bu planlamanın en dikkat çekici adaylarından biri olarak öne çıktı.

Galatasaray yönetiminin önümüzdeki dönemde Napoli cephesiyle temas kurup kurmayacağı merak konusu. Şimdilik kulis İtalya’dan yükseldi, ancak dosya sıcaklığını koruyor.

Trabzonspor’da Satış Planı Aceleye Getirilmeyecek

Bordo-mavili yönetimin önceliği, kadro mühendisliğini bozmayacak bir transfer dengesi kurmak. Bu nedenle oyuncularla ilgili her teklifin teknik heyet raporu, piyasa şartları ve yeni sezon bütçesiyle birlikte değerlendirileceği belirtiliyor.

Kulislerde özellikle genç ve piyasa değeri yükselme potansiyeli bulunan isimlerde Trabzonspor’un “erken satış” yapmak istemediği konuşuluyor. Yönetimin, düşük bedelli tekliflere kapıyı kapatacağı; ancak kulübün kasasını ciddi biçimde rahatlatacak rakamların gündeme gelmesi halinde görüşmelere açık olacağı ifade ediliyor.

Oulai ve Felipe Augusto İçin Avrupa Takibi

Trabzonspor’da Christ Oulai ve Felipe Augusto, Avrupa kulüplerinin radarındaki iki dikkat çekici isim olarak öne çıkıyor. Özellikle atletik yapıları, yaş profilleri ve gelişim potansiyelleri nedeniyle bu iki futbolcuya yönelik ilginin daha yakından takip edildiği öğrenildi.

Bordo-mavili kulislerde, Felipe Augusto için daha önce de farklı liglerden nabız yoklandığı; Oulai cephesinde ise izleme ekiplerinin oyuncuyu yakından takip ettiği konuşuluyor. Yönetimin bu iki oyuncuda beklentisi yüksek. Bu nedenle masaya gelecek tekliflerin sıradan bir yoklama düzeyinde kalması halinde sürecin ilerletilmeyeceği belirtiliyor.

Lovik ve Zubkov İçin Karar Teklife Bağlı

Mathias Lovik ve Oleksandr Zubkov cephesinde ise durum biraz daha farklı. Lovik için Avrupa’dan gelen ilginin oyuncunun geleceği konusunda yeni bir değerlendirme süreci başlatabileceği ifade ediliyor.

Zubkov konusunda ise yönetimin aceleci davranmayacağı, ancak oyuncunun maliyeti, performans grafiği ve gelecek tekliflerin seviyesi üzerinden karar verileceği belirtiliyor. Ukraynalı futbolcu için özellikle Avrupa pazarındaki hareketliliğin yakından takip edildiği öğrenildi.

Yönetimin Beklentisi: Doğru Rakam, Doğru Zaman

Trabzonspor’da yönetimin transfer politikasında temel hedef, oyuncu satışından maksimum gelir elde ederken kadronun rekabet gücünü korumak. Bordo-mavililer, geçmiş dönemlerde yapılan düşük getirili ayrılıkların benzerini yaşamak istemiyor.

Bu nedenle dört oyuncu için de ortak yaklaşım net: Trabzonspor satmak için satmayacak. Ancak kulübün belirlediği rakamların yakalanması halinde, Avrupa’dan gelecek teklifler ciddi biçimde masaya yatırılacak.

Trabzonspor’da Hareketli Yaz Bekleniyor

Yeni sezon öncesi kadrosunu güçlendirmek isteyen Trabzonspor’da, olası oyuncu satışları transfer bütçesinin de seyrini belirleyebilir. Yönetimin hem takviye hem de satış başlıklarında geniş bir dosya hazırladığı, Avrupa kulüplerinden gelecek resmi adımlara göre yol haritasını netleştireceği öğrenildi.

Bordo-mavili camiada gözler şimdi bu dört oyuncu için gelecek tekliflere çevrildi. Trabzonspor cephesinde yaz transfer döneminin yalnızca gelenlerle değil, gidebilecek isimlerle de oldukça hareketli geçmesi bekleniyor.

Sistiserkoz (Cysticercosis) nedir?

Sistiserkoz, Taenia solium adlı domuz tenyası yumurtalarının vücuda alınmasıyla oluşan paraziter bir hastalıktır. Bu yumurtalardan çıkan larvalar kas, deri altı, göz ve beyin gibi dokulara yerleşebilir.

Hastalığın beyni tutan formuna nörosistiserkoz denir. Bu tablo, dünyada önlenebilir epilepsi nedenlerinden biri olarak kabul edilir.

Sistiserkoz (Cysticercosis) neden olur?

Hastalık, genellikle parazit yumurtalarıyla kirlenmiş yiyecek, su veya eller aracılığıyla bulaşır. Burada önemli nokta şudur: Sistiserkoz, az pişmiş domuz eti yemekten doğrudan gelişen bağırsak tenyasıyla aynı şey değildir.

Az pişmiş enfekte domuz eti bağırsakta erişkin tenyaya yol açabilir. Sistiserkoz ise tenyaya ait yumurtaların ağız yoluyla alınmasıyla gelişir. Bu nedenle el hijyeni, güvenli gıda ve temiz su büyük önem taşır.

Sistiserkoz (Cysticercosis) nasıl anlaşılır?

Belirtiler larvaların yerleştiği organa göre değişir. Kas veya deri altında küçük şişlikler görülebilir. Göz tutulumu görme bulanıklığına neden olabilir.

Beyin tutulumu varsa baş ağrısı, epileptik nöbet, denge sorunları, bulantı, kusma, görme bozukluğu veya bilinç değişikliği görülebilir. Ancak bu belirtiler başka nörolojik hastalıklarla da karışabilir. Tanı yalnızca şikâyetlere bakılarak konulamaz.

Kimlerde daha sık görülür?

Hijyen koşullarının yetersiz olduğu bölgelerde yaşayanlarda risk daha yüksektir. Parazitin yaygın olduğu ülkelere seyahat edenler, güvenli olmayan gıda ve su tüketenler, bağırsak tenyası taşıyan kişilerle yakın temas edenler risk grubunda yer alabilir.

Ev içinde bir kişide bağırsak tenyası varsa, el hijyeni yetersizliği nedeniyle diğer bireyler de risk altında olabilir. Bu nedenle yalnızca hasta kişinin değil, temaslıların da değerlendirilmesi gerekebilir.

Ne zaman doktora gidilmeli?

Yeni başlayan nöbet, açıklanamayan şiddetli baş ağrısı, görme kaybı, bilinç bulanıklığı, tekrarlayan kusma veya denge bozukluğu varsa vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Deri altında nedeni bilinmeyen sertlikler, seyahat sonrası gelişen nörolojik şikâyetler veya bağırsak tenyası şüphesi de tıbbi değerlendirme gerektirir.

Sistiserkoz (Cysticercosis) için hangi doktora gidilir?

İlk başvuru aile hekimi, enfeksiyon hastalıkları uzmanı veya iç hastalıkları uzmanına yapılabilir. Beyin tutulumu şüphesinde nöroloji, göz tutulumu varsa göz hastalıkları, cerrahi gerektiren durumlarda beyin cerrahisi veya ilgili cerrahi branşlar sürece dahil olabilir.

Tedavi çoğu zaman birden fazla branşın birlikte değerlendirmesini gerektirir.

Sistiserkoz (Cysticercosis) nasıl teşhis edilir?

Tanıda hastanın şikâyetleri, seyahat öyküsü, beslenme ve temas bilgileri birlikte değerlendirilir. Beyin tutulumu şüphesinde beyin MR veya BT görüntüleme kullanılır.

Kan testleri ve serolojik incelemeler tanıya yardımcı olabilir. Ancak bazı hafif olgularda kan testleri negatif çıkabilir. Bu nedenle görüntüleme ve uzman değerlendirmesi önemlidir.

Sistiserkoz (Cysticercosis) tedavisi var mı?

Evet, sistiserkoz için tedavi seçenekleri vardır. Ancak tedavi planı hastalığın yerine, kistlerin canlı olup olmadığına, beyin tutulumu bulunup bulunmadığına ve hastanın genel durumuna göre belirlenir.

Nörosistiserkozda albendazol ve prazikuantel gibi antiparaziter ilaçlar kullanılabilir. Bazı hastalarda iltihabi yanıtı kontrol etmek için kortikosteroidler, nöbet varsa nöbet önleyici ilaçlar gerekebilir. Hidrosefali, göz tutulumu veya bazı kist yerleşimlerinde cerrahi seçenekler gündeme gelebilir.

Sistiserkoz (Cysticercosis) ölümcül müdür?

Sistiserkoz her hastada ölümcül değildir. Ancak beyin, göz veya omurilik tutulumu varsa ciddi sonuçlara yol açabilir.

Özellikle kafa içi basınç artışı, hidrosefali, tekrarlayan nöbetler veya ağır enfeksiyon tablolarında geciken başvuru riski artırabilir. Erken tanı ve düzenli takip tedavi başarısı açısından önemlidir.

Sistiserkoz (Cysticercosis) kendiliğinden geçer mi?

Bazı kistler zamanla canlılığını kaybedebilir ve kireçlenmiş lezyonlara dönüşebilir. Ancak bu durum hastalığın önemsiz olduğu anlamına gelmez.

Özellikle beyin tutulumu olan kişilerde kistlerin ölmesi bile çevrede iltihabi yanıt oluşturabilir ve nöbet gibi şikâyetlere yol açabilir. Bu nedenle “kendiliğinden geçer” düşüncesiyle takip ihmal edilmemelidir.

Sistiserkoz (Cysticercosis) nasıl önlenir?

El hijyeni hastalıktan korunmada temel adımdır. Tuvalet sonrası ve yemek hazırlamadan önce eller sabunla yıkanmalıdır.

Güvenli su tüketimi, iyi yıkanmış sebze ve meyve, hijyenik gıda hazırlama, etlerin yeterince pişirilmesi ve bağırsak tenyası olan kişilerin tedavi edilmesi önemlidir. Toplum düzeyinde temiz su, kanalizasyon, veteriner kontrolü ve gıda güvenliği de hastalığın önlenmesinde belirleyicidir.

Sistiserkoz (Cysticercosis) tedavisinde güncel gelişmeler neler?

Güncel yaklaşımda tedavi, hastalığın vücutta nerede bulunduğuna göre kişiselleştirilmektedir. Beyin tutulumu olan hastalarda yalnızca paraziti öldürmek değil, oluşabilecek iltihabi yanıtı ve nöbet riskini yönetmek de tedavinin parçasıdır.

Albendazol ve prazikuantel, uygun hastalarda kullanılan başlıca antiparaziter ilaçlardır. Ancak her hastaya aynı tedavi uygulanmaz. Kistin sayısı, yeri, canlılığı, beyin omurilik sıvısı akışını etkileyip etkilemediği ve hastanın nörolojik durumu tedavi kararında belirleyicidir.

Araştırmalar daha iyi tanı testleri, görüntüleme yaklaşımları ve toplum düzeyinde kontrol programları üzerinde yoğunlaşmaktadır. Ancak araştırma aşamasındaki yöntemler onaylı tedavilerin yerine geçmez. Tedavi kararı mutlaka uzman hekim tarafından verilmelidir.

Kısa Soru-Cevap

Sistiserkoz (Cysticercosis) kendiliğinden geçer mi?
Bazı kistler zamanla etkisizleşebilir; ancak özellikle beyin tutulumu varsa takip ve uzman değerlendirmesi gerekir.

Sistiserkoz belirtileri başka hastalıklarla karışır mı?
Evet. Baş ağrısı, nöbet ve görme sorunları birçok farklı hastalıkta görülebilir. Tanı için muayene, görüntüleme ve gerekli testler gerekir.

Sistiserkoz tedavi edilmezse ne olur?
Beyin tutulumu varsa nöbetler, kafa içi basınç artışı, hidrosefali veya kalıcı nörolojik sorunlar gelişebilir.

Sistiserkoz bulaşıcı mı?
Kist taşıyan kişi doğrudan başkasına kist bulaştırmaz. Ancak bağırsak tenyası taşıyan kişiler dışkıyla parazit yumurtası yayabilir ve hijyen yetersizse bulaş riski oluşabilir.

Borç tartışmasının ardından gelen ziyaret dikkat çekti

Sürmene’de geçtiğimiz günlerde belediyenin mali tablosuna ilişkin karşılıklı açıklamalar yapılmış, borç rakamları kamuoyunda tartışma konusu olmuştu. Tarafların farklı değerlendirmeleri ilçede gündem olurken, bayram ziyareti polemiğin ardından daha sakin bir fotoğraf ortaya koydu.

Bayram buluşması ilçede olumlu karşılandı

Mevcut Başkan Hüseyin Azizoğlu’nun, eski Başkan Rahmi Üstün’e yaptığı ziyaret yerel siyasette nezaket mesajı olarak değerlendirildi. Paylaşılan kare, “polemik tatlıya bağlandı” yorumlarını da beraberinde getirdi.

Tartışmanın konusu olan mali tabloya ilişkin değerlendirmeler ayrı başlıkta sürerken, bayram ziyareti Sürmene’de gerilimi düşüren bir gelişme olarak öne çıktı.

Kazada hayatını kaybedenlerin Bilal Sarıkülçe, Melahat Sarıkülçe ve Mustafa Külte olduğu öğrenildi. Yaralanan Nezahat Külte ise sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından hastaneye kaldırıldı.

Yaralının tedavisinin sürdüğü ve sağlık durumunun yakından takip edildiği bildirildi. Kaza nedeniyle bölgede trafik bir süre kontrollü şekilde sağlanırken, ekiplerin çalışmasının ardından yol yeniden ulaşıma açıldı.

Kazanın kesin nedeni yapılacak incelemenin ardından netlik kazanacak.

Aylin, Arda ve Ata Arslan’ın babası olan Dr. Kazım Arslan için cenaze töreni 28 Mayıs 2026 Perşembe günü düzenlenecek. Arslan’ın cenazesi, öğle namazının ardından Geyve Merkez Sinanbey Camii’nde kılınacak cenaze namazı sonrası Eşme Mahalle Mezarlığı’nda toprağa verilecek.

1949 doğumlu olan Dr. Kazım Arslan’ın vefatı, ailesi başta olmak üzere hastaları, yakınları ve Geyve halkı tarafından derin bir üzüntüyle karşılandı.

Prof. Dr. Fazıl Aydın’ın, KTÜ Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı bünyesinde Tıbbi Onkoloji alanında görev yaptığı ve üniversitede Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı’nın kuruluşunda önemli rol üstlendiği biliniyor.

Rektör Çuvalcı mesajında merhuma Allah’tan rahmet; ailesine, yakınlarına, öğrencilerine ve sevenlerine başsağlığı ile sabır dileklerini iletti.

Uzun yıllar boyunca hekimlik, akademisyenlik ve tıp eğitimi alanında hizmet veren Prof. Dr. Aydın’ın vefatı, başta KTÜ Tıp Fakültesi olmak üzere sağlık ve akademi çevrelerinde hüzünle karşılandı.

Tıbbi Onkoloji Alanında İz Bıraktı

Prof. Dr. Fazıl Aydın, KTÜ’de görev yaptığı süre boyunca hem tıp öğrencilerinin yetişmesine katkı sundu hem de kanser hastalıkları alanındaki akademik birikimiyle sağlık camiasında saygı gören isimler arasında yer aldı.

Aydın’ın ardından yayımlanan taziye mesajları, merhum hocanın öğrencileri, meslektaşları ve sevenleri üzerinde bıraktığı güçlü izi bir kez daha ortaya koydu.

Yeni sezon hazırlıklarını sürdüren İstanbul Başakşehir için yabancı futbol medyasında dikkat çeken değerlendirmeler yapılıyor.

Özellikle Özbek yıldız Abbosbek Fayzullaev üzerinden kulübün transfer politikası analiz edilmeye başlandı. Avrupa kaynaklarında Başakşehir’in yalnızca tecrübeli oyunculara değil, gelişime açık genç profillere yatırım yaptığı yorumları öne çıktı.

Avrupa basınında “gelecek yatırımı” vurgusu

Yabancı analizlerde Başakşehir’in son yıllarda scout odaklı bir yapı kurduğu ve Avrupa pazarında yükselme potansiyeli taşıyan futbolcuları takip ettiği belirtiliyor.

Fayzullaev transferi de bu stratejinin önemli örneklerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle teknik kapasitesi yüksek, dinamik ve yeniden satış değeri oluşturabilecek oyuncuların tercih edildiği aktarılıyor.

Abbosbek Fayzullaev kimdir?

2003 doğumlu Özbek futbolcu, hücum hattında farklı bölgelerde görev yapabiliyor. Özellikle dripling yeteneği, dar alandaki etkisi ve oyun görüşüyle dikkat çeken Fayzullaev, Orta Asya futbolunun yükselen yetenekleri arasında gösteriliyor.

Genç yaşına rağmen milli takım tecrübesi bulunan oyuncunun Avrupa’dan da takip edildiği konuşuluyor.

Başakşehir’in Avrupa hedefi dikkat çekiyor

Yabancı futbol çevrelerinde Başakşehir’in yeni sezon yapılanmasının “istikrarlı Avrupa hedefi” üzerine kurulduğu yorumları yapılıyor.

Kulübün genç oyuncularla birlikte rekabetçi bir yapı oluşturmaya çalıştığı, bu nedenle transfer döneminde yeni sürpriz hamlelerin gelebileceği belirtiliyor.

Resmî transfer gündemi merak ediliyor

Başakşehir cephesinden yeni transfer dosyalarıyla ilgili yapılmış resmî bir açıklama bulunmasa da yabancı basında çıkan analizler, İstanbul temsilcisinin transfer piyasasında dikkatle izlendiğini gösteriyor.

Özellikle genç ve potansiyelli oyuncular üzerinden ilerleyen modelin, Avrupa futbolunda kulübün görünürlüğünü artırdığı değerlendiriliyor.

Süper Lig’de yeni sezon planlamasına başlayan Samsunspor için yabancı transfer kaynaklarında yeni bir isim gündeme geldi.

Transfer kulislerinde yer alan bilgilere göre kırmızı-beyazlılar, Portekiz futbolunda forma giyen David Kusso’yu takip ediyor. 22 yaşındaki Angolalı sağ bek, savunma rotasyonunu güçlendirmek isteyen kulüplerin listesinde gösteriliyor.

Sağ bek arayışı dikkat çekiyor

Samsunspor’un Avrupa hedefi ve yoğun fikstür ihtimali nedeniyle kadro derinliğini artırmak istediği konuşuluyor. Bu nedenle yalnızca hücum hattında değil, savunmanın sağ tarafında da alternatif isimlerin gündeme geldiği belirtiliyor.

David Kusso’nun genç yaşı, atletik yapısı ve gelişime açık profili nedeniyle scout listelerinde yer aldığı öne sürülüyor.

David Kusso kimdir?

David Kusso, Angola doğumlu genç bir sağ bek olarak biliniyor. Kariyerini Portekiz futbolunda sürdüren oyuncu, savunmanın sağında görev yapıyor. Transfer kulislerinde, fizik gücü ve dinamizmiyle dikkat çeken bir profil olarak değerlendiriliyor.

Samsunspor’dan resmî açıklama yok

Samsunspor cephesinden David Kusso transferiyle ilgili yapılmış resmî bir açıklama bulunmuyor. Bu nedenle haber şimdilik yabancı transfer kaynaklarında yer alan bir kulis olarak değerlendiriliyor.

Kırmızı-beyazlıların yaz transfer döneminde özellikle kadro derinliğini artıracak isimlere yönelmesi beklenirken, David Kusso dosyasının ilerleyen günlerde netleşip netleşmeyeceği merak ediliyor.

Yeni sezon kadro planlamasını sürdüren Samsunspor için dikkat çeken bir transfer kulisi ortaya atıldı.

Yabancı transfer çevrelerinde dolaşan haberlere göre kırmızı-beyazlı ekip, Patson Daka dosyasını yakından takip ediyor. Özellikle İngiltere Championship ekiplerinden Leicester City ile sözleşme durumu tartışılan oyuncunun Türkiye seçeneğine sıcak bakabileceği öne sürüldü.

İngiltere bağlantısı dikkat çekti

Samsunspor’a yakın kaynaklarda da kulübün İngiltere pazarına yöneldiği ve Patson Daka’nın transfer listesinde yer aldığı iddia edildi. Haberlere göre Karadeniz temsilcisi, Avrupa hedefi doğrultusunda hızlı ve atletik bir forvet arayışında.

Transfer kulislerinde özellikle Daka’nın kontrat süreci öne çıkıyor. Bazı yabancı kaynaklar oyuncunun Leicester City ile olan sözleşmesinin son dönemine girdiğini ve yaz transfer döneminde ayrılık ihtimalinin güçlendiğini yazdı.

Avrupa’dan başka talipler de var

Patson Daka’nın yalnızca Türk kulüplerinin radarında olmadığı belirtiliyor. İspanyol basınında daha önce Valencia CF’nin de oyuncuyla ilgilendiği aktarılmıştı. Bu durum transfer yarışının büyüyebileceği şeklinde yorumlanıyor.

Patson Daka nasıl bir oyuncu?

1998 doğumlu Zambiyalı forvet, özellikle Red Bull Salzburg dönemindeki performansıyla Avrupa futbolunda dikkat çekmişti. Hızı, geçiş oyunundaki etkisi ve savunma arkasına koşularıyla öne çıkan Daka, kariyerinde Şampiyonlar Ligi deneyimi de yaşadı.

Resmî açıklama yok

Samsunspor veya Leicester City cephesinden transfer kulisleriyle ilgili yapılmış resmî bir açıklama bulunmuyor. Bu nedenle gelişmeler şimdilik yabancı basın ve transfer çevrelerinde konuşulan iddialar düzeyinde değerlendiriliyor.

Ancak Samsunspor’un Avrupa hedefi doğrultusunda dikkat çekici isimlerle anılması, transfer piyasasında Karadeniz ekibini daha görünür hâle getirmiş durumda.

Yaşlanma bilimi son yıllarda sessiz bir laboratuvar devrimine dönüştü. Bir yanda “biyolojik yaşı geri çevirmek” isteyen teknoloji milyarderleri, diğer yanda kanser, kalp hastalığı, demans ve kırılganlık gibi yaşa bağlı hastalıkları geciktirmeye çalışan araştırmacılar var.

Fakat en kritik ayrım burada başlıyor: Bilim dünyasının ciddiye aldığı hedef “ölümsüzlük” değil. Asıl hedef, insanın son yıllarını hastane koridorlarında değil; hareket edebilen, düşünebilen, üretebilen, bağımsız yaşayabilen bir bedenle geçirmesi.

Yani mesele yalnızca ömre yıl eklemek değil. Yıllara sağlık eklemek.

Sağlıklı Yaşam Süresi Neden Yeni Bilimsel Hedef Oldu?

Modern tıp insan ömrünü uzattı; ancak bu uzayan yılların önemli bir bölümü kronik hastalıklarla geçiyor. Kalp-damar hastalıkları, kanser, diyabet, demans, kas kaybı, kemik erimesi ve bağışıklık zayıflığı yaşlılığın en ağır yükünü oluşturuyor.

Bu nedenle araştırmacılar artık tek tek hastalıkları bekleyip tedavi etmek yerine, yaşlanmanın biyolojik mekanizmalarını hedef almayı tartışıyor.

Çünkü yaşlanma; hücre hasarı, kronik iltihaplanma, DNA onarımındaki bozulma, mitokondri yorgunluğu, kök hücre rezervinin azalması ve “yaşlı hücre” birikimiyle ilerleyen çok katmanlı bir süreç.

Bu süreç yavaşlatılabilirse, sadece bir hastalık değil; birçok yaşa bağlı hastalık aynı anda geciktirilebilir.

Metformin: Diyabet İlacından Yaşlanma Araştırmasına

Yaşlanma karşıtı araştırmalarda en çok konuşulan ilaçlardan biri metformin. Aslında uzun yıllardır tip 2 diyabet tedavisinde kullanılan bu ilaç, metabolizma, insülin duyarlılığı ve hücresel enerji dengesi üzerindeki etkileri nedeniyle mercek altında.

TAME adı verilen büyük araştırma programı, metforminin yaşlı erişkinlerde kalp hastalığı, kanser, demans ve diğer yaşa bağlı hastalıkların gelişimini geciktirip geciktiremeyeceğini test etmeyi amaçlıyor.

Bu çalışma önemli çünkü yaşlanmayı doğrudan bir hastalık gibi tedavi etmekten çok, yaşa bağlı hastalıkların ortak zeminini hedeflemeye çalışıyor.

Ancak burada büyük bir uyarı var: Metformin sağlıklı kişiler için “gençlik hapı” olarak kanıtlanmış değildir. Doktor önerisi olmadan kullanılmamalıdır. Özellikle böbrek hastalığı, B12 eksikliği, ilaç etkileşimleri ve metabolik sorunlar açısından kontrol gerektirir.

Rapamisin: Hayvan Deneylerinin Yıldızı, İnsanlarda Temkinli Umut

Rapamisin, yaşlanma araştırmalarının en heyecan verici moleküllerinden biri. Hücre büyümesi, besin algısı ve onarım mekanizmalarında rol alan mTOR yolunu etkiliyor.

Hayvan çalışmalarında yaşam süresini uzatabildiğine dair güçlü veriler bulundu. Bu nedenle insanlarda düşük doz ve aralıklı kullanım modelleri araştırılıyor.

PEARL çalışması, düşük doz aralıklı rapamisinin 48 hafta boyunca sağlıklı yaşlanan yetişkinlerde görece güvenli göründüğünü ve bazı sağlık ölçütlerinde sınırlı olumlu sinyaller verdiğini gösterdi. Fakat bu sonuç “rapamisin insan ömrünü uzatır” anlamına gelmiyor.

Bilimsel tablo şu: Rapamisin umut veriyor, fakat henüz uzun dönem güvenlik, ideal doz, kimlerde işe yarayacağı ve gerçek yaşam süresine etkisi net değil.

Bu yüzden rapamisin, internet forumlarının değil; kontrollü klinik araştırmaların konusu olmalı.

Senolitikler: Yaşlı Hücreleri Temizlemek Mümkün mü?

Yaşlanma biliminin en dikkat çekici alanlarından biri senolitikler. Bu yaklaşım, vücutta biriken ve çevresine iltihap sinyalleri yayan “yaşlı hücreleri” hedef almayı amaçlıyor.

Bu hücreler tamamen ölü değildir; fakat sağlıklı hücre gibi de davranmaz. Dokuların onarım kapasitesini bozabilir, kronik iltihaplanmayı artırabilir ve yaşa bağlı hastalıkların zeminini güçlendirebilir.

Dasatinib ve quercetin gibi kombinasyonlarla yapılan erken faz insan çalışmalarında özellikle akciğer fibrozisi gibi bazı hastalık alanlarında uygulanabilirlik ve sınırlı olumlu sinyaller bildirildi.

Ancak senolitik tedaviler hâlâ deneysel aşamadadır. Hangi hücrenin ne zaman temizleneceği, bunun uzun vadede doku onarımına mı yoksa zarara mı yol açacağı dikkatle incelenmelidir.

Kısacası senolitikler, yaşlanma biliminin keskin bıçağı olabilir; fakat yanlış elde tutulursa keskinliği risk taşır.

Omega-3, D Vitamini ve Egzersiz: En Gerçekçi Umut Burada mı?

Yaşlanma yarışında en “sade” görünen ama en güçlü halk sağlığı etkisine sahip alan yaşam tarzı müdahaleleri.

DO-HEALTH çalışmasının verileri, omega-3 kullanımının bazı epigenetik yaşlanma saatlerinde küçük ama ölçülebilir bir yavaşlama ile ilişkili olabileceğini gösterdi. D vitamini ve düzenli egzersizle birlikte etkinin bazı ölçümlerde daha belirgin hale geldiği bildirildi.

Bu bulgu, “bir kapsülle gençleşme” anlamına gelmiyor. Ancak düzenli hareket, yeterli protein, Akdeniz tipi beslenme, uyku düzeni, sigarasız yaşam, kas kütlesini koruma ve metabolik sağlığı güçlendirme çizgisinin hâlâ en sağlam zemin olduğunu gösteriyor.

Bilimin bugünkü en dürüst cümlesi şu olabilir: En kanıtlı yaşlanma karşıtı strateji hâlâ egzersizdir.

Özellikle direnç egzersizi, kas kaybına karşı yaşlılığın sigortası gibidir. Kas yalnızca hareket organı değildir; metabolik sağlığın, denge kapasitesinin ve bağımsız yaşamın ana direğidir.

Epigenetik Saatler: Biyolojik Yaş Gerçekten Ölçülebilir mi?

Son yıllarda “biyolojik yaş” kavramı popülerleşti. Epigenetik saatler, DNA üzerindeki kimyasal işaretleri inceleyerek kişinin hücresel düzeyde yaşlanma hızına dair tahminler yapıyor.

Bu testler araştırmalar için çok değerli olabilir. Ancak günlük kullanımda hâlâ dikkatli yorumlanmalıdır.

Bir testin biyolojik yaşı birkaç ay genç göstermesi, kişinin kesin olarak daha uzun yaşayacağı anlamına gelmez. Biyolojik yaş testleri yön gösterici olabilir; fakat tek başına tıbbi karar aracı değildir.

Yine de bu alan önemli. Çünkü gelecekte ilaçların ve yaşam tarzı müdahalelerinin etkisini yıllarca beklemeden, daha erken biyolojik göstergeler üzerinden takip etmek mümkün olabilir.

Gen Tedavileri ve Epigenetik Yeniden Programlama: En Cesur Alan

Yaşlanma biliminin en iddialı cephesi epigenetik yeniden programlama. Bu yaklaşım, hücrelerin yaşlanmayla kaybettiği gençlik işaretlerini kısmen geri kazandırmayı hedefliyor.

Hayvan çalışmalarında bazı dokularda gençleşme sinyalleri elde edildi. Göz hastalıkları, sinir dokusu onarımı ve hücresel yenilenme gibi alanlarda insan çalışmalarına doğru ilerleyen girişimler var.

Ancak bu alan aynı zamanda en riskli başlıklardan biri. Hücreleri “gençleştirmek” teoride büyüleyici görünse de, kontrolsüz hücre çoğalması ve kanserleşme riski gibi büyük sorular hâlâ masada.

Bu nedenle epigenetik yeniden programlama, yaşlanma araştırmalarının roket motoru gibi: Büyük hız vaat ediyor, ama en küçük hata ağır sonuç doğurabilir.

Kök Hücre ve Rejeneratif Tıp: Onarım Kapısı Aralanıyor mu?

Kök hücre çalışmaları da yaşlanma araştırmalarının önemli parçalarından biri. Ama burada kamuoyunda sık yapılan bir hata var: Kök hücre tedavileri her yaşlanma sorununa çözüm değildir.

Bazı alanlarda doku onarımı, bağışıklık düzenleme ve rejeneratif tıp açısından ciddi araştırmalar sürüyor. Ancak piyasada “gençleştirme” vaadiyle sunulan kontrolsüz uygulamalar bilimsel olarak sorunlu ve sağlık açısından riskli olabilir.

Gerçek klinik araştırma ile ticari gençlik vaadi birbirine karıştırılmamalı.

Ölümsüzlük Neden Hâlâ Bilim Kurgu?

İnsan vücudu tek bir düğmeye bağlı değildir. Yaşlanma; genetik, çevre, metabolizma, bağışıklık, hormonlar, beslenme, uyku, stres, enfeksiyonlar ve sosyal yaşamın birlikte ördüğü karmaşık bir ağdır.

Bu nedenle tek bir hapla ölümsüzlük beklemek gerçekçi değildir.

Dahası, yaşlanmayı tamamen durdurmak başka, yaşa bağlı hastalıkları geciktirmek başka bir hedeftir. Bugün bilim ikinci hedefte ilerliyor.

Yani “ölümsüzlük” henüz laboratuvar kapısının dışında bekleyen bir hayal. Ama “daha uzun süre sağlıklı yaşamak” artık bilimsel olarak ciddiye alınan, ölçülen ve klinik çalışmalara konu olan bir hedef.

En Umut Veren Yol Hangisi?

Bugünkü kanıtlar, en güçlü stratejinin tek bir mucize molekülden değil, çok katmanlı yaklaşımdan geleceğini gösteriyor.

Geleceğin sağlıklı yaşlanma reçetesi muhtemelen şunların birleşiminden oluşacak:

Düzenli egzersiz, özellikle kas gücünü koruyan direnç çalışmaları.
Metabolik sağlığı destekleyen dengeli beslenme.
Uyku ve stres yönetimi.
Sigara ve aşırı alkol gibi yaşlandırıcı yüklerden uzak durma.
Kişiye özel risk taramaları.
Gerektiğinde kanıta dayalı ilaç veya biyoteknolojik müdahaleler.
Yaşa bağlı hastalıkları ortaya çıkmadan yakalayan erken tanı sistemleri.

Bu tablo, gelecekte “herkese aynı gençlik hapı” yerine, kişiye özel sağlıklı yaşlanma programlarının öne çıkacağını düşündürüyor.

Sonuç: İnsan Ömrü Uzayabilir, Ama Asıl Yarış Son Yılları Kurtarmak

Ölümsüzlük bugün için bilimsel bir gerçek değil. Fakat yaşlanmanın tamamen değiştirilemez bir kader olmadığı da artık daha güçlü biçimde tartışılıyor.

Metformin, rapamisin, senolitikler, omega-3, epigenetik saatler, gen tedavileri ve rejeneratif tıp; hepsi aynı sorunun farklı kapılarını zorluyor: İnsan daha uzun süre sağlıklı kalabilir mi?

Cevap giderek daha umut verici hale geliyor.

Ama en doğru cümle şu: Bilim henüz ölümü yenmedi; fakat yaşlılığın en ağır yıllarını geciktirme ihtimalini ciddiyetle araştırıyor.

Ve belki de insanlık için en gerçek devrim, sonsuza kadar yaşamak değil; yaşadığı yılların sonuna kadar insan gibi yaşayabilmek olacak.

Araştırmalar, diyabette uzun süredir hedeflenen kritik bir noktaya odaklanıyor: Vücudun yeniden insülin üretebilmesini sağlamak.

Kök Hücre Tedavisi Diyabette Nasıl Gündem Oldu?

Diyabette temel sorun, pankreastaki insülin üreten beta hücrelerinin yeterli çalışmaması ya da bağışıklık sistemi tarafından tahrip edilmesidir. Tip 1 diyabette bu hücreler büyük ölçüde yok olurken, Tip 2 diyabette zamanla insülin üretimi ve insüline yanıt bozulabilir.

Çinli araştırmacıların çalışmaları ise hastalığın bu temel mekanizmasına müdahale etmeyi hedefliyor. Deneysel yöntemde kök hücrelerden insülin üretebilen hücre benzeri yapılar elde ediliyor ve bu hücrelerin hastaya nakledilmesiyle kan şekeri kontrolünün yeniden sağlanıp sağlanamayacağı inceleniyor.

Tip 1 Diyabette İnsülin Bağımsızlığı Bildirildi

Tip 1 diyabetli bir hastada, hastanın kendi hücrelerinden elde edilen kök hücre kaynaklı adacık hücreleri kullanıldı. Erken klinik sonuçlarda hastanın belirli bir takip süresinde dışarıdan insülin kullanmadan kan şekeri kontrolünü sürdürebildiği bildirildi.

Bu sonuç, bilim dünyasında heyecan oluşturdu. Çünkü Tip 1 diyabette bağışıklık sistemi pankreastaki insülin üreten hücreleri hedef aldığı için, kalıcı ve güvenli bir hücre tedavisi geliştirmek oldukça zorlu bir alan olarak görülüyor.

Ancak bu bulgunun tek ya da çok sınırlı hasta verisine dayandığı unutulmamalı. Bu nedenle sonuçlar “kesin tedavi bulundu” şeklinde değil, “gelecekte daha büyük çalışmalarla test edilmesi gereken güçlü bir erken işaret” olarak değerlendirilmeli.

Tip 2 Diyabette de Dikkat Çeken Sonuçlar Var

Tip 2 diyabetli bir hastada yürütülen ayrı bir çalışmada da kök hücreden türetilen adacık dokusu nakli sonrası insülin ihtiyacında belirgin azalma bildirildi. Araştırmacılar, hastanın takip sürecinde kan şekeri kontrolünde iyileşme gözlendiğini aktardı.

Tip 2 diyabet dünyada çok daha yaygın görüldüğü için bu alandaki her gelişme büyük ilgi çekiyor. Fakat burada da aynı bilimsel uyarı geçerli: Tek hasta ya da küçük hasta grupları üzerinden tüm diyabet hastaları için genel bir tedavi sonucu çıkarılamaz.

Bu Yöntem Diyabeti Tamamen Bitirir mi?

Bugünkü verilerle bu soruya net biçimde “evet” demek mümkün değil.

Kök hücre temelli diyabet çalışmaları umut verici olsa da yöntem hâlâ deneysel aşamada. Tedavinin kimlerde işe yarayacağı, etkinin ne kadar süreceği, bağışıklık sistemiyle ilgili risklerin nasıl yönetileceği ve uzun vadede güvenli olup olmadığı henüz geniş hasta gruplarında kanıtlanmış değil.

Ayrıca diyabet tek tip bir hastalık değildir. Tip 1 diyabet, Tip 2 diyabet, pankreas rezervi, hastalık süresi, kullanılan ilaçlar, bağışıklık sistemi durumu ve eşlik eden hastalıklar tedavi başarısını etkileyebilir.

En Kritik Soru: Uzun Vadeli Güvenlik

Kök hücre tedavilerinde yalnızca kan şekerinin düşmesi yeterli kabul edilmiyor. Bilim insanları için asıl kritik başlıklardan biri uzun vadeli güvenlik.

Bu tür hücrelerin vücutta ne kadar süre işlev göreceği, kontrolsüz çoğalma riski taşıyıp taşımadığı, bağışıklık sistemi tarafından hedef alınıp alınmayacağı ve tekrar tedavi gerekip gerekmeyeceği büyük çalışmalarla izlenmek zorunda.

Bu nedenle erken başarı haberleri önemli olsa da diyabet hastalarının mevcut tedavilerini bırakması ya da deneysel yöntemlere kontrolsüz yönelmesi ciddi risk oluşturabilir.

Diyabet Hastaları Ne Yapmalı?

Uzman yaklaşımına göre diyabet hastaları, bu tür haberleri umut verici bilimsel gelişmeler olarak takip etmeli ancak kendi tedavi planlarında doktor önerisi dışında değişiklik yapmamalıdır.

İnsülin, ağızdan alınan diyabet ilaçları, beslenme düzeni, fiziksel aktivite ve düzenli takip hâlen diyabet yönetiminin temel unsurlarıdır. Kök hücre temelli tedaviler ise bugün için rutin klinik uygulama değil, araştırma alanıdır.

Sonuç: Umut Büyük, Kanıt Henüz Erken

Çinli araştırmacıların kök hücre temelli diyabet çalışmalarında bildirdiği sonuçlar, diyabet tedavisinde yeni bir kapının aralandığını gösteriyor. Özellikle insülin üreten hücrelerin yeniden kazandırılması fikri, geleceğin tedavi stratejileri açısından dikkat çekici.

Ancak bu kapının ardında henüz kesinleşmiş bir tedavi değil, dikkatle yürünmesi gereken uzun bir bilimsel yol var. Daha fazla hasta, daha uzun takip süresi ve bağımsız klinik çalışmalar olmadan bu yöntemi diyabet için genel geçer bir çözüm olarak sunmak doğru değil.

Kaynak

Çalışmalar; kök hücreden türetilmiş insülin üreten adacık hücrelerinin Tip 1 ve Tip 2 diyabette erken klinik kullanımını değerlendiren bilimsel yayınlara dayanmaktadır. Bulgular sınırlı hasta verisi içerdiği için deneysel niteliktedir.

Kütahya, 28 Mayıs 2026 Perşembe gününe gece saatlerinde kaydedilen küçük çaplı depremlerle başladı. Özellikle Domaniç merkezli iki sarsıntının kısa aralıklarla yaşanması, bölgedeki vatandaşların “son deprem nerede oldu?” aramalarını artırdı.

AFAD’ın güncel deprem listesine göre ilk sarsıntı saat 01.59’da Domaniç’te 2.4 büyüklüğünde kaydedildi. Yaklaşık 20 dakika sonra, saat 02.19’da aynı ilçede bu kez 3.2 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi.

Kütahya Depreminin Merkez Üssü Neresi?

Gece saatlerinde öne çıkan sarsıntıların merkezi Domaniç olarak kayıtlara geçti. AFAD verilerinde 3.2 büyüklüğündeki depremin yaklaşık 6.59 kilometre derinlikte gerçekleştiği bildirildi.

Aynı zaman diliminde Simav çevresinde de düşük büyüklüklü hareketlilik yaşandı. Saat 02.24’te Simav’da 2.4 ve 2.3 büyüklüğünde iki ayrı deprem kaydedilirken, ilerleyen saatlerde yine Simav merkezli daha küçük sarsıntılar listeye yansıdı.

Kütahya’da Peş Peşe Depremler Neden Gündem Oldu?

Depremlerin büyüklüğü düşük seviyede olsa da kısa aralıklarla yaşanması, bölge halkında doğal olarak merak oluşturdu. Kütahya ve çevresi, geçmişte de zaman zaman deprem hareketliliğiyle gündeme gelen bölgeler arasında yer alıyor.

Bu nedenle “Kütahya depremi hissedildi mi?”, “Domaniç depremi kaç büyüklüğünde oldu?” ve “Simav’da son deprem ne zaman meydana geldi?” gibi aramalar gece saatlerinden itibaren öne çıktı.

Hasar veya Olumsuzluk Bildirildi mi?

İlk verilere göre depremler düşük büyüklükte kaydedildi. Haberin hazırlandığı an itibarıyla kamuoyuna yansıyan resmi bir hasar veya can kaybı açıklaması bulunmuyor.

Uzmanlar, küçük büyüklüklü sarsıntıların tek başına büyük deprem habercisi gibi yorumlanmaması gerektiğini belirtiyor. Ancak vatandaşların güncel bilgileri AFAD ve Kandilli Rasathanesi gibi resmi kaynaklardan takip etmesi önem taşıyor.

Kütahya’da Bundan Sonra Ne Olabilir?

Deprem bölgelerinde düşük büyüklüklü artçı veya bağımsız sarsıntılar zaman zaman görülebiliyor. Bu tür hareketliliklerde en doğru yaklaşım, doğrulanmamış sosyal medya paylaşımlarına değil resmi kurumların anlık verilerine bakmak.

Kütahya’da yaşayan vatandaşlar için “bugün Kütahya’da deprem oldu mu?”, “son dakika deprem listesi” ve “AFAD Kütahya son depremler” aramaları gün içinde de takip edilen başlıklar arasında yer almayı sürdürebilir.

The decisive moment came in the 51st minute. Adam Wharton’s powerful effort was parried by Rayo goalkeeper Augusto Batalla, and Mateta reacted quickest to finish from close range.

Rayo Vallecano pushed for a response, but Palace held firm under late pressure. The result completed a landmark European night for the London club and delivered a major trophy in Oliver Glasner’s final match in charge.

For Palace, the win was more than a final result. It secured Europa League qualification for next season and turned the club’s UECL campaign into one of the most important chapters in its history.

VIZZ göz damlası ne için kullanılıyor?

VIZZ, yaşla birlikte ortaya çıkan yakın görme problemi yani presbiyopi için geliştirildi. Özellikle telefon ekranı, kitap, etiket veya küçük yazıları okumakta zorlanan yetişkinlere yönelik kullanılıyor.

Etkisi ne kadar sürüyor?

Şirket tarafından paylaşılan klinik verilere göre damlanın etkisi yaklaşık 30 dakika içinde başlayabiliyor. Bazı çalışmalarda etkinin 10 saate kadar sürdüğü bildirildi.

Nasıl çalışıyor?

İlacın etkin maddesi aceclidine, göz bebeğini küçülterek “pinhole effect” denilen optik etki oluşturuyor. Bu sayede yakın nesnelerin daha net görülmesine yardımcı olabiliyor.

Yan etkiler bildirildi

FDA belgelerinde ve şirket açıklamalarında en sık bildirilen yan etkiler arasında gözde kızarıklık, geçici bulanık veya karanlık görme, baş ağrısı ve damlatma sonrası tahriş yer aldı.

Uzmanlar ne diyor?

Uzmanlar, bu tür damlaların bazı kişilerde okuma gözlüğü ihtiyacını azaltabileceğini ancak herkeste aynı sonucu vermeyebileceğini belirtiyor. Ürünün reçeteli olduğu ve göz hekimi değerlendirmesi sonrası kullanılması gerektiği vurgulanıyor.

FDA’nın 27 Mayıs 2026 tarihli açıklamasına göre pivekimab sunirine-pvzy, ticari adıyla Decnupaz, yetişkin BPDCN hastalarının tedavisinde kullanılmak üzere onay aldı. İlaç, CD123 hedefli antikor ve alkilleyici ajan konjugatı olarak tanımlanıyor.

BPDCN Nedir?

BPDCN, kan ve kemik iliğini etkileyebilen, cilt bulgularıyla da ortaya çıkabilen çok nadir ve agresif seyirli bir kan kanseri türü olarak biliniyor.

Hastalığın nadir görülmesi, tanı ve tedavi sürecini zorlaştırabiliyor. Bu nedenle yeni ilaç onayları, özellikle sınırlı tedavi seçeneği bulunan hasta grupları açısından yakından izleniyor.

Klinik Çalışmada Ne Bulundu?

FDA onayı, CADENZA adlı çok merkezli, açık etiketli ve tek kollu klinik çalışmanın sonuçlarına dayandı. Çalışmaya daha önce tedavi almamış 33 BPDCN hastası ile nüks etmiş veya tedaviye dirençli 51 BPDCN hastası dahil edildi.

Daha önce tedavi almamış hastalarda tam remisyon veya klinik tam remisyon oranı yüzde 69,7 olarak bildirildi. Nüks etmiş ya da tedaviye dirençli hastalarda ise bu oran yüzde 15,7 oldu.

İlaç Her Hasta İçin Uygun mu?

FDA açıklamasında ilacın ciddi güvenlik uyarılarıyla birlikte geldiği belirtildi. Reçete bilgisinde karaciğer toksisitesi, hepatik veno-oklüzif hastalık, infüzyon reaksiyonları, ödem, sülfit alerjik reaksiyonları ve embriyo-fetal toksisite gibi risklere dikkat çekildi.

Bu nedenle ilaç, yalnızca uzman hekim değerlendirmesiyle ve uygun klinik koşullarda kullanılabilecek bir tedavi seçeneği olarak öne çıkıyor.

Onayın Önemi Ne?

BPDCN gibi ultra nadir kanserlerde yeni tedavi seçenekleri sınırlı olduğu için FDA onayı, hastalar ve hematoloji-onkoloji alanı açısından önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Ancak bu onay, ilacın her hastada kesin sonuç vereceği anlamına gelmiyor. Tedavi kararı; hastanın genel durumu, hastalık evresi, önceki tedaviler ve olası yan etki riskleriyle birlikte uzman ekip tarafından verilmelidir.

Kaynak: FDA, 27 Mayıs 2026.

Trabzonspor’da transfer gündemi Felipe Augusto üzerinden ısınıyor. Bordo-mavili takımın genç hücum oyuncusu için Rusya’dan dikkat çeken bir kulis ortaya atıldı.

İddiaya göre Zenit, Felipe Augusto için Trabzonspor’a 18 milyon euro seviyesinde bir teklif sundu. Bazı haberlerde teklifin içinde bonus maddelerinin de yer aldığı belirtildi.

Felipe Augusto İçin Zenit İddiası

Rus ekibi Zenit’in, Felipe Augusto transferi için Trabzonspor’la temas kurduğu öne sürülüyor. Kulüpler arasında görüşmelerin sürdüğü iddiası, bordo-mavili camiada “Felipe Augusto satılacak mı?” sorusunu öne çıkardı.

Ancak Trabzonspor’dan henüz KAP ya da kulüp kanallarından yapılmış resmî bir ayrılık açıklaması bulunmuyor. Bu nedenle gelişme şu aşamada transfer kulisi olarak değerlendirilmeli.

Trabzonspor Felipe Augusto’yu Satacak mı?

Trabzonspor’un yüksek bonservis beklentisi nedeniyle Felipe Augusto dosyasında aceleci davranmayacağı belirtiliyor. 18 milyon euro seviyesindeki teklif, bordo-mavili kulübün transfer politikasında önemli bir eşik olarak görülüyor.

Felipe Augusto’nun geleceğiyle ilgili son kararın, teklifin ödeme planı, bonus yapısı ve teknik heyetin raporuna göre şekillenmesi bekleniyor.

Edinilen bilgilere göre, yolun karşısına geçmeye çalışan genç kıza cadde üzerinde ilerleyen bir otomobil çarptı. Çarpmanın etkisiyle genç kız metrelerce savrularak yere düştü.

Kazayı gören çevredeki vatandaşlar hızla olay yerine koşarak yaralıya ilk müdahaleyi yaptı. Durumun 112 Acil Sağlık ekiplerine bildirilmesi üzerine bölgeye kısa sürede ambulans sevk edildi.

Olay yerine ulaşan sağlık ekipleri, ağır yaralanan genç kıza ilk müdahaleyi olay yerinde gerçekleştirdi. Ardından ambulansla hastaneye kaldırılan genç kızın tedavi altına alındığı öğrenildi.

Hastaneden edinilen bilgilere göre genç kızın sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu ve yoğun bakım ünitesinde entübe edilerek tedavisinin sürdüğü bildirildi.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Son yıllarda hem tarama programlarının yaygınlaşması hem de ailelerin bilinçlenmesiyle SMA hastalığı daha fazla konuşuluyor. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi, Çocuk Nörolojisi Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, özellikle erken belirti ve tanının hayati önem taşıdığını vurguluyor:
“Bugün artık SMA hastalığında erken tanı, hastalığın seyrini değiştirebiliyor. Ancak belirtiler gözden kaçarsa tablo ağırlaşabiliyor.”

SMA Hastalığı nedir?

SMA hastalığı (Spinal Müsküler Atrofi), omurilikteki hareket sinir hücrelerini etkileyen genetik bir kas hastalığıdır.

Bu hastalıkta, kasları çalıştıran motor nöronlar hasar görür. Sonuç olarak:

• Kaslarda güçsüzlük

• Hareket kısıtlılığı

• Zamanla kas erimesi

• İleri vakalarda solunum problemleri

görülebilir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’a göre, SMA hastalığı doğuştan gelen genetik bir bozukluktur ve SMN1 genindeki eksiklik nedeniyle ortaya çıkar. “Kasın kendisi sağlamdır, sorun kası çalıştıran sinirdedir” diyerek hastalığın mekanizmasını sade bir dille anlatıyor.

SMA hastalığı tiplerine göre farklı şiddette seyreder. Bazı bebeklerde ilk aylarda ağır tablo görülürken, bazı çocuklarda belirtiler daha geç ortaya çıkabilir.

En sinsi belirtiler

SMA hastalığı çoğu zaman sessiz başlar. Aileler ilk etapta fark etmeyebilir.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler:

• Baş kontrolünde gecikme

• Emme ve yutma güçlüğü

• Yaşıtlarına göre daha az hareket

• Kol ve bacaklarda gevşeklik

• Sık solunum yolu enfeksiyonu

• Oturamama ya da yürüyememe

Prof. Dr. Kafadar, “Bebek çok sakin diye sevinen aileler oluyor. Oysa aşırı hareketsizlik bazen SMA hastalığı belirtisi olabilir” uyarısında bulunuyor.

Özellikle bacaklarda güçsüzlük ön plandadır. Bazı vakalarda dilde titreme bile görülebilir. Bu belirtiler erken dönemde yakalanırsa, tedavi seçenekleri daha etkili olabilir.

Kimler risk altında?

SMA hastalığı kalıtsal bir hastalıktır.

Risk grupları şunlardır:

• Anne ve babanın taşıyıcı olduğu bebekler

• Akraba evliliği bulunan aileler

• Ailesinde SMA öyküsü olanlar

Türkiye’de taşıyıcılık oranının yaklaşık 1/40–1/50 civarında olduğu belirtilmektedir. Bu da toplumda azımsanmayacak bir genetik risk bulunduğunu gösterir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “Anne ve baba sağlıklı olabilir. Taşıyıcı olduklarını bilmeyebilirler. Bu nedenle evlilik öncesi ve gebelik öncesi taramalar çok önemlidir” diyor.

Neden artıyor?

Son yıllarda “SMA hastalığı artıyor mu?” sorusu sıkça soruluyor.

Uzmanlara göre artışın birkaç nedeni var:

• Yenidoğan tarama programlarının yaygınlaşması

• Genetik testlere erişimin artması

• Toplumsal farkındalığın yükselmesi

• Akraba evliliklerinin devam etmesi

Prof. Dr. Kafadar, “Eskiden tanı alamayan vakalar vardı. Bugün erken tarama sayesinde SMA hastalığını daha erken yakalayabiliyoruz” diyerek görünürdeki artışın tanı kapasitesiyle ilişkili olduğunu vurguluyor.

Ayrıca son yıllarda geliştirilen gen tedavileri ve yeni ilaç seçenekleri de hastalığın daha fazla gündeme gelmesine yol açtı.

Ne zaman doktora gidilmeli?

Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden bir çocuk nörolojisi uzmanına başvurulmalı:

• Bebek başını 3–4 ayda tutamıyorsa

• 6–7 ayda desteksiz oturamıyorsa

• 1 yaşında yürümeye başlamamışsa

• Kol ve bacaklarda belirgin güçsüzlük varsa

• Emme ve beslenme problemi sürüyorsa

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “SMA hastalığında erken tanı hayat kurtarır. Gecikme kas kaybını artırabilir” diyerek aileleri uyarıyor.

Bugün SMA hastalığı tedavisi için kullanılan ilaçlar, hastalığın ilerlemesini yavaşlatabiliyor. Bazı vakalarda gen tedavisi uygulanabiliyor. Ancak tedavinin başarısı büyük ölçüde erken teşhise bağlı.

Nasıl korunulur?

SMA hastalığı tamamen önlenebilir bir hastalık değildir. Ancak risk azaltılabilir.

Korunma yolları:

• Evlilik öncesi taşıyıcılık testi

• Gebelik öncesi genetik danışmanlık

• Aile öyküsü varsa ileri genetik testler

• Yenidoğan tarama programlarına katılım

Prof. Dr. Kafadar, “Toplumsal bilinç en güçlü silahtır. Taşıyıcı olduğunuzu bilmek kader değildir, önlem alma fırsatıdır” diyor.

Türkiye’de yenidoğan tarama programlarının genişlemesi sayesinde SMA hastalığı artık daha erken evrede tespit edilebiliyor. Bu da çocukların yaşam kalitesini artırma açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Uzman Uyarısı: Erken Tanı Hayat Değiştiriyor

SMA hastalığı kader değil, geç kalınmış tanı kader olabilir.

Kas kaybı başladıktan sonra geri dönüş sınırlıdır. Bu nedenle belirti, risk, genetik öykü ve erken tarama hayati önemdedir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar son olarak şu mesajı veriyor:
“Her hareketsizlik masum değildir. Aileler gelişim basamaklarını yakından takip etmeli. Şüphe varsa zaman kaybetmeden uzmana başvurulmalı.”

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Çocuk Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada epilepsinin toplumda hâlâ yanlış bilinen yönleri olduğunu vurguladı.

Epilepsi (Sara) Nedir?

Epilepsi, beyindeki sinir hücrelerinin ani ve kontrolsüz elektriksel boşalımları sonucu ortaya çıkan, tekrarlayan nöbetlerle karakterize bir hastalıktır. Halk arasında “sara” olarak bilinir.

Prof. Dr. Kafadar’a göre:

“Epilepsi tek bir hastalık değil, birçok farklı nedeni ve türü olan bir beyin hastalıkları grubudur. Her nöbet epilepsi değildir; tanı için nöbetlerin tekrarlayıcı olması gerekir.”

Nöbet Nasıl Ortaya Çıkar?

Beynimiz milyarlarca sinir hücresinin uyumlu çalışmasıyla görev yapar. Ancak bazı durumlarda bu hücreler bir anda aşırı ve düzensiz elektrik sinyali üretir. Sonuç?

• Ani bilinç kaybı

• Kasılmalar

• Sabit bir noktaya dalıp kalma

• Ağızda köpürme

• Kısa süreli hafıza kaybı

• Garip kokular ya da tatlar hissetme

Bazı nöbetler dramatiktir, bazıları ise sadece birkaç saniyelik “donma” şeklinde geçer. Bu nedenle birçok epilepsi vakası uzun süre fark edilmeden devam edebilir.

Çocuklarda Epilepsi Daha mı Farklı?

Prof. Dr. Kafadar, özellikle çocukluk çağında epilepsinin farklı belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirtiyor:

“Çocuklarda dalıp gitme, ders sırasında kısa süreli kopmalar, ani sıçramalar ya da sebepsiz düşmeler epilepsi belirtisi olabilir. Ailelerin bu belirtileri hafife almaması gerekir.”

Çocukluk çağı epilepsilerinin bir kısmı yaşla birlikte düzelebilirken, bazı türleri uzun süreli takip gerektirir.

Epilepsinin Nedenleri Neler?

Epilepsi her zaman tek bir nedene bağlı değildir. Olası sebepler arasında:

• Doğum sırasında beyin hasarı

• Genetik yatkınlık

• Beyin enfeksiyonları

• Kafa travmaları

• Beyin tümörleri

• Nedeni bilinmeyen (idiopatik) durumlar

Vakaların önemli bir kısmında ise net bir sebep saptanamayabilir.

Tanı Nasıl Konur?

Epilepsi tanısında en önemli testlerden biri EEG (Elektroensefalografi)’dir. EEG, beynin elektriksel aktivitesini kaydeder.

Bunun yanında:

• Beyin MR görüntülemesi

• Ayrıntılı nörolojik muayene

• Nöbet öyküsünün detaylı değerlendirilmesi

Tanı sürecinde büyük önem taşır.

Tedavisi Var mı?

Evet. Epilepsi hastalarının büyük bir kısmı düzenli ilaç tedavisiyle nöbetsiz bir yaşam sürebilir.

Prof. Dr. Kafadar’ın altını çizdiği en önemli nokta şu:

“Epilepsi tedavi edilebilir bir hastalıktır. İlaçlar düzenli kullanıldığında hastaların yaklaşık yüzde 70’inde nöbetler tamamen kontrol altına alınabilir.”

Dirençli vakalarda ise:

• Ketojenik diyet

• Vagus sinir stimülasyonu

• Cerrahi tedavi

gibi seçenekler gündeme gelebilir.

Nöbet Anında Ne Yapılmalı?

Toplumda en sık yapılan yanlış, nöbet geçiren kişinin ağzına bir şey koymaya çalışmaktır. Bu son derece tehlikelidir.

Doğru yaklaşım:

✔️ Kişiyi yan yatırmak
✔️ Başını sert bir zeminden korumak
✔️ Süreyi takip etmek
✔️ Nöbet 5 dakikayı aşarsa acil yardım çağırmak

Toplumsal Yanlış Algılar

Epilepsi bulaşıcı değildir.
Ruhsal bir hastalık değildir.
Akıl hastalığı değildir.

Bu hastalık, beynin elektriksel düzeniyle ilgilidir. Doğru tedavi ve takip ile bireyler eğitimlerine, iş hayatlarına ve sosyal yaşamlarına devam edebilir.

Son Söz

Epilepsi korkulacak değil, bilinmesi gereken bir hastalıktır. Bilgi, ön yargının panzehiridir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’ın da ifade ettiği gibi, erken tanı ve düzenli takip hayat kalitesini belirleyen en kritik faktördür.

Beynin elektriği bazen kontrolden çıkabilir. Önemli olan, o dalgayı doğru yönetmektir. ⚡
Epilepsi (Sara Hastalığı) Nedir? Epilepsi Çeşitleri Nelerdir? Epilepsi Neden Olur? Epilepsi Belirtileri Nelerdir? Epilepsi Nasıl Teşhis Edilir? Epilepsi Tedavisi Nasıl Yapılır? Epilepsi Risk Faktörleri Nelerdir? Epilepsi öldürür mü? Epilepsi nasıl anlaşılır? Epilepsi geçer mi? Stres epilepsiyi etkiler mi? Epilepsi nöbeti uyurken olur mu? Epilepsi nöbeti geçirdikten sonra kişi neler hisseder? Anksiyete epilepsiye neden olur mu?

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Asuman İnan, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada özellikle yaz aylarında artan vakalara dikkat çekti.

Prof. Dr. İnan, “Salmonella en sık gıdalar yoluyla bulaşır. Çiğ veya iyi pişmemiş tavuk, yumurta, pastörize edilmemiş süt ürünleri ve iyi yıkanmamış sebzeler risk taşır” dedi.

🧫 Salmonella Nedir?

Salmonella, bağırsak sistemini etkileyen bir bakteri grubudur. Halk arasında çoğu zaman “gıda zehirlenmesi” olarak bilinen tabloya neden olur. Ancak her gıda zehirlenmesi Salmonella değildir.

Uzmanlara göre bakteri, uygun sıcaklıkta hızla çoğalır ve özellikle hijyen kurallarına uyulmayan mutfaklarda kolayca yayılır.

⚠️ Salmonella Belirtileri Nelerdir?

Prof. Dr. İnan’ın verdiği bilgilere göre belirtiler genellikle bakterinin alınmasından 6–72 saat sonra ortaya çıkıyor:

• Yüksek ateş

• Sulu veya kanlı ishal

• Karın ağrısı ve kramp

• Bulantı ve kusma

• Halsizlik

Çoğu vaka 4–7 gün içinde düzeliyor. Ancak bağışıklık sistemi zayıf kişilerde enfeksiyon kana karışabiliyor ve ciddi sonuçlar doğurabiliyor.

🚨 Kimler Risk Altında?

Uzman isim özellikle şu grupları uyardı:

• Bebekler

• 65 yaş üstü bireyler

• Hamileler

• Kronik hastalığı olanlar

• Bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler

Bu kişilerde tablo daha ağır seyredebilir ve hastane tedavisi gerekebilir.

🛡 Nasıl Korunmalı?

Prof. Dr. İnan’a göre korunmanın temel anahtarı mutfak hijyeni:

• Çiğ et ve sebzeler ayrı kesme tahtasında hazırlanmalı

• Tavuk ve et iyice pişirilmeli

• Eller en az 20 saniye sabunla yıkanmalı

• Soğuk zincir korunmalı

“Salmonella gözle görülmez, tadı değişmez. Bu nedenle en güçlü silahımız temizliktir” uyarısında bulundu.

📌 Uzmandan Net Mesaj

Salmonella hafife alınacak bir enfeksiyon değil. Basit görünen bir ishal tablosu bazı gruplarda hayati risk oluşturabiliyor. Uzmanlar özellikle yaz aylarında açıkta satılan ve iyi muhafaza edilmeyen gıdalara karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.

Uzmanların ortak mesajı

“Mucize aramayın.
Bilimsel önlemlerle ve sağlıklı yaşamla riskleri azaltın.”

Kanser riskini tamamen sıfırlamak mümkün olmasa da, bu 12 başlıkla risk belirgin biçimde azaltılabiliyor.

Uzmanlara göre kanserden korunma bir günde değil, bir yaşam tarzıyla mümkün. İşte bilimsel kanıtlarla desteklenen 12 altın kural: