Uzmanlar, günümüzde erken tanı için gerekli teknolojilerin büyük ölçüde mevcut olduğunu ancak birçok hastanın düzenli göz taramalarına katılmadığı için hastalığın ileri evrelerde fark edildiğini belirtiyor.
Diyabet hastalarında yüksek kan şekeri seviyeleri zamanla gözün arka kısmındaki retina damarlarında hasara yol açabiliyor. Bu durum, erken dönemde belirti vermeden ilerleyebildiği için birçok kişi görme sorunları ortaya çıkana kadar hastalığın farkına varmıyor.
Uzmanlara göre diyabetik retinopatide asıl sorun tanı koyacak araçların eksikliği değil, hastaların düzenli tarama programlarına ulaşamaması veya bu programlara katılmaması. Göz muayenelerinin ertelenmesi, sevk süreçlerinde yaşanan gecikmeler ve sağlık hizmetlerine erişimdeki zorluklar nedeniyle birçok vaka geç dönemde tespit ediliyor.
Erken Teşhis Görme Kaybını Önleyebiliyor
Modern göz görüntüleme sistemleri ve yapay zekâ destekli tarama teknolojileri sayesinde diyabetik retinopatinin erken evrede belirlenmesi mümkün hale geldi. Ancak uzmanlar, teknolojik gelişmelerin tek başına yeterli olmadığını, düzenli takip ve hasta farkındalığının da kritik önem taşıdığını vurguluyor.
Yıllık göz muayeneleri sayesinde retina hasarı erken dönemde tespit edilebiliyor ve gerekli tedaviler zamanında uygulanabiliyor. Bu da kalıcı görme kaybı riskini önemli ölçüde azaltabiliyor.
Dünya Genelinde Milyonlarca Kişiyi Etkiliyor
Uluslararası sağlık kuruluşlarının verilerine göre diyabetli birey sayısındaki artış, diyabetik retinopati vakalarının da yükselmesine neden oluyor. Özellikle çalışma çağındaki yetişkin nüfusta görülen hastalık, tedavi edilmediğinde ciddi görme kaybına hatta körlüğe kadar ilerleyebiliyor.
Uzmanlar, diyabet tanısı alan kişilerin herhangi bir şikâyeti olmasa bile düzenli göz kontrollerini aksatmaması gerektiğini belirtiyor. Çünkü diyabetik retinopati çoğu zaman sessiz ilerliyor ve belirtiler ortaya çıktığında hasarın önemli bir kısmı oluşmuş olabiliyor.
Sağlık Sistemlerinde Yeni Yaklaşımlar Öne Çıkıyor
Birçok ülkede yapay zekâ destekli retina tarama programları, mobil göz sağlığı hizmetleri ve uzaktan değerlendirme sistemleri yaygınlaştırılmaya çalışılıyor. Amaç, risk altındaki hastaların daha erken dönemde belirlenmesi ve göz hekimlerine yönlendirilmesi.
Uzmanlar, diyabetik retinopatiyle mücadelede en etkili stratejinin düzenli tarama, iyi kan şekeri kontrolü ve zamanında göz muayenesi olduğunu ifade ediyor.